Με την υπ’ αρ. 396/2024 απόφαση του ΣτΕ, κρίθηκε ότι ακόμη και αν στον νόμο ή τη διακήρυξη περιέχονται αναφορές σε «εκτιμήσεις» της αξίας της σύμβασης ή σε «ενδεικτικό» προϋπολογισμό, ή ακόμη και ρήτρες περί ακριβέστερου καθορισμού του προϋπολογισμού μετά την ολοκλήρωση του ανταγωνιστικού διαλόγου, οι ρυθμίσεις αυτές δεν έχουν την έννοια ότι ο προσδιορισμός της αξίας κατά την προκήρυξη του διαγωνισμού δεν είναι δεσμευτικός και ότι μπορεί να μεταβληθεί ελεύθερα κατά τη διεξαγωγή του ανταγωνιστικού διαλόγου. Ο καθορισμός της αξίας της σύμβασης, ως μέγιστο όριο, με την προκήρυξη της διαδικασίας ανάθεσης με ανταγωνιστικό διάλογο είναι δεσμευτικός τόσο για την αναθέτουσα αρχή, όσο και για τους μετέχοντες στον διαγωνισμό οικονομικούς φορείς. Ο Εθνικός και ο Περιφερειακός Σχεδιασμός Διαχείρισης Αποβλήτων περιέχει ρυθμίσεις με κατευθυντήριο χαρακτήρα σε ό,τι αφορά τους φορείς στους οποίους μπορεί να ανατίθεται η διαχείριση των αποβλήτων και ιδίως η διαχείριση των παραγόμενων, ως προϊόντων της επεξεργασίας, δευτερογενών καυσίμων. Η ανάθεση της διαχείρισης αυτής σε Ιδιωτικούς Φορείς μέσω Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα είναι επιτρεπτή και δεν επιβάλλεται η κατ’ αποκλειστικότητα διαχείριση των δευτερογενών καυσίμων από το Δημόσιο ή άλλους δημόσιους φορείς (ΦΟΔΣΑ, Περιφερειακούς Συνδέσμους ΦΟΔΣΑ κ.λπ.).

 

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της απόφασης.

 

Αριθμός 396/2024

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ

ΤΜΗΜΑ Δ΄

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 23 Ιανουαρίου 2024, με την εξής σύνθεση: Ηλίας Μάζος, Αντιπρόεδρος, Προεδρεύων, σε αναπλήρωση της Πρόεδρου του Τμήματος, που είχε κώλυμα, Βασιλική Κίντζιου, Όλγα Παπαδοπούλου, Σύμβουλοι, Ιωάννης Παπαγιάννης, Χάιδω Ευαγγελίου, Πάρεδροι. Γραμματέας η Ευδοξία Καπίρη.

Για να δικάσει την από 9 Νοεμβρίου 2023 αίτηση ακυρώσεως και αναστολής:

του Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία «ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΦΟΡΕΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (Φο.Δ.Σ.Α.) …», που εδρεύει …, το οποίο παρέστη με τους δικηγόρους: α) Αθανάσιο Τσιρωνά (Α.Μ. 20659)  και β) Βασίλειο Χατζηγιαννάκη (Α.Μ. 28288), που τους διόρισε με απόφαση του Προέδρου και της Εκτελεστικής του Επιτροπής,

κατά της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ.), που εδρεύει στον Άγιο Ιωάννη Ρέντη (Λεωφ. Θηβών 196-198), η οποία παρέστη με την Όλγα Τσιρκινίδου, η οποία κατέθεσε δήλωση, σύμφωνα με το άρθρο 26 του ν. 4509/2017, περί μη εμφανίσεώς της,

και κατά των παρεμβαινουσών: 1. ένωσης οικονομικών φορέων με την επωνυμία «…», που εδρεύει …, η οποία παρέστη με τον δικηγόρο Ιωάννη Παπαζήση (Α.Μ. 24340), που τον διόρισε με πληρεξούσιο, 2. ένωσης προσώπων με την επωνυμία «…» και των μελών αυτής: α) ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «…» και τον διακριτικό τίτλο «…» και β) ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «…» και τον διακριτικό τίτλο «…» του εδρεύουν στην …, τα οποία παρέστησαν με τους δικηγόρους: α) Κωνσταντίνο Γιαννακόπουλο (Α.Μ. 17003)  και β) Μίνω-Αλέξανδρο Φιλιππάτο (Α.Μ. 29444), που τους διόρισαν με πληρεξούσιο και 3. ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «…», που εδρεύει στο …, η οποία παρέστη με τη δικηγόρο Αφροδίτη Βαρδουνιώτου (Α.Μ. 21212), που τη διόρισε με πληρεξούσιο .

Με την αίτηση αυτή το αιτούν ν.π.δ.δ. επιδιώκει να ακυρωθεί και να ανασταλεί η εκτέλεση της υπ’ αριθμ. 1532-1533/2023 απόφαση της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων.

Η εκδίκαση άρχισε με την ανάγνωση της εκθέσεως του εισηγητή, Παρέδρου Ιωάννη Παπαγιάννη.

Κατόπιν το δικαστήριο άκουσε τους πληρεξούσιους του αιτούντος ν.π.δ.δ., οι οποίοι ανέπτυξαν και προφορικά τους προβαλλόμενους λόγους ακυρώσεως και ζήτησαν να γίνει δεκτή η αίτηση και τους πληρεξούσιους των παρεμβαινόντων, οι οποίοι ζήτησαν την απόρριψή της.

Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη σε αίθουσα του δικαστηρίου κ α ι

Α φ ο ύ μ ε λ έ τ η σ ε τ α σ χ ε τ ι κ ά έ γ γ ρ α φ α

Σ κ έ φ θ η κ ε κ α τ ά τ ο ν Ν ό μ ο

1. Επειδή, με την κρινόμενη αίτηση, η οποία ασκείται ατελώς, ζητείται η αναστολή εκτελέσεως και η ακύρωση της 1532, 1533/2023 απόφασης της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) (εφεξής: προσβαλλόμενη απόφαση), με την οποία έγιναν δεκτές προδικαστικές προσφυγές της ένωσης προσώπων με την επωνυμία «…» και της εταιρείας με την επωνυμία «…» και ακυρώθηκε η Πρόσκληση Β΄ Φάσης-Στάδιο Β.ΙΙ του δημόσιου διεθνούς διαγωνισμού, τον οποίο προκήρυξε με τη διαδικασία του ανταγωνιστικού διαλόγου το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΦΟΡΕΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (Φο.Δ.Σ.Α.) …» για την ανάθεση σύμβασης Σύμπραξης Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) με αντικείμενο την εκτέλεση του έργου «ΜΟΝΑΔΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (Μ.Ε.Α.) …». Κριτήριο ανάθεσης είναι η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει της βέλτιστης σχέσης ποιότητας-τιμής, η δε εκτιμώμενη αξία της σύμβασης ανέρχεται συνολικά σε 202.200.000 ευρώ (πληρωμές διαθεσιμότητας 142.200.000 ευρώ, πλέον 60.000.000 ευρώ ως χρηματοδοτικής συμβολής του Δημοσίου για την κατασκευή του έργου), χωρίς ΦΠΑ.

2. Επειδή, από την προσβαλλόμενη απόφαση και τα στοιχεία του φακέλου προκύπτουν τα εξής: Ι) Με την από 16.9.2019 απόφαση (πρακτικό συνεδρίασης υπ’ αριθμ. 47) της Διυπουργικής Επιτροπής Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΔΕΣΔΙΤ) εγκρίθηκαν: (α) η 11474/5.9.2017 αίτηση του Περιφερειακού Συνδέσμου Φορέων Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΦΟΔΣΑ) … (στο εξής: Περιφερειακός Σύνδεσμος ή αιτών ή αναθέτουσα αρχή) για την υπαγωγή στον ν. 3389/2005 (με τίτλο «Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα») του επίδικου έργου κατασκευής και λειτουργίας Μονάδας Επεξεργασίας Αποβλήτων (Μ.Ε.Α.) … (στο εξής: Έργο), όπως αυτό παρουσιαζόταν στην από 16 Σεπτεμβρίου 2019 Αιτιολογική Έκθεση της Γενικής Γραμματείας Ιδιωτικών Επενδύσεων και Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων, και (β) η συμμετοχή του Δημοσίου στη χρηματοδότηση της κατασκευής του Έργου έως το ποσό των 60 εκατομμυρίων ευρώ, καθώς και η ένταξή του στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. ΙΙ) Με την 159/21.5.2021 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Περιφερειακού Συνδέσμου εγκρίθηκε το τεύχος «Πρόσκληση Υποβολής Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος-Α΄ Φάση Διαγωνισμού» (στο εξής: Πρόσκληση Α΄ Φάσης) κατ’ επίκληση των διατάξεων του ν. 4412/2016 για τις δημόσιες συμβάσεις έργων, προμηθειών και υπηρεσιών και του ν. 3389/2005 για τις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, όπως ισχύουν. ΙΙΙ) Με την 345/5.10.2021 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Περιφερειακού Συνδέσμου εγκρίθηκε το 13898/1.10.2021 πρακτικό της Επιτροπής Διενέργειας Διαγωνισμού (ΕΔΔ) και η συμμετοχή (προεπιλογή) των κατωτέρω οικονομικών φορέων στη Β΄ Φάση του Διαγωνισμού: (1) «…», αποτελούμενη από τις εταιρείες «…» και «…», (2) «…», αποτελούμενη από τις εταιρείες «…», «…» και «…», (3) «…», αποτελούμενη από τις εταιρείες «…» και «…», (4) «…» και (5) «…», αποτελούμενη από τις εταιρείες «…» και «…». IV) Με την 67/28.2.2022 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Περιφερειακού Συνδέσμου εγκρίθηκε το τεύχος «Πρόσκληση Συμμετοχής σε Διάλογο-Β΄ Φάση Διαγωνισμού, Στάδιο Β.Ι-Διάλογος» (στο εξής: Πρόσκληση Β.Ι Σταδίου). V) Με την 123/19.4.2022 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Περιφερειακού Συνδέσμου εγκρίθηκε το 5298/15.4.2022 πρακτικό της ΕΔΔ, η μεταβολή της σύνθεσης του οικονομικού φορέα «…», ο οποίος, μετά την αποχώρηση της εταιρείας «….», αποτελείται μόνο από την εταιρεία «…», και η συμμετοχή στον ανταγωνιστικό διάλογο των ως άνω προεπιλεγέντων οικονομικών φορέων, όπως η σύνθεση του ενός εξ αυτών διαμορφώθηκε κατά τα ανωτέρω. VI) Με την 94/21.3.2023 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Περιφερειακού Συνδέσμου εγκρίθηκαν τα αποτελέσματα του διενεργηθέντος ανταγωνιστικού διαλόγου και το 5122/17.3.2023 σχετικό πρακτικό της ΕΔΔ, και κηρύχθηκε το πέρας του διαλόγου σύμφωνα με την Πρόσκληση Β.Ι Σταδίου. VII) Τέλος, με την 254/18.7.2023 απόφαση της ίδιας Εκτελεστικής Επιτροπής εγκρίθηκε το τεύχος «Πρόσκληση Υποβολής Προσφορών-Β΄ Φάση Διαγωνισμού-Στάδιο Β.ΙΙ» (στο εξής: Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου), κατά της οποίας (Πρόσκλησης) οι προεπιλεγέντες και λαβόντες μέρος στον ανταγωνιστικό διάλογο φορείς «….» και «…» άσκησαν προδικαστικές προσφυγές, με αίτημα την ακύρωσή της. Με την προσβαλλόμενη απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ, η οποία ελήφθη στις 10.10.2023 και εκδόθηκε στις 30.10.2023, οι προσφυγές έγιναν δεκτές στο σύνολό τους και ακυρώθηκε η Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου του Διαγωνισμού. Κατόπιν αυτού, ο Περιφερειακός Σύνδεσμος άσκησε εμπροθέσμως, στις 9.11.2023, την κρινόμενη αίτηση.

3. Επειδή, η κρινόμενη αίτηση, ως εκ του αντικειμένου της υπό ανάθεση σύμβασης, η οποία υλοποιείται ως Σύμπραξη Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα κατά τον ν. 3389/2005 (Α΄ 232), ασκήθηκε αρμοδίως ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας, σύμφωνα με το άρθρο 372 παρ. 3 εδάφιο δεύτερο του ν. 4412/2016 (Α΄ 147), όπως το άρθρο αυτό ισχύει μετά την αντικατάστασή του με το άρθρο 138 του ν. 4782/2021 (Α΄ 36) (βλ. ΣτΕ 2644/2022). Η υπό ανάθεση σύμβαση εμπίπτει, επίσης, ως εκ του αντικειμένου και του ύψους της εκτιμώμενης αξίας της στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2014/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2014, σχετικά με τις διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων και την κατάργηση της Οδηγίας 2004/18/ΕΚ (L 94).

4. Επειδή, στη δίκη παρεμβαίνουν παραδεκτώς υπέρ του κύρους της προσβαλλόμενης απόφασης οι οικονομικοί φορείς «…» και «…», οι οποίοι άσκησαν τις προδικαστικές προσφυγές που έγιναν δεκτές με την ανωτέρω απόφαση.

5. Επειδή, στη δίκη παρεμβαίνει επίσης, υπέρ του κύρους της προσβαλλόμενης απόφασης, η ένωση προσώπων με την επωνυμία «…». Η παρέμβαση αυτή ασκείται με έννομο συμφέρον και κατά τα λοιπά παραδεκτώς, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 372 παρ. 4 του ν. 4412/2016, όπως ισχύει, από την ανωτέρω ένωση, η οποία μετέχει στη διαδικασία του Διαγωνισμού, δεν ασκεί δε επιρροή στο παραδεκτό της παρέμβασης αυτής το γεγονός ότι η εν λόγω ένωση δεν είχε ασκήσει προδικαστική προσφυγή ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ, εφ’ όσον με την παρέμβασή της δεν επικαλείται πραγματικά περιστατικά και ουσιαστικούς ισχυρισμούς που δεν είχαν προβληθεί ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ και δεν θα μπορούσαν για τον λόγο αυτόν να εξετασθούν το πρώτον από το δικαστήριο (βλ. ΣτΕ 1522/2022).

6. Επειδή, κατά την έννοια του άρθρου 372 παρ. 1 του ν. 4412/2016, όπως ισχύει, δικαίωμα άσκησης του προβλεπόμενου στη διάταξη αυτή ενδίκου βοηθήματος έχει και η αναθέτουσα αρχή για μόνο τον λόγο ότι η Αρχή Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών (ΑΕΠΠ) και ήδη ΕΑΔΗΣΥ έκανε δεκτή την προδικαστική προσφυγή οικονομικού φορέα. Ως εκ τούτου, η κρινόμενη αίτηση ασκείται με έννομο συμφέρον από τον αιτούντα Περιφερειακό Σύνδεσμο, πράξη του οποίου ακυρώθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση, όσα δε περί του αντιθέτου προβάλλει η παρεμβαίνουσα εταιρεία «…», κατά τα οποία η κρινόμενη αίτηση θα έπρεπε να απορριφθεί ως ασκούμενη χωρίς έννομο συμφέρον, διότι ο αιτών Σύνδεσμος δεν επικαλείται ούτε αποδεικνύει ότι υφίσταται βλάβη από την προσβαλλόμενη απόφαση, η οποία αντιθέτως, κατά την ως άνω παρεμβαίνουσα, είναι ευνοϊκή για τον αιτούντα, διότι του παρέχει δυνατότητα επιλογής μεταξύ περισσότερων οικονομικών φορέων και με όρους ευρύτερου ανταγωνισμού ως προς την επιλογή της πλέον συμφέρουσας προσφοράς, πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμα.

7. Επειδή, ο ν. 4412/2016, με τίτλο «Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών (προσαρμογή στις Οδηγίες 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ», ορίζει τα εξής: Άρθρο 1 («Αντικείμενο-Πεδίο Εφαρμογής»): «1. Οι διατάξεις του παρόντος αποτελούν προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας προς τις διατάξεις: α) της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ … 2. Ο παρών νόμος θεσπίζει κανόνες: α) για τις διαδικασίες προγραμματισμού και σύναψης δημοσίων συμβάσεων και διαγωνισμών μελετών που υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής του Βιβλίου Ι (άρθρα 2 έως 221) … 7. [όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 57 παρ. 1 του ν. 4568/2018 (Α΄ 178)] Κατά τη σύναψη συμβάσεων των περιπτώσεων α΄ και β΄ της παραγράφου 2, που υλοποιούνται ως Συμπράξεις Δημόσιου-Ιδιωτικού Τομέα (Σ.Δ.Ι.Τ.) … δεν εφαρμόζονται [ακολουθούν οι μη εφαρμοζόμενες στις Σ.Δ.Ι.Τ. διατάξεις του ν. 4412/2016]. Κατά τη σύναψη … εφαρμόζονται συμπληρωματικά οι διατάξεις του ν. 3389/2005». Άρθρο 2 («Ορισμοί – Εξουσιοδοτική διάταξη (άρθρα 2 και 33 παρ. 1 εδάφιο έκτο της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ…)») (όπως το άρθρο αυτό αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 του ν. 4782/2021): «1. Για τους σκοπούς του παρόντος εφαρμόζονται οι ακόλουθοι ορισμοί: … 14) ως «έγγραφο διαδικασίας σύναψης της σύμβασης» ή «έγγραφο της σύμβασης» νοείται κάθε έγγραφο το οποίο παρέχει ή στο οποίο παραπέμπει η αναθέτουσα αρχή/αναθέτων φορέας, με σκοπό να περιγράψει ή να προσδιορίσει στοιχεία της σύμβασης ή της διαδικασίας ανάθεσης, συμπεριλαμβανομένης της προκήρυξης σύμβασης των άρθρων 63 … Επίσης, στην έννοια αυτή περιλαμβάνονται και η διακήρυξη ή η πρόσκληση σε διαπραγμάτευση στις οποίες αναφέρονται όλοι οι ειδικοί και γενικοί όροι σύναψης και εκτέλεσης της σύμβασης … το σχέδιο της σύμβασης μετά των Παραρτημάτων αυτής … 45) ως «απαράδεκτες προσφορές» νοούνται όσες υποβάλλονται από προσφέροντες, οι οποίοι δεν διαθέτουν τα απαιτούμενα προσόντα και όσων η τιμή υπερβαίνει τον προϋπολογισμό της αναθέτουσας αρχής, όπως καθορίσθηκε και τεκμηριώθηκε πριν την έναρξη της διαδικασίας σύναψης σύμβασης…». Άρθρο 5 («Κατώτατα όρια (άρθρο 4 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ και Κανονισμός (ΕΕ) 2015/2170)»): «Ως κατώτατα όρια, σε συνάρτηση προς την εκτιμώμενη αξία της σύμβασης, εκτός ΦΠΑ, ορίζονται τα ακόλουθα: α) 5.350.000 ευρώ [όριο τεθέν με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/1828, L 279, με ισχύ από 1.1.2020 έως 31.12.2021] για τις δημόσιες συμβάσεις έργων …». Άρθρο 6 («Μέθοδοι υπολογισμού της εκτιμώμενης αξίας της σύμβασης (άρθρο 5 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)»): «1. Ο υπολογισμός της εκτιμώμενης αξίας μιας σύμβασης βασίζεται στο συνολικό πληρωτέο ποσό, χωρίς ΦΠΑ, όπως εκτιμάται από την αναθέτουσα αρχή, συμπεριλαμβανομένου κάθε τυχόν δικαιώματος προαιρέσεως ή τυχόν παρατάσεων της σύμβασης, όπως ορίζουν τα έγγραφα της σύμβασης … 3. Η επιλογή της χρησιμοποιούμενης μεθόδου για τον υπολογισμό της εκτιμώμενης αξίας μιας σύμβασης δεν γίνεται με σκοπό την αποφυγή της εφαρμογής οποιασδήποτε διάταξης του παρόντος νόμου. Η σύμβαση δεν κατατέμνεται κατά τρόπο ώστε να αποφεύγεται η εφαρμογή οποιασδήποτε διάταξης του παρόντος νόμου, εκτός αν αυτό δικαιολογείται από αντικειμενικούς λόγους. 4. Η εκτιμώμενη αξία ισχύει τη στιγμή της αποστολής της προκήρυξης του διαγωνισμού ή, στις περιπτώσεις όπου δεν προβλέπεται προκήρυξη διαγωνισμού, τη στιγμή που η αναθέτουσα αρχή εκκινεί τη διαδικασία με οικονομικούς φορείς για τους σκοπούς της σύναψης της σύμβασης, όπου ενδείκνυται κατά τα ειδικότερα προβλεπόμενα στο άρθρο 61. 5. … 7. Όσον αφορά τις δημόσιες συμβάσεις έργων, κατά τον υπολογισμό της εκτιμώμενης αξίας λαμβάνονται υπόψη το κόστος των έργων, καθώς και η συνολική εκτιμώμενη αξία των αγαθών και υπηρεσιών που τίθενται στη διάθεση του εργολάβου από τις αναθέτουσες αρχές, εφόσον είναι αναγκαία για την εκτέλεση των έργων. …». Άρθρο 18 («Αρχές εφαρμοζόμενες στις διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων (άρθρο 18 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)»): «1. Οι αναθέτουσες αρχές αντιμετωπίζουν τους οικονομικούς φορείς ισότιμα και χωρίς διακρίσεις και ενεργούν με διαφάνεια, τηρώντας την αρχή της αναλογικότητας, της αμοιβαίας αναγνώρισης, της προστασίας του δημόσιου συμφέροντος, της προστασίας των δικαιωμάτων των ιδιωτών, της ελευθερίας του ανταγωνισμού … Ο σχεδιασμός των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων δεν γίνεται με σκοπό … τον τεχνητό περιορισμό του ανταγωνισμού. Ο ανταγωνισμός θεωρείται ότι περιορίζεται τεχνητά όταν οι διαδικασίες σύναψης συμβάσεων έχουν σχεδιαστεί με σκοπό την αδικαιολόγητα ευνοϊκή ή δυσμενή μεταχείριση ορισμένων οικονομικών φορέων. …». Άρθρο 26 («Επιλογή των διαδικασιών (άρθρο 26 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)»): «1. … 2. Οι αναθέτουσες αρχές μπορούν να προσφεύγουν … στον ανταγωνιστικό διάλογο, στις ακόλουθες περιπτώσεις: α) όσον αφορά έργα, αγαθά ή υπηρεσίες, που πληρούν ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα κριτήρια: αα) αν οι ανάγκες της αναθέτουσας αρχής δεν είναι δυνατόν να ικανοποιηθούν χωρίς προσαρμογή των άμεσα διαθέσιμων λύσεων, ββ) αν περιλαμβάνουν σχεδιασμό ή καινοτόμες λύσεις, γγ) αν η σύμβαση δεν είναι δυνατόν να ανατεθεί χωρίς προηγούμενες διαπραγματεύσεις λόγω ειδικών περιστάσεων που σχετίζονται με τη φύση, την πολυπλοκότητα ή τη νομική ή χρηματοοικονομική οργάνωση ή λόγω των κινδύνων που συνδέονται με τους ανωτέρω παράγοντες, δδ) αν οι τεχνικές προδιαγραφές δεν είναι δυνατόν να προκαθοριστούν με επαρκή ακρίβεια από την αναθέτουσα αρχή με αναφορά σε πρότυπο, ευρωπαϊκή τεχνική αξιολόγηση, κοινή τεχνική προδιαγραφή ή τεχνικό πλαίσιο αναφοράς … β) όσον αφορά έργα, αγαθά ή υπηρεσίες για τα οποία, έπειτα από ανοικτή ή κλειστή διαδικασία, υποβάλλονται μόνο μη κανονικές ή απαράδεκτες προσφορές. … 4. Απαράδεκτες προσφορές θεωρούνται συγκεκριμένα: α) όσες υποβάλλονται από προσφέροντες οι οποίοι δεν διαθέτουν τα απαιτούμενα προσόντα και β) όσων η τιμή υπερβαίνει τον προϋπολογισμό της αναθέτουσας αρχής, όπως καθορίσθηκε και τεκμηριώθηκε πριν την έναρξη της διαδικασίας σύναψης σύμβασης. 5. Ο διαγωνισμός προκηρύσσεται μέσω προκήρυξης σύμβασης, κατ’ εφαρμογή των άρθρων 63…». Άρθρο 30 («Ανταγωνιστικός διάλογος (άρθρο 30 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)»): «1. Στους ανταγωνιστικούς διαλόγους, οποιοσδήποτε οικονομικός φορέας μπορεί να υποβάλει αίτηση συμμετοχής έπειτα από προκήρυξη σύμβασης, παρέχοντας τις πληροφορίες για την ποιοτική επιλογή που ζητούνται από την αναθέτουσα αρχή. … Στο διάλογο μπορούν να συμμετέχουν μόνον οι οικονομικοί φορείς που έχουν προσκληθεί από την αναθέτουσα αρχή, κατόπιν αξιολόγησης των πληροφοριών που έχουν παρασχεθεί. … Η σύμβαση ανατίθεται αποκλειστικά βάσει του κριτηρίου ανάθεσης της πλέον συμφέρουσας από οικονομική άποψη προσφοράς, από πλευράς βέλτιστης σχέσης ποιότητας-τιμής … 2. Οι αναθέτουσες αρχές αναφέρουν τις ανάγκες και τις απαιτήσεις τους στην προκήρυξη της σύμβασης και προσδιορίζουν τις εν λόγω ανάγκες και απαιτήσεις στην προκήρυξη αυτή και/ή σε περιγραφικό έγγραφο. Ταυτοχρόνως και στα ίδια έγγραφα, επίσης παρουσιάζουν και προσδιορίζουν τα επιλεγέντα κριτήρια ανάθεσης και θέτουν ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα. 3. Οι αναθέτουσες αρχές προβαίνουν, με τους συμμετέχοντες που επιλέγονται, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις των άρθρων 71 έως 85, 101 και 102, σε διάλογο, σκοπός του οποίου είναι η διερεύνηση και ο προσδιορισμός των μέσων που μπορούν να ικανοποιήσουν με τον καλύτερο τρόπο τις ανάγκες τους. Κατά τη διάρκεια του διαλόγου αυτού, μπορούν να συζητούν με τους επιλεγέντες συμμετέχοντες όλες τις πτυχές της σύμβασης. … 5. Η αναθέτουσα αρχή συνεχίζει το διάλογο έως ότου μπορέσει να προσδιορίσει την ή τις λύσεις οι οποίες ενδεχομένως ανταποκρίνονται στις ανάγκες της. 6. Αφού κηρύξουν τη λήξη του διαλόγου και ενημερώσουν σχετικά τους εναπομείναντες συμμετέχοντες, οι αναθέτουσες αρχές καλούν, σε χρόνο και εντός προθεσμίας που ορίζονται στα έγγραφα της σύμβασης, καθέναν εξ αυτών να υποβάλει την τελική προσφορά του, βάσει της ή των λύσεων που υποβλήθηκαν και προσδιορίστηκαν κατά τη διάρκεια του διαλόγου. Οι προσφορές αυτές περιέχουν όλα τα απαιτούμενα και αναγκαία στοιχεία για την εκτέλεση του σχεδίου. Εφόσον το ζητά η αναθέτουσα αρχή, οι προσφορές αυτές μπορούν να αποσαφηνίζονται, να εξειδικεύονται και να βελτιστοποιούνται. Ωστόσο, η αποσαφήνιση, η εξειδίκευση, η βελτιστοποίηση ή οι πρόσθετες πληροφορίες δεν μπορούν να έχουν ως αποτέλεσμα μεταβολές των ουσιωδών στοιχείων της προσφοράς ή της δημόσιας σύμβασης, συμπεριλαμβανομένων και των απαιτήσεων που προσδιορίζονται στην προκήρυξη της σύμβασης ή στο περιγραφικό έγγραφο, όταν μεταβολές στα στοιχεία αυτά, στις ανάγκες και στις απαιτήσεις ενδέχεται να προκαλέσουν στρέβλωση του ανταγωνισμού ή να επιφέρουν διακρίσεις. 7. Οι αναθέτουσες αρχές αξιολογούν τις υποβληθείσες προσφορές βάσει των κριτηρίων ανάθεσης που ορίζονται στην προκήρυξη της σύμβασης ή στο περιγραφικό έγγραφο. Εφόσον το ζητά η αναθέτουσα αρχή, μπορούν να διεξαχθούν διαπραγματεύσεις με τον προσφέροντα που έχει κριθεί ότι υπέβαλε την πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά, από πλευράς βέλτιστης σχέσης ποιότητας-τιμής, σύμφωνα με το άρθρο 86 για την επιβεβαίωση των οικονομικών δεσμεύσεων ή άλλων οικονομικών όρων που περιέχονται στην προσφορά, οριστικοποιώντας τους όρους της σύμβασης, εφόσον αυτό: α) δεν συνεπάγεται την ουσιώδη τροποποίηση βασικών στοιχείων της προσφοράς ή της δημόσιας σύμβασης, συμπεριλαμβανομένων των αναγκών και των απαιτήσεων που προσδιορίζονται στην προκήρυξη της σύμβασης ή στο περιγραφικό έγγραφο, και β) δεν ενέχει κίνδυνο στρέβλωσης του ανταγωνισμού ή εισαγωγής διακρίσεων. 8. …». Άρθρο 61 («Έναρξη της διαδικασίας σύναψης σύμβασης»): «1. Για τις συμβάσεις άνω των ορίων, ως χρόνος έναρξης … του ανταγωνιστικού διαλόγου … νοείται η ημερομηνία αποστολής της σχετικής προκήρυξης σύμβασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ένωσης…». Άρθρο 63 («Προκηρύξεις σύμβασης (άρθρο 49 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)»): «Οι προκηρύξεις σύμβασης χρησιμοποιούνται ως μέσο προκήρυξης του διαγωνισμού για όλες τις διαδικασίες … Οι προκηρύξεις σύμβασης περιέχουν τις πληροφορίες που προβλέπονται στο Μέρος Γ΄ του Παραρτήματος V του Προσαρτήματος Α΄ και δημοσιεύονται, σύμφωνα με το άρθρο 65. …» [Σύμφωνα με το Μέρος Γ΄ («Πληροφορίες που πρέπει να περιλαμβάνονται στις προκηρύξεις δημοσίων συμβάσεων (όπως αναφέρεται στο άρθρο 63)») του Παραρτήματος V του Προσαρτήματος Α΄ του ν. 4412/2016, στις ανωτέρω πληροφορίες περιλαμβάνονται: «1. … 7. Περιγραφή της δημόσιας σύμβασης: φύση και έκταση των έργων, φύση και ποσότητα ή αξία των προμηθειών, φύση και έκταση των υπηρεσιών … 8. Εκτιμώμενη συνολική τάξη μεγέθους της σύμβασης ή των συμβάσεων …»]. Άρθρο 69 («Προσκλήσεις προς υποψηφίους (άρθρο 54 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)»): «1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 123, στις … διαδικασίες ανταγωνιστικού διαλόγου … οι αναθέτουσες αρχές προσκαλούν ταυτοχρόνως και γραπτώς τους επιλεγέντες υποψηφίους να υποβάλουν τις προσφορές τους ή, στην περίπτωση ανταγωνιστικού διαλόγου, να συμμετάσχουν στον διάλογο. … 2. … Επιπλέον, οι προσκλήσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 περιλαμβάνουν τις πληροφορίες που ορίζονται στο Παράρτημα IX του Προσαρτήματος Α΄» [σύμφωνα με την παρ. 1 του εν λόγω Παραρτήματος IX του Προσαρτήματος Α΄, «Η πρόσκληση υποβολής προσφορών ή συμμετοχής σε διάλογο δυνάμει του άρθρου 69 πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον: α) παραπομπή στη δημοσιευθείσα προκήρυξη διαγωνισμού· β) την ημερομηνία λήξης της προθεσμίας παραλαβής των προσφορών … γ) στην περίπτωση του ανταγωνιστικού διαλόγου, την ημερομηνία που έχει καθοριστεί και τη διεύθυνση για την έναρξη της φάσης των διαβουλεύσεων … δ) ένδειξη των εγγράφων που πρέπει ενδεχομένως να επισυνάπτονται … ε) τη σχετική στάθμιση των κριτηρίων ανάθεσης της σύμβασης ή, όπου ενδείκνυται, τη φθίνουσα σειρά σπουδαιότητας αυτών των κριτηρίων, εάν δεν περιλαμβάνονται στην προκήρυξη σύμβασης …»]. Άρθρο 71 («Γενικές Αρχές (άρθρο 56 παρ. 1 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)»): «Οι συμβάσεις ανατίθενται βάσει των κριτηρίων που καθορίζονται στα άρθρα 86 έως 89 εφόσον η αναθέτουσα αρχή έχει επαληθεύσει … ότι πληρούνται όλες οι κατωτέρω προϋποθέσεις: α) η προσφορά συνάδει με τις απαιτήσεις, τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια που προβλέπονται στην προκήρυξη σύμβασης ή στην πρόσκληση επιβεβαίωσης ενδιαφέροντος και στα έγγραφα της σύμβασης … β) η προσφορά προέρχεται από προσφέροντα ο οποίος δεν αποκλείεται από τη συμμετοχή δυνάμει των άρθρων 73 και 74 …». Άρθρο 73 («Λόγοι αποκλεισμού – Εξουσιοδοτική διάταξη (άρθρο 57 παρ. 1 έως 6 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)») (όπως το άρθρο αυτό αντικαταστάθηκε με το άρθρο 22 του ν. 4782/2021): «1. … 4. Οι αναθέτουσες αρχές μπορούν να αποκλείουν από τη συμμετοχή σε διαδικασία σύναψης δημόσιας σύμβασης οποιονδήποτε οικονομικό φορέα σε οποιαδήποτε από τις ακόλουθες καταστάσεις: α) … γ) εάν … η αναθέτουσα αρχή διαθέτει επαρκώς εύλογες ενδείξεις που οδηγούν στο συμπέρασμα ότι ο οικονομικός φορέας συνήψε συμφωνίες με άλλους οικονομικούς φορείς με στόχο τη στρέβλωση του ανταγωνισμού … η) εάν ο οικονομικός φορέας επιχειρεί να … αποκτήσει εμπιστευτικές πληροφορίες που ενδέχεται να του αποφέρουν αθέμιτο πλεονέκτημα στη διαδικασία σύναψης σύμβασης … θ) εάν η αναθέτουσα αρχή μπορεί να αποδείξει, με κατάλληλα μέσα, ότι ο οικονομικός φορέας έχει διαπράξει σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα, το οποίο θέτει εν αμφιβόλω την ακεραιότητά του. …». Άρθρο 88 («Ασυνήθιστα χαμηλές προσφορές (άρθρο 69 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)…») (όπως το άρθρο αυτό αντικαταστάθηκε με το άρθρο 32 του ν. 4782/2021): «1. Όταν οι προσφορές φαίνονται ασυνήθιστα χαμηλές σε σχέση με τα έργα, τα αγαθά ή τις υπηρεσίες, οι αναθέτουσες αρχές απαιτούν από τους οικονομικούς φορείς να εξηγήσουν την τιμή ή το κόστος που προτείνουν στην προσφορά τους, εντός αποκλειστικής προθεσμίας είκοσι (20) ημερών από την κοινοποίηση της πρόσκλησης της αναθέτουσας αρχής. … 2. Οι εξηγήσεις της παρ. 1 μπορεί να αφορούν ιδίως: α) … β) … τις εξαιρετικά ευνοϊκές συνθήκες που διαθέτει ο προσφέρων για την παροχή των προϊόντων ή την παροχή των υπηρεσιών ή την εκτέλεση του έργου…». Τέλος, το άρθρο 132 («Τροποποίηση συμβάσεων κατά τη διάρκειά τους (άρθρο 72 Οδηγίας 2014/24/ΕΕ)») του ν. 4412/2016 ρυθμίζει τις περιπτώσεις τροποποίησης δημόσιας σύμβασης μετά τη σύναψή της.

8. Επειδή, περαιτέρω, ο ν. 3389/2005 για τις «Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα», ο οποίος, σύμφωνα με τη μνημονευθείσα διάταξη του άρθρου 1 παρ. 7 εδάφιο τελευταίο του ν. 4412/2016, εφαρμόζεται συμπληρωματικά κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων που υλοποιούνται ως Συμπράξεις Δημοσίου-Ιδιωτικού Τομέα, ορίζει τα εξής: Άρθρο 1 («Έννοια σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα»): «1. [όπως η παράγραφος αυτή αντικαταστάθηκε με το άρθρο 25 του ν. 3775/2009 (Α΄ 122)] Έννοια Συμπράξεων. Για τους σκοπούς του νόμου αυτού, [ως] “Δημόσιοι Φορείς” νοούνται οι ακόλουθοι: (α) … (γ) τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου … 2. Οι ανωτέρω Δημόσιοι Φορείς μπορούν σε τομείς της αρμοδιότητάς τους να συνάπτουν έγγραφες συμβάσεις συνεργασίας από επαχθή αιτία (“Συμβάσεις Σύμπραξης”) με νομικά πρόσωπα του ιδιωτικού τομέα (“Ιδιωτικοί Φορείς”) για την εκτέλεση έργων ή και την παροχή υπηρεσιών (“Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα” ή “Συμπράξεις”). … 4. Εταιρεία Ειδικού Σκοπού. Στις Συμβάσεις Σύμπραξης … οι Ιδιωτικοί Φορείς συμβάλλονται μέσω ανωνύμων εταιρειών ειδικού σκοπού που συνιστώνται από αυτούς αποκλειστικά και μόνο για τους σκοπούς της Σύμπραξης (“Εταιρεία Ειδικού Σκοπού”) που εδρεύουν στην Ελλάδα …». Άρθρο 2 («Πεδίο εφαρμογής»): «1. Οι Συμπράξεις μπορούν να υπάγονται στις διατάξεις του νόμου αυτού, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παράγραφο 3 του άρθρου 4, εφόσον πληρούν σωρευτικά τις κατωτέρω προϋποθέσεις: (α) έχουν ως αντικείμενο την εκτέλεση έργων ή και την παροχή υπηρεσιών που ανήκουν στην αρμοδιότητα των Δημόσιων Φορέων με βάση διάταξη νόμου ή σύμβαση ή το καταστατικό τους, (β) προβλέπουν ότι οι Ιδιωτικοί Φορείς, έναντι ανταλλάγματος που καταβάλλεται εφάπαξ ή τμηματικά από τους Δημόσιους Φορείς ή τους τελικούς χρήστες των έργων ή υπηρεσιών αυτών, αναλαμβάνουν ουσιώδες μέρος των κινδύνων που συνδέονται με τη χρηματοδότηση, την κατασκευή, τη διαθεσιμότητα ή τη ζήτηση του αντικειμένου της Σύμπραξης και των συναφών κινδύνων, όπως ενδεικτικά το διαχειριστικό και τον τεχνικό κίνδυνο, (γ) προβλέπουν ότι η χρηματοδότηση, εν όλω ή εν μέρει, της κατασκευής των έργων ή της παροχής των υπηρεσιών θα γίνει με κεφάλαια που εξασφαλίζουν οι Ιδιωτικοί Φορείς και (δ) [όπως η περίπτωση αυτή αντικαταστάθηκε με το άρθρο 10 παρ. 2 του ν. 4146/2013 (Α΄ 90)] το συνολικό συμβατικό προϋπολογιζόμενο κόστος της υλοποίησης του αντικειμένου της Σύμπραξης δεν υπερβαίνει το ποσό των πεντακοσίων εκατομμυρίων (500.000.000) ευρώ χωρίς συνυπολογισμό του αναλογούντος Φόρου Προστιθέμενης Αξίας…». Άρθρο 3 («Διυπουργική Επιτροπή Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (Δ.Ε.Σ.Δ.Ι.Τ.)») [όπως το άρθρο αυτό ίσχυε στον κρίσιμο χρόνο, τροποποιηθέν με το άρθρο 10 παρ. 3 του ανωτέρω ν. 4146/2013]: «[…] Με αποφάσεις της η Δ.Ε.Σ.Δ.Ι.Τ.: (α) εγκρίνει την υπαγωγή Συμπράξεων στις διατάξεις του νόμου αυτού ή ανακαλεί τέτοιες εγκρίσεις, σύμφωνα με την παράγραφο 3 του άρθρου 5, (β) αποφασίζει την ένταξη στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του καταβλητέου στους Ιδιωτικούς Φορείς συμβατικού ανταλλάγματος, (γ) αποφασίζει για τη συμμετοχή ή μη του Δημοσίου στη χρηματοδότηση της κατασκευής των έργων ή της παροχής των υπηρεσιών που αποτελούν το αντικείμενο της Σύμπραξης, (δ) λαμβάνει κάθε άλλη συναφή απόφαση». Άρθρο 4 («Ειδική Γραμματεία»): «1. Σύσταση και αρμοδιότητες. […] συνιστάται Ειδική Γραμματεία Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (“Ε.Γ.Σ.Δ.Ι.Τ.”) με σκοπό την επικουρία της Δ.Ε.Σ.Δ.Ι.Τ. και των Δημόσιων Φορέων … 2. … Για κάθε έργο ή υπηρεσία που περιλαμβάνεται στον Κατάλογο Προτεινόμενων Συμπράξεων, η Ε.Γ.Σ.Δ.Ι.Τ. συντάσσει συνοπτική αιτιολογική έκθεση που παρουσιάζει: αα) … στστ) αναφορά του ενδεικτικού προϋπολογισμού του αντικειμένου της Σύμβασης Σύμπραξης …». Άρθρο 8 («Ορισμοί»): «Κατά την εφαρμογή των άρθρων 9 έως 18 του νόμου αυτού, οι κατωτέρω όροι έχουν την εξής έννοια: … Οι Διαδικασίες Ανάθεσης περιλαμβάνουν τη Διαδικασία Ανοικτού Τύπου, Κλειστού Τύπου, Ανταγωνιστικού Διαλόγου και Διαπραγμάτευσης … “Διαδικασίες Ανταγωνιστικού Διαλόγου” νοούνται οι διαδικασίες στα πλαίσια των οποίων: – κάθε Ιδιωτικός Φορέας μπορεί να ζητήσει να συμμετάσχει, – η Αναθέτουσα Αρχή διεξάγει διάλογο με τους υποψηφίους που έχουν επιλεγεί για να εντοπίσει την προσφορότερη ή τις προσφορότερες λύσεις για την ικανοποίηση των αναγκών της, και – οι υποψήφιοι καλούνται να υποβάλουν προσφορά με βάση τις λύσεις που κρίθηκαν προσφορότερες … “Ιδιαίτερα Πολύπλοκη Σύμβαση” νοείται κάθε σύμβαση της οποίας οι βασικές παράμετροι (τεχνικές, χρηματοοικονομικές, λειτουργικές, νομικές και άλλες) δεν μπορούν αντικειμενικά να προσδιορισθούν από την Αναθέτουσα Αρχή … “Προκήρυξη” ή “Προκήρυξη Διαγωνισμού” νοείται το έγγραφο με το οποίο η Αναθέτουσα Αρχή: … – περιγράφει το αντικείμενο της σύμβασης που προτίθεται να αναθέσει και, ενδεχομένως, συγκεκριμένους ουσιώδεις όρους αυτής, – περιγράφει το εκτιμώμενο συμβατικό αντάλλαγμα ή το εκτιμώμενο αντίτιμο παροχής υπηρεσιών, εφόσον είναι αντικειμενικά δυνατός ο προσδιορισμός τους …». Άρθρο 9 («Γενικές Αρχές»): «1. Γενικές Αρχές (α) Στο πλαίσιο των Διαδικασιών Ανάθεσης και στις σχέσεις του Δημόσιου Φορέα που ενεργεί ως Αναθέτουσα Αρχή με τους Υποψηφίους ή Προσφέροντες, καθώς και με κάθε τρίτο εμπλεκόμενο πρόσωπο, ισχύουν οι αρχές της ίσης μεταχείρισης, της διαφάνειας, της αναλογικότητας, της αμοιβαίας αναγνώρισης, της προστασίας του δημόσιου συμφέροντος, της προστασίας των δικαιωμάτων των ιδιωτών, της ελευθερίας του ανταγωνισμού …, όπως αυτές καθορίζονται στην παράγραφο 2 … 2. (α) Ίση μεταχείριση σημαίνει την αποφυγή οποιασδήποτε διάκρισης με βάση την ιθαγένεια ή οποιοδήποτε άλλο κριτήριο που δεν δικαιολογείται από αντικειμενικούς λόγους. Στο περιεχόμενο της αρχής αυτής υπάγεται όχι μόνο ο καθορισμός όρων πρόσβασης σε μια οικονομική δραστηριότητα χωρίς διακρίσεις, αλλά και η λήψη από τις δημόσιες αρχές όλων των μέτρων που είναι σε θέση να εξασφαλίζουν την άσκηση αυτής της δραστηριότητας. (β) Διαφάνεια είναι η δημοσιοποίηση της πρόθεσης της Αναθέτουσας Αρχής να προβεί στη σύναψη Σύμβασης Έργου ή Υπηρεσιών ή Μικτής Σύμβασης, ώστε να εξασφαλίζεται η δημιουργία συνθηκών ανταγωνισμού χωρίς στρεβλώσεις … (ζ) Αρχή της προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισμού σημαίνει ότι: – διασφαλίζεται η μεγαλύτερη δυνατή συμμετοχή Υποψηφίων που είναι ικανοί να εκτελέσουν τα έργα ή να παράσχουν τις υπηρεσίες που επιθυμεί η Αναθέτουσα Αρχή, – ο διαγωνισμός διεξάγεται με ίσους όρους και αντικειμενικά κριτήρια και – αποτρέπεται η δημιουργία μονοπωλιακών ή ολιγοπωλιακών καταστάσεων ή στρεβλώσεων…». Άρθρο 13 («Ανταγωνιστικός διάλογος»): «1. Ιδιαίτερα πολύπλοκες Συμβάσεις. Στις Ιδιαίτερα Πολύπλοκες Συμβάσεις, η Αναθέτουσα Αρχή, και εφόσον κρίνει ότι η τήρηση [Διαδικασίας άλλης μορφής] δεν επιτρέπει την ανάθεση συγκεκριμένης Σύμβασης, μπορεί να προσφύγει στη Διαδικασία Ανταγωνιστικού Διαλόγου σύμφωνα με το άρθρο αυτό. 2. Κριτήριο ανάθεσης Διαδικασίας Ανταγωνιστικού Διαλόγου. Στη Διαδικασία Ανταγωνιστικού Διαλόγου, η ανάθεση της Σύμβασης Σύμπραξης πραγματοποιείται αποκλειστικά και μόνο με βάση το κριτήριο της πλέον συμφέρουσας από οικονομική άποψη Προσφοράς. 3. Προσδιορισμός αναγκών και απαιτήσεων της Αναθέτουσας Αρχής. Η Αναθέτουσα Αρχή δημοσιεύει Προκήρυξη Διαγωνισμού η οποία περιλαμβάνει περιγραφή των αναγκών και απαιτήσεών της οι οποίες μπορούν να περιέχονται, εφόσον αυτό απαιτείται, και σε παραρτήματα της Προκήρυξης. 4. Διεξαγωγή διαλόγου και προσδιορισμός των προσφορότερων λύσεων. Η Αναθέτουσα Αρχή προβαίνει με τους Υποψηφίους που επελέγησαν σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 15 σε διάλογο, σκοπός του οποίου είναι η διερεύνηση και ο προσδιορισμός των μέσων που μπορούν να ικανοποιήσουν με τον καλύτερο τρόπο τις ανάγκες της. … Οι λύσεις, προτάσεις και εν γένει εμπιστευτικές πληροφορίες που περιέρχονται σε γνώση της Αναθέτουσας Αρχής από έναν Υποψήφιο είναι εμπιστευτικές και δεν γνωστοποιούνται στους άλλους Υποψηφίους χωρίς τη συναίνεσή του. 5. … 6. Λήξη Διαλόγου και υποβολή Προσφορών. Η Αναθέτουσα Αρχή, αφού [επιλέξει] τη λύση ή τις λύσεις που ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες της, κηρύσσει τη λήξη του διαλόγου και ενημερώνει σχετικά τους Υποψηφίους, τους οποίους καλεί να υποβάλουν την τελική Προσφορά τους, με βάση τη λύση ή τις λύσεις που επελέγησαν κατά τη διάρκεια του διαλόγου. 7. … 9. Αξιολόγηση Προσφορών. Επιλογή της πλέον συμφέρουσας από οικονομική άποψη Προσφοράς. Η Αναθέτουσα Αρχή αξιολογεί τις Προσφορές με βάση τα κριτήρια ανάθεσης που έχουν καθορισθεί στην Προκήρυξη και επιλέγει την πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη Προσφορά …». Άρθρο 15 («Λόγοι αποκλεισμού Υποψηφίων. Χρηματοοικονομική επάρκεια. Αξιολόγηση. Προσόντα και Ικανότητες Υποψηφίου»): «1. Λόγοι αποκλεισμού. Στα πλαίσια των Διαδικασιών Ανάθεσης και πριν από την ανάθεση της Σύμβασης, η Αναθέτουσα Αρχή ελέγχει αν δεν συντρέχει λόγος αποκλεισμού Υποψηφίων ή Προσφερόντων. Συγκεκριμένα: (α) … (β) Η Αναθέτουσα Αρχή έχει το δικαίωμα να αποκλείσει οποιονδήποτε Υποψήφιο ή Προσφέροντα από τη συμμετοχή ή την περαιτέρω συμμετοχή στις Διαδικασίες Ανάθεσης, εφόσον: αα) … δδ) έχει διαπράξει σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα το οποίο αποδεδειγμένως διαπίστωσε με οποιοδήποτε μέσο η Αναθέτουσα Αρχή … 2. Χρηματοοικονομική Επάρκεια. Μετά τη διενέργεια του απαιτούμενου σύμφωνα με την παράγραφο 1 ελέγχου, η Αναθέτουσα Αρχή ελέγχει την οικονομική και χρηματοοικονομική επάρκεια των Υποψηφίων ή Προσφερόντων, περιλαμβανομένων και των στοιχείων που αναφέρονται στα εδάφια (α) έως (γ) της παραγράφου 1 του άρθρου 18, αλλά και στοιχείων σχετικά με την πιστοληπτική τους ικανότητα. Για τον έλεγχο αυτόν, η Αναθέτουσα Αρχή δύναται, μεταξύ άλλων, να ζητά από τους Υποψηφίους ή Προσφέροντες να προσκομίζουν στοιχεία από τα οποία να προκύπτει: α) η ύπαρξη τραπεζικής χρηματοδότησης ή υποστήριξης σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που ορίζονται στην Προκήρυξη Διαγωνισμού, β) η οικονομική τους κατάσταση … γ) το συνολικό ύψος του κύκλου εργασιών τους ή ο κύκλος εργασιών τους στον τομέα δραστηριοτήτων που αποτελεί το αντικείμενο της σύμβασης για τις τρεις τελευταίες οικονομικές χρήσεις κατ’ ανώτατο όριο, δ) η δέσμευση τρίτων να υποστηρίξουν τον Υποψήφιο ή Προσφέροντα κατά την εκτέλεση του αντικειμένου της σύμβασης ή να συμμετάσχουν στη χρηματοδότησή του …, εφόσον γίνεται επίκληση τέτοιας δέσμευσης, ε) εφόσον ο Υποψήφιος ή Προσφέρων είναι κοινοπραξία, η φύση και έκταση της δέσμευσης για οικονομική συμμετοχή των προσώπων που την απαρτίζουν ή τρίτων…, στ) η πιστοληπτική τους ικανότητα…». Άρθρο 17 («Σύμβαση Σύμπραξης»): «1. Συμβατικό Πλαίσιο – Εφαρμοστέα νομοθεσία. Οι Συμβάσεις Σύμπραξης … περιλαμβάνουν τους όρους και τις ρυθμίσεις που καθορίστηκαν από το Δημόσιο Φορέα με τη σχετική Προκήρυξη κατά τη Διαδικασία Ανάθεσης και συνιστούν το μόνο συμβατικό πλαίσιο που δεσμεύει τους εμπλεκόμενους Δημόσιους και Ιδιωτικούς Φορείς. Στις Συμπράξεις που έχουν υπαχθεί στο καθεστώς του νόμου αυτού, εφαρμόζονται οι όροι της Σύμβασης Σύμπραξης και συμπληρωματικά ο Αστικός Κώδικας. 2. Περιεχόμενο Συμβάσεων Σύμπραξης. Οι Συμβάσεις Σύμπραξης … περιλαμβάνουν σαφή και αναλυτική περιγραφή των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων των μερών σε σχέση με το αντικείμενο της Σύμπραξης. Ειδικότερα, με τις άνω Συμβάσεις προβλέπονται ιδίως τα ακόλουθα: (α) Το αντικείμενο της Σύμπραξης, συμπεριλαμβανομένων και των προδιαγραφών του έργου ή της υπηρεσίας, το καταβλητέο στον Ιδιωτικό Φορέα συμβατικό αντάλλαγμα και οι διατάξεις βάσει των οποίων θα επιμερίζονται μεταξύ των συμβαλλομένων τα ανταλλάγματα που τυχόν καταβάλλονται από τους τελικούς χρήστες για τη χρήση του έργου ή την παροχή της υπηρεσίας. … (στ) Ο τρόπος χρηματοδότησης της υλοποίησης του αντικειμένου της Σύμπραξης. … (η) Η κατανομή των κινδύνων μεταξύ των μερών και οι συνέπειες επέλευσης γεγονότων που συνιστούν ανωτέρα βία. …». Άρθρο 18 («Θέματα χρηματοδότησης»): «1. Χρηματοοικονομική επάρκεια και απόδειξη αυτής. Οι Εταιρείες Ειδικού Σκοπού της παραγράφου 4 του άρθρου 1, που αναλαμβάνουν την εκτέλεση έργων ή την παροχή υπηρεσιών στα πλαίσια Συμπράξεων, φέρουν την ευθύνη και τον κίνδυνο της χρηματοδότησης που απαιτείται για την προσήκουσα εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους από τις σχετικές Συμβάσεις Σύμπραξης …, οφείλουν δε να προσκομίζουν στους Δημόσιους Φορείς στοιχεία από τα οποία να προκύπτει η διαθεσιμότητα χρηματοδότησης που επαρκεί για την εκπλήρωση του συνόλου των υποχρεώσεων που αναλαμβάνονται από αυτές σύμφωνα με τη σχετική Προκήρυξη. Η χρηματοδότηση περιλαμβάνει ιδίως: (α) τα ίδια κεφάλαια της Εταιρείας Ειδικού Σκοπού, (β) τα κεφάλαια που εξασφαλίζει η Εταιρεία Ειδικού Σκοπού με οποιαδήποτε μορφή δανείου ή πίστωσης …, (γ) τις αναγκαίες εγγυήσεις ή εξασφαλίσεις που απαιτούνται για παροχή των υπό (α) και (β) ανωτέρω κεφαλαίων ή πιστώσεων, (δ) τους πόρους από την εκμετάλλευση του αντικειμένου της Σύμπραξης κατά την κατασκευαστική περίοδο. 2. Συμμετοχή Δημόσιων Φορέων και μορφές αυτής – Άλλα ανταλλάγματα. (α) Στη χρηματοδότηση της εκτέλεσης των έργων ή της παροχής των υπηρεσιών που υπάγονται στο νόμο αυτόν, μπορούν να συμμετέχουν και οι Δημόσιοι Φορείς. Η συμμετοχή αυτή μπορεί να είναι σε χρήμα ή σε είδος. …».

9. Επειδή, με την από Μαΐου 2021 Πρόσκληση Α΄ Φάσης του Διαγωνισμού (Πρόσκληση Υποβολής Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος) (21PROC008706142 2021-06-02), το περιεχόμενο της οποίας αποδίδει, σε περίληψη, η Προκήρυξη σύμβασης που απεστάλη στις 28.5.2021 προς δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ/S105/2.6.2021/276969), ορίσθηκαν τα εξής: «ΑΡΘΡΟ 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 1.1. Προκήρυξη σύμβασης Σύμπραξης Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (Σ.Δ.Ι.Τ.). Ο Περιφερειακός Σύνδεσμος Φορέων Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (Φο.Δ.Σ.Α.) … προκηρύσσει δημόσιο διεθνή ηλεκτρονικό διαγωνισμό, με τη διαδικασία του ανταγωνιστικού διαλόγου, για την επιλογή Ιδιωτικού Φορέα Σύμπραξης για την εκτέλεση του έργου «ΜΟΝΑΔΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (Μ.Ε.Α.) …» και προσκαλεί τους ενδιαφερόμενους οικονομικούς φορείς να υποβάλουν Εκδήλωση Ενδιαφέροντος (Α΄ Φάση του Διαγωνισμού) μέσω του Εθνικού Συστήματος Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων (στο εξής το «Ε.Σ.Η.Δ.Η.Σ.»), σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρούσα Πρόσκληση και τα Παραρτήματα που τη συνοδεύουν, προκειμένου, όσοι από αυτούς επιλεγούν στην Α΄ Φάση, να συμμετάσχουν στη συνέχεια της διαδικασίας του Διαγωνισμού. Η υπαγωγή της υπόψη σύμπραξης στις διατάξεις του ν. 3389/2005, όπως ισχύει, έχει εγκριθεί με απόφαση της Διυπουργικής Επιτροπής Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα που ενσωματώνεται στα Πρακτικά Συνεδρίασης με αρ. 47/16.09.2019 (…), σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3 του ν. 3389/2005. Η παρούσα Πρόσκληση εγκρίθηκε δυνάμει της υπ’ αρ. 159/21-5-2019 απόφασης της Εκτελεστικής Επιτροπής του Περιφερειακού Συνδέσμου … . 1.2. Αναθέτουσα Αρχή. Αναθέτουσα Αρχή: Περιφερειακός Σύνδεσμος Φορέων Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (Φο.Δ.Σ.Α.) … 1.3. Ο Περιφερειακός ΦΟΣΔΑ …. . … Ο ΦοΔΣΑ σύμφωνα με το Πρόγραμμα Κλεισθένης (Ν. 4555/2018, άρθρο 227) είναι αποκλειστικά αρμόδιος για την υλοποίηση μέτρων και έργων που προωθούν την ιεράρχηση των δράσεων και των εργασιών διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 29 του ν. 4042/2012 και σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο οικείο ΠΕΣΔΑ [Περιφερειακό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων]. Μεταξύ άλλων είναι αρμόδιος για την κατασκευή και λειτουργία μονάδων μηχανικής – βιολογικής επεξεργασίας σύμμεικτων αστικών αποβλήτων. … 1.5. Το αντικείμενο της Σύμβασης Σύμπραξης. Στο πλαίσιο της προτεινόμενης Σύμπραξης Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα ο Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης (ΙΦΣ) θα υλοποιήσει τη μελέτη, κατασκευή, χρηματοδότηση, λειτουργία και συντήρηση της Μονάδας Επεξεργασίας Αποβλήτων (Μ.Ε.Α.) … . Το αντικείμενο του έργου αφορά στη μελέτη, χρηματοδότηση, κατασκευή, συντήρηση και λειτουργία των υποδομών του έργου “Μονάδα Επεξεργασίας Αποβλήτων (Μ.Ε.Α.) …”. Συγκεκριμένα, ο Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης (ΙΦΣ) που θα επιλεχθεί θα αναλάβει τα εξής: • Τη μελέτη, χρηματοδότηση, κατασκευή, συντήρηση και λειτουργία της Μονάδας Επεξεργασίας. • Την εμπορική εκμετάλλευση μέρους ή του συνόλου των παραγόμενων προϊόντων: ανακυκλώσιμων υλικών, κομπόστ, ηλεκτρικής ή/και θερμικής ενέργειας, κλπ. Πιο αναλυτικά, ο ΙΦΣ θα αναλάβει: • τη σύνταξη του συνόλου των απαραίτητων μελετών που θα υποβληθούν κατά την εκτέλεση της Σύμβασης Σύμπραξης … • το σύνολο των εργασιών κατασκευής, τη λειτουργία και συντήρηση της Μονάδας Επεξεργασίας Αποβλήτων (ΜΕΑ). Η λειτουργία και συντήρηση καθ’ όλη τη διάρκεια της Σύμβασης Σύμπραξης συνίσταται, ιδίως, στην καθημερινή λειτουργία του συνόλου των εγκαταστάσεων με ίδια μέσα, τη συνήθη, προληπτική και διορθωτική συντήρηση, τη βαριά συντήρηση και την περιοδική αντικατάσταση/ανανέωση τμημάτων, στοιχείων και εξαρτημάτων του εξοπλισμού (lifecycle cost) του συνόλου των εγκαταστάσεων, την καθημερινή διαθεσιμότητα των εγκαταστάσεων και συστημάτων ΜΕΑ, των κτιριακών υποδομών και του περιβάλλοντος χώρου, όπως αυτά θα αναφέρονται αναλυτικά στη Β΄ Φάση του Διαγωνισμού, ούτως ώστε το Έργο να είναι απολύτως κατάλληλο και διαθέσιμο, σύμφωνα με τις απαιτήσεις διαθεσιμότητας, τις προδιαγραφές και τους στόχους της ελληνικής νομοθεσίας και της νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, • τη χρηματοδότηση του Έργου με ίδια ή/και δανειακά κεφάλαια (με την επιφύλαξη της συνδρομής της Χρηματοδοτικής Συμβολής της Αναθέτουσας Αρχής στο κατασκευαστικό κόστος του έργου), • την ασφάλιση των κτιριακών και λοιπών εγκαταστάσεων και συστημάτων των υποδομών που αποτελούν αντικείμενο της Σύμβασης Σύμπραξης, τόσο κατά την περίοδο μελέτης και κατασκευής του Έργου, όσο και κατά την περίοδο λειτουργίας του, • την εμπορική εκμετάλλευση μέρους ή του συνόλου των παραγόμενων δευτερογενών προϊόντων, • τη μεταβίβαση των υποδομών στον Δημόσιο Φορέα μετά τη λήξη της Σύμβασης Σύμπραξης. Η Αναθέτουσα Αρχή θα καταβάλλει, μετά την έναρξη λειτουργίας της Μονάδας Επεξεργασίας Αποβλήτων, στην Ανώνυμη Εταιρεία Ειδικού Σκοπού που υποχρεούται κατά τον ν. 3389/2005 να συστήσει ο Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης που θα επιλεγεί με βάση την παρούσα διαδικασία, περιοδικές πληρωμές διαθεσιμότητας μέχρι τη λήξη της Σύμβασης Σύμπραξης. Συνοπτική περιγραφή του Έργου επισυνάπτεται στην παρούσα ως ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Οι πληρωμές διαθεσιμότητας θα είναι συνδεδεμένες με την ποσότητα των απορριμμάτων που θα διαχειρίζεται ο Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης καθώς και με την τήρηση των κριτηρίων διαθεσιμότητας και των προδιαγραφών λειτουργίας, που θα περιλαμβάνονται στα τεύχη της Β΄ Φάσης, καθώς και την επίτευξη των στόχων που προβλέπονται από την εθνική και ενωσιακή νομοθεσία. Κατά [τη] Β΄ Φάση του Διαγωνισμού θα προσδιορισθούν αναλυτικότερα τα παραπάνω, περιλαμβανομένου και του τρόπου και της συχνότητας καταβολής των πληρωμών διαθεσιμότητας, καθώς και όλες οι αναγκαίες λεπτομέρειες που αφορούν στην εκτέλεση του Έργου (προδιαγραφές κατασκευής, λειτουργίας και αποτελέσματος, μέγιστος χρόνος κατασκευής, υπηρεσίες λειτουργίας και συντήρησης των εγκαταστάσεων κ.τ.λ.). … ΑΡΘΡΟ 2 ΟΡΙΣΜΟΙ 2.1. Για τους σκοπούς της παρούσας Πρόσκλησης Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος, οι παρακάτω όροι θα έχουν την ακόλουθη σημασία: … 2.1.5. “Α΄ Φάση”: είναι η παρούσα φάση προεπιλογής του Διαγωνισμού, η οποία θα διεξαχθεί σύμφωνα με όσα περιγράφονται στην παρούσα Πρόσκληση και θα ολοκληρωθεί με την ανάδειξη των Προεπιλεγέντων. 2.1.6. “Β΄ Φάση”: είναι η Φάση του Διαγωνισμού που έπεται της προεπιλογής των Υποψηφίων και διαρκεί μέχρι το πέρας της διαδικασίας επιλογής του Ιδιωτικού Φορέα Σύμπραξης και ανάθεσης της Σύμβασης Σύμπραξης, και υποδιαιρείται σε δύο στάδια: – Στάδιο Β.Ι – Διάλογος, και – Στάδιο Β.ΙΙ – Υποβολή Δεσμευτικών Προσφορών. … 2.1.12. “Διαγωνισμός”: είναι η διαδικασία ανάθεσης, η οποία ξεκίνησε με την αποστολή της Περίληψης της παρούσας Πρόσκλησης Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος προς δημοσίευση στο Συμπλήρωμα της Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και έχει σκοπό τη σύναψη της Σύμβασης Σύμπραξης. 2.1.13. “Διάλογος”: στο πλαίσιο της διαδικασίας ανταγωνιστικού διαλόγου, είναι η διαδικασία ανταλλαγής απόψεων, υποβολής προτάσεων και σχολίων επί των τεχνικών, χρηματοοικονομικών και νομικών πτυχών της Σύμπραξης, η οποία θα διεξαχθεί μεταξύ της Αναθέτουσας Αρχής και των Προεπιλεγέντων κατά το Στάδιο Β.Ι της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού, σύμφωνα με τους όρους της Πρόσκλησης Συμμετοχής σε Διάλογο. … 2.1.15. “Δικαιολογητικά Τεκμηρίωσης”: Είναι τα έγγραφα που πρέπει να συμπεριλαμβάνονται στον Φάκελο Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος, όπως αυτά περιγράφονται στην Πρόσκληση. … 2.1.21. “Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης” ή “Ι.Φ.Σ.”: Είναι ο Προσφέρων, στον οποίο θα κατακυρωθεί το αποτέλεσμα του Διαγωνισμού μετά το πέρας του Σταδίου Β.ΙΙ αυτού, και ο οποίος θα κληθεί να συστήσει την ΑΕΕΣ που θα υπογράψει τη Σύμβαση Σύμπραξης. … 2.1.25. “Μονάδα Επεξεργασίας Αποβλήτων” ή “ΜΕΑ”: Είναι η μονάδα επεξεργασίας διαφορετικών ρευμάτων αστικών στερεών αποβλήτων από Διαλογή στην Πηγή (βιοαπόβλητα και υπολειμματικά σύμμεικτα), η οποία αποτελείται από το σύνολο των συστημάτων, του εξοπλισμού (ενδεικτικά αναφέρονται τα συστήματα μηχανικής διαλογής, σύστημα κομποστοποίησης, συστήματα προεπεξεργασίας και αντιρρύπανσης, ενεργειακής αξιοποίησης, κ.λπ.), των κτιριακών εγκαταστάσεων και των έργων υποδομής όπου εφαρμόζονται, αυτοτελώς ή συνδυαστικά, μηχανικές, φυσικές, θερμικές, χημικές ή βιολογικές επεξεργασίες που μεταβάλλουν τα χαρακτηριστικά των στερεών αποβλήτων. [Σκοπό] της μονάδας αυτής αποτελεί η ελαχιστοποίηση του όγκου ή/και του βάρους ή/και της βιοαποδομησιμότητας των προς ταφή απορριμμάτων, ο περιορισμός των επικίνδυνων ουσιών αυτών, η συνεισφορά στην ανάκτηση υλικών ή/και ενέργειας, η παραγωγή πρώτων υλών για μονάδες κυκλικής οικονομίας (ενδεικτικά αναγέννησης πλαστικού, παραγωγής χαρτοπολτού, ενεργοβόρες βιομηχανίες ή/και παραγωγής ενέργειας από απορριμματογενή καύσιμα) και η μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων από τη διάθεση των επεξεργασμένων αστικών στερεών αστικών αποβλήτων. Η ΜΕΑ θα έχει και τη δυνατότητα επεξεργασίας και λοιπών αποβλήτων εκτός σύμμεικτων στερεών αποβλήτων, όπως προδιαλεγμένο υλικό από διαλογή στην πηγή, κ.λπ. … ΑΡΘΡΟ 3 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΣΥΜΠΡΑΞΗΣ 3.1. Σκοπός και αντικείμενο της Σύμπραξης. 3.1.1. Ο σκοπός και το αντικείμενο της Σύμβασης Σύμπραξης περιγράφονται στην παρ. 1.5 της παρούσας Πρόσκλησης, περαιτέρω δε τα τεχνικά και λειτουργικά χαρακτηριστικά του Έργου περιγράφονται αναλυτικά στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 της παρούσας Πρόσκλησης. 3.1.2. Η Αναθέτουσα Αρχή διατηρεί το δικαίωμα τροποποίησης στο αντικείμενο του Τεχνικού Έργου, ούτως ώστε να ανταποκρίνεται κατά τον καλύτερο τρόπο στις ανάγκες της. Εφόσον συντρέξει τέτοια περίπτωση τροποποίησης, οι σχετικές αποφάσεις της Αναθέτουσας Αρχής θα περιληφθούν στον Βασικό Σχεδιασμό και θα γνωστοποιηθούν στους Προεπιλεγέντες το αργότερο δυνάμει της Πρόσκλησης Υποβολής Προσφορών κατά το Στάδιο Β.ΙΙ της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού. … 3.5. Υποχρεώσεις του Ιδιωτικού Φορέα Σύμπραξης. 3.5.1. Ο Ι.Φ.Σ. θα αναλάβει την υλοποίηση του Έργου σύμφωνα με τα ειδικότερα προβλεπόμενα στη Σύμβαση Σύμπραξης. Πιο συγκεκριμένα, στο πλαίσιο του Έργου, ο Ι.Φ.Σ. θα αναλάβει τη μελέτη, κατασκευή, χρηματοδότηση, λειτουργία και συντήρηση του αντικειμένου της Σύμπραξης. … 3.5.4. Οι πληρωμές διαθεσιμότητας που θα καταβάλλονται στον Ι.Φ.Σ., θα είναι συνδεδεμένες με την τήρηση των κριτηρίων διαθεσιμότητας και των προδιαγραφών λειτουργίας του Έργου, τα οποία θα αποτυπώνονται στον συναφή μηχανισμό πληρωμών και θα περιλαμβάνονται στην Πρόσκληση Υποβολής Προσφορών, με την οποία θα προσδιορίζονται αναλυτικότερα τα ανωτέρω, επίσης δε ο τρόπος και η συχνότητα των πληρωμών διαθεσιμότητας. 3.6. Διάρκεια της Σύμβασης Σύμπραξης. Η διάρκεια της Σύμβασης έχει ενδεικτικά εκτιμηθεί από την Αναθέτουσα Αρχή σε είκοσι επτά (27) έτη από τη θέση σε ισχύ της Σύμβασης Σύμπραξης. Η ακριβής συνολική συμβατική διάρκεια της Σύμβασης θα καθορισθεί ειδικότερα κατά το Στάδιο Β.Ι (διάλογος) της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού – και θα προσδιορισθεί ρητά στην Πρόσκληση Υποβολής Δεσμευτικών Προσφορών. 3.7. Εκτιμώμενη αξία της Σύμβασης Σύμπραξης. Η Αναθέτουσα Αρχή, μετά την έναρξη λειτουργίας του Έργου, θα καταβάλει στον Ι.Φ.Σ. πληρωμές διαθεσιμότητας, που έχουν ενδεικτικά εκτιμηθεί σε καθαρά παρούσα αξία, στο ποσό των ευρώ εκατόν σαράντα δύο εκατομμυρίων διακοσίων χιλιάδων (142.200.000€), πλέον Φ.Π.Α., σύμφωνα με όσα θα αναφέρονται ειδικότερα στη Σύμβαση Σύμπραξης. Ο ακριβής προϋπολογισμός των πληρωμών διαθεσιμότητας που θα καταβληθούν στον Ι.Φ.Σ. θα καθοριστεί βάσει των αποτελεσμάτων του διαλόγου κατά το Στάδιο Β.Ι της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού και θα συμπεριληφθεί στην Πρόσκληση Υποβολής Προσφορών. Για το έργο έχει αποφασιστεί η συμμετοχή του Δημοσίου στη χρηματοδότηση της κατασκευής του Έργου έως του ποσού των 60 εκ. ευρώ κατά μέγιστο και [η] ένταξή του στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων, σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στην από 16 Σεπτεμβρίου 2019 Αιτιολογική Έκθεση της Γενικής Γραμματείας Ιδιωτικών Επενδύσεων και Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) και με τους όρους που αναλύονται σε αυτήν. [Στην ανωτέρω Αιτιολογική Έκθεση (σελ. 17), υπό τον τίτλο «Χ. ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΣΥΜΠΡΑΞΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΕΠΟΜΕΝΩΝ ΣΥΜΦΩΝΩΝ», αναφέρονται τα εξής: «Με βάση τη διεθνή πρακτική δημοπράτησης αντίστοιχων έργων ΣΔΙΤ με τη διαγωνιστική διαδικασία του Ανταγωνιστικού Διαλόγου, ο ενδεικτικός προϋπολογισμός δημοπράτησης ενός έργου στον τομέα της διαχείρισης απορριμμάτων τίθεται ως το εύρος των προϋπολογισμών των τεχνολογικών λύσεων που με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία ικανοποιεί τους κοινοτικούς και εθνικούς στόχους. Στο συγκεκριμένο Έργο, ο ανάδοχος θα αμείβεται από τον ΦΟΔΣΑ για την ποσότητα των ΑΣΑ [Αστικών Σύμμεικτων Αποβλήτων] που θα διαχειρίζεται, κατά την περίοδο λειτουργίας, εφόσον τηρεί όλες τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη σύμβαση και την περιβαλλοντική νομοθεσία και επιτυγχάνει τους στόχους του Π.Ε.Σ.Δ.Α. [Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων]. Κατά την οικονομική αξιολόγηση των τεχνικών λύσεων, λήφθηκε υπόψη ότι η Αναθέτουσα Αρχή θα συμμετάσχει στη χρηματοδότηση της εκτέλεσης του Έργου, με την καταβολή ποσού που θα ανέρχεται μεταξύ 40-60% της κατασκευαστικής αξίας, μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), και το οποίο θα προέρχεται από κοινοτική ή/και εθνική χρηματοδότηση. Ειδικότερα, το ποσοστό συμμετοχής του Δημοσίου στην χρηματοδότηση του Έργου θα καθορισθεί και στο πλαίσιο του Ανταγωνιστικού Διαλόγου, χωρίς να δεσμεύεται εκ των προτέρων η Αναθέτουσα Αρχή για το ύψος της συμμετοχής της. Ακολούθως συνοψίζονται τα αποτελέσματα από την οικονομική αξιολόγηση με ποσοστό χρηματοδοτικής συμβολής περί το 60%. Τα ποσά δεν περιλαμβάνουν ΦΠΑ: α) το Ποσό Χρηματοδοτικής Συμβολής της Αναθέτουσας Αρχής, κατά την περίοδο κατασκευής του Έργου, ανέρχεται στα 60 εκ. ευρώ κατά μέγιστο, β) το Σύνολο Πληρωμών κατά την περίοδο λειτουργίας του Έργου προς τον ΙΦΣ από την Αναθέτουσα Αρχή, βάσει των ετήσιων τελών εισόδου, σε όρους καθαρής παρούσας αξίας ανέρχεται στα 142,2 εκ. ευρώ κατά μέγιστο». Η συνολικώς εκτιμηθείσα αξία της σύμβασης (202.200.000 ευρώ), ως άθροισμα της μέγιστης δυνατής χρηματοδοτικής συμβολής του Δημοσίου κατά την περίοδο της κατασκευής του Έργου και των πληρωμών διαθεσιμότητας κατά τη διάρκεια της παραγωγικής του λειτουργίας, αποτέλεσε την εκτιμηθείσα αξία που δημοσιοποιήθηκε με την Προκήρυξη σύμβασης (παρ. ΙΙ.1.5 και ΙΙ.2.6), η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ. Στην παρ. ΙΙ.2.14 της εν λόγω Προκήρυξης αναφέρονται τα εξής: «Συμπληρωματικές πληροφορίες. Η αξία της σύμβασης αναλύεται σε 60 εκ. EUR χρηματοδοτική συμβολή και 142,2 εκ. EUR καθαρή παρούσα αξία πληρωμών διαθεσιμότητας. Ο ακριβής προϋπολογισμός των πληρωμών διαθεσιμότητας που θα καταβληθούν στον Ι.Φ.Σ., θα καθοριστεί βάσει των αποτελεσμάτων του διαλόγου κατά το Στάδιο Β.Ι της Β΄ Φάσης του διαγωνισμού και θα συμπεριληφθεί στην πρόσκληση υποβολής προσφορών»]. ΑΡΘΡΟ 4 ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΑΝΑΘΕΣΗΣ 4.1. Γενικά. … 4.1.3. Η δημοσίευση της Προκήρυξης Σύμβασης, σε συνάρτηση με την παρούσα Πρόσκληση, στο Συμπλήρωμα της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (άρθ. 63 ν. 4412/2016 και άρ. 49 της οδηγίας 2014/24/ΕΕ …), σηματοδοτεί την έναρξη του Διαγωνισμού για την ανάθεση της Σύμβασης Σύμπραξης. … 4.1.5. Λαμβάνοντας υπόψη την τεχνική πολυπλοκότητα του Έργου, τη νομική και χρηματοοικονομική οργάνωσή του και τους κινδύνους που συνδέονται με αυτά, ο Διαγωνισμός διαρθρώνεται, ως κατωτέρω, προκειμένου η Αναθέτουσα Αρχή να ορίσει τα βέλτιστα μέσα που θα μπορούσαν να ικανοποιήσουν τις ανάγκες της ή να εκτιμήσει τι μπορεί να προσφέρει η αγορά από την άποψη των τεχνικών, χρηματοδοτικών ή νομικών λύσεων και με την προσαρμογή των άμεσα διαθέσιμων από αυτή λύσεων. … 4.2. Α΄ Φάση (Προεπιλογή) 4.2.1. Στην Α΄ Φάση του Διαγωνισμού, οι Ενδιαφερόμενοι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον τους με την υποβολή Φακέλου Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος, σύμφωνα με όσα προβλέπονται ειδικότερα στο Άρθρο 9 της παρούσας Πρόσκλησης. 4.2.2. Σκοπός της Α΄ Φάσης είναι η προεπιλογή εκείνων των Υποψηφίων, που πληρούν τα κριτήρια ποιοτικής επιλογής που ορίζονται στο Άρθρο 7 της παρούσας Πρόσκλησης, ειδικότερα δε που πληρούν τα Κριτήρια Προσωπικής Κατάστασης (παρ. 7.2 της Πρόσκλησης) και αποδεικνύουν ότι διαθέτουν, αφενός την απαιτούμενη Χρηματοοικονομική και Οικονομική Επάρκεια (παρ. 7.3 της Πρόσκλησης) και, αφετέρου, την απαιτούμενη Τεχνική και Επαγγελματική Ικανότητα (παρ. 7.4 της Πρόσκλησης) καθώς και την Καταλληλότητα για την Άσκηση Επαγγελματικής Δραστηριότητας (παρ. 7.5 της Πρόσκλησης) για τη συμμετοχή στο Διαγωνισμό και την ανάθεση της Σύμβασης Σύμπραξης. … 4.3. Β΄ Φάση (Διάλογος και Πρόσκληση Υποβολής Προσφορών) … 4.4. Στάδιο Β.Ι της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού (Διάλογος) 4.4.1. Κατά το Στάδιο Β.Ι της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού … Στην Πρόσκληση Συμμετοχής σε Διάλογο θα καθορίζονται οι όροι, σύμφωνα με τους οποίους θα διεξαχθεί ο διάλογος, σκοπός του οποίου είναι η εκτίμηση ως προς τις τεχνικές, χρηματοδοτικές ή νομικές λύσεις που μπορεί να προσφέρει η αγορά, καθώς και η διερεύνηση και ο προσδιορισμός των μέσων που μπορούν να ικανοποιήσουν με τον καλύτερο τρόπο τις ανάγκες της Αναθέτουσας Αρχής σε σχέση με το Έργο. 4.4.2. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι η Αναθέτουσα Αρχή θα διεξάγει διάλογο με καθέναν από τους Προεπιλεγέντες σχετικά με τις βασικές τεχνικές, χρηματοοικονομικές και νομικές παραμέτρους του Έργου, μπορεί δε, κατά την κρίση της Αναθέτουσας Αρχής, να συζητηθούν όλες ή ορισμένες από τις πτυχές της Σύμβασης Σύμπραξης … 4.4.8. Το Στάδιο Β.Ι περαιώνεται με την έγκριση από την Αναθέτουσα Αρχή του οριστικού Βασικού Σχεδιασμού του Έργου και την έγκριση των τευχών της Πρόσκλησης Υποβολής Προσφορών του επόμενου και τελικού Σταδίου Β.ΙΙ της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού. 4.5. Στάδιο Β.ΙΙ της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού (Δεσμευτικές Προσφορές) 4.5.1. Μετά τη λήξη του Σταδίου Β.Ι, εκκινεί το Στάδιο Β.ΙΙ του Διαγωνισμού. Ειδικότερα, θα αποσταλεί επιστολή από την Αναθέτουσα Αρχή στους Προεπιλεγέντες … με την οποία θα κληθούν … να παραλάβουν την Πρόσκληση Υποβολής Προσφορών, όπως αυτή θα έχει οριστικοποιηθεί, με βάση την οποία θα υποβληθούν οι Δεσμευτικές Προσφορές … ΑΡΘΡΟ 5 ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΝΑΘΕΣΗΣ 5.1. Τα κριτήρια ανάθεσης της Σύμβασης Σύμπραξης συνδέονται με το αντικείμενό της και διασφαλίζουν την αξιολόγηση των προσφορών υπό συνθήκες πραγματικού ανταγωνισμού και κατά τρόπο που να παρέχει συνολικό οικονομικό πλεονέκτημα για την Αναθέτουσα Αρχή. 5.2. Κριτήριο ανάθεσης της Σύμβασης Σύμπραξης είναι η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά με βάση τη βέλτιστη σχέση ποιότητας-τιμής, η οποία εκτιμάται βάσει κριτηρίων που συνδέονται με το αντικείμενο της συγκεκριμένης δημόσιας σύμβασης και στα οποία θα περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, το ύψος των πληρωμών διαθεσιμότητας που θα κληθεί να καταβάλει στην Α.Ε.Ε.Σ. η Αναθέτουσα Αρχή. Οι ειδικότερες και επιμέρους παράμετροι των κριτηρίων ανάθεσης της Σύμβασης Σύμπραξης, η βαρύτητα καθενός και η συσχέτιση μεταξύ τους θα προσδιοριστούν ειδικότερα κατά το Στάδιο Β.ΙΙ της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού. ΑΡΘΡΟ 6 ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ 6.1. Όροι και προϋποθέσεις συμμετοχής. 6.1.1. Δικαίωμα συμμετοχής στον Διαγωνισμό και υποβολής Φακέλου Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος έχουν φυσικά ή νομικά πρόσωπα, ή ενώσεις φυσικών ή/και νομικών προσώπων, εφόσον τα ίδια, ή, σε περίπτωση Ένωσης Προσώπων, τα μέλη αυτών: (α) … (β) πληρούν τα Κριτήρια Ποιοτικής Επιλογής, τα οποία συνίστανται στα Κριτήρια Προσωπικής Κατάστασης, στα Κριτήρια Χρηματοοικονομικής και Οικονομικής Επάρκειας, τα Κριτήρια Τεχνικής και Επαγγελματικής Ικανότητας και τα κριτήρια Καταλληλότητας για την Άσκηση Επαγγελματικής Δραστηριότητας … ΑΡΘΡΟ 7 ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ … 7.2. Κριτήρια Προσωπικής Κατάστασης. 7.2.1. Οι Υποψήφιοι πρέπει να πληρούν σωρευτικά τα Κριτήρια Προσωπικής Κατάστασης που περιγράφονται κατωτέρω. Σε περίπτωση Ένωσης Προσώπων, η πλήρωση των Κριτηρίων Προσωπικής Κατάστασης εξετάζεται στο πρόσωπο κάθε μέλους της Ένωσης Προσώπων ξεχωριστά. Οι Υποψήφιοι, που δεν πληρούν οποιαδήποτε από τις απαιτήσεις του παρόντος άρθρου ή ως προς τους οποίους προκύπτει ότι έχουν υποβάλει σχετικώς ψευδείς ή ανακριβείς δηλώσεις, θα αποκλείονται: … 7.2.4. Αποκλείεται από τη συμμετοχή στον Διαγωνισμό Υποψήφιος, εάν πληρούται οποιαδήποτε από τις ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) … (γ) Με την επιφύλαξη της παραγράφου 3β του άρθρου 44 του ν. 3959/2011 [περί προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισμού (Α΄ 93)], εάν υπάρχουν επαρκώς εύλογες ενδείξεις που οδηγούν στο συμπέρασμα ότι ο οικονομικός φορέας συνήψε συμφωνίες με άλλους οικονομικούς φορείς με στόχο τη στρέβλωση του ανταγωνισμού … (η) εάν ο Υποψήφιος (ή μέλος του) επιχειρεί … να αποκτήσει εμπιστευτικές πληροφορίες που ενδέχεται να συνεπάγονται αθέμιτα πλεονεκτήματα για τον ίδιο στη διαδικασία ανάθεσης της Σύμβασης Σύμπραξης … (θ) εάν ο οικονομικός φορέας έχει διαπράξει σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα, το οποίο θέτει εν αμφιβόλω την ακεραιότητά του … 7.2.6. Η Αναθέτουσα Αρχή αποκλείει οικονομικό φορέα σε οποιοδήποτε χρονικό σημείο κατά τη διάρκεια του Διαγωνισμού, όταν αποδεικνύεται ότι αυτός βρίσκεται, λόγω πράξεων ή παραλείψεων αυτού, είτε πριν είτε κατά τη διαδικασία, σε μία από τις περιπτώσεις των προηγούμενων παραγράφων (α) έως (θ) της παρούσας … ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 ΤΕΧΝΙΚΑ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ 1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΣΥΜΠΡΑΞΗΣ Το αντικείμενο του έργου αφορά στη μελέτη, χρηματοδότηση, κατασκευή, συντήρηση και λειτουργία των υποδομών του έργου «Μονάδα Επεξεργασίας Αποβλήτων (Μ.Ε.Α.) …». Συγκεκριμένα, ο Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης (ΙΦΣ) που θα επιλεχθεί θα αναλάβει τα εξής: • Τη μελέτη, χρηματοδότηση, κατασκευή, συντήρηση και λειτουργία της Μονάδας Επεξεργασίας. • Την εμπορική εκμετάλλευση μέρους ή του συνόλου των παραγόμενων προϊόντων: ανακυκλώσιμων υλικών, κομπόστ, ηλεκτρικής ή/και θερμικής ενέργειας, κλπ. Πιο αναλυτικά, ο ΙΦΣ θα αναλάβει: … • την εμπορική εκμετάλλευση μέρους ή του συνόλου των παραγόμενων δευτερογενών προϊόντων … 2. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΡΓΟΥ … Κατά την παρούσα φάση η δυναμικότητα σχεδιασμού της ΜΕΑ αφορά σε εκτιμώμενη συνολική ετήσια ποσότητα των προς διαχείριση απορριμμάτων 300.800 tn (σύμμεικτα απόβλητα, χωριστά συλλεχθέντα βιοαπόβλητα και υπολείμματα επεξεργασίας). Σε κάθε περίπτωση η ετήσια ποσότητα θα προσδιορισθεί περαιτέρω μέσω του ανταγωνιστικού διαλόγου και με τα επικαιροποιημένα τότε στοιχεία … 5. ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑΣ Η προτεινόμενη σύμπραξη εντάσσεται στο πλαίσιο του Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΠΕ.Σ.Δ.Α.) ΚΜ. … Η έλλειψη σωστά οργανωμένων εγκαταστάσεων επεξεργασίας στερεών αποβλήτων συνεπάγεται τη μειωμένη αξιοποίηση στερεών αποβλήτων με αποτέλεσμα την απώλεια πρώτων υλών και ενέργειας, αλλά και τη μη επίτευξη των στόχων της περιβαλλοντικής νομοθεσίας … Ειδικότερα, η υλοποίηση του Έργου υπαγορεύεται από τα κάτωθι: … – Παραγωγή και αξιοποίηση δευτερογενών προϊόντων και ενέργειας … 8. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΩΝ ΥΠΟΔΟΜΩΝ Η κατασκευή της Μονάδας Επεξεργασίας Αποβλήτων προβλέπεται στον ΠΕΣΔΑ ΚΜ στην περιοχή του Δυτικού Τομέα της Π.Ε. Θεσσαλονίκης και εκτιμάται ότι θα απαιτηθεί γήπεδο ενδεικτικής έκτασης 150-200 στρεμμάτων περίπου … Η μονάδα επεξεργασίας θα αποτελείται ενδεικτικά από τα εξής κύρια τμήματα αναλόγως της μεθόδου επεξεργασίας: … • Κομποστοποίηση ή Αναερόβια Χώνευση … του οργανικού κλάσματος της μηχανικής διαλογής των συμμείκτων απορριμμάτων για παραγωγή Κομπόστ τύπου Α (CLO) ή Μονάδα Παραγωγής SRF … • Αποθήκες ανακυκλώσιμων υλικών, RDF και SRF κατά περίπτωση. Οι άνω περιγραφόμενες υποδομές είναι ενδεικτικές δεδομένου ότι η κατασκευή της Μονάδας θα γίνει με όποια διαθέσιμη τεχνολογία μπορεί αποδεδειγμένα να καλύψει τους στόχους που έχουν τεθεί από τις κοινοτικές οδηγίες καθώς και οποιουσδήποτε άλλους σχετικούς περιορισμούς υπάρχουν από τη νομοθεσία, όπως ειδικότερα θα προσδιοριστούν στις προδιαγραφές αποτελέσματος που θα διαμορφωθούν από την Αναθέτουσα Αρχή στο πλαίσιο της προτεινόμενης διαδικασίας ανάθεσης του ανταγωνιστικού διαλόγου … 20. ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΩΡΙΜΑΝΣΗΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ Το έργο έχει λάβει έγκριση ΣΜΠΕ, κατά την οποία γνωμοδότησαν πάνω από 10 αρμόδιοι φορείς (η με αρ. πρ. 49024/12.10.2016 (ΑΔΑ: 6ΣΤΒ4653Π8-Ε1Γ) Κοινή Απόφαση Υπουργού Περιβάλλοντος & Ενέργειας … Έγκρισης της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) του σχεδίου “Επικαιροποίηση του Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ) της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας”) … Για το έργο έχει εκδοθεί η με αρ. ΥΠΕΝ/ΔΙΠΑ/71787/4324/20.04.2021 (ΑΔΑ: 609Ο4653Π8-Θ5Π) Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) …».

10. Επειδή, με την επακολουθήσασα, από Φεβρουαρίου 2022, Πρόσκληση Β.Ι Σταδίου του Διαγωνισμού (Πρόσκληση Συμμετοχής σε Διάλογο, Β΄ Φάση Διαγωνισμού, Στάδιο Β.Ι-Διάλογος) ορίσθηκαν, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: «Άρθρο 7 Διαδικασία και στόχοι του Διαλόγου. 7.1. Η επιτυχής υλοποίηση του Έργου εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ενεργητική συμμετοχή των Προεπιλεγέντων στη διαδικασία του Διαλόγου. Η Αναθέτουσα Αρχή θα επιδιώξει την εις βάθος συζήτηση όλων των πτυχών του Έργου … Η συμμετοχή στο Διάλογο αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τη συμμετοχή του Προεπιλεγέντος στο επόμενο Στάδιο Β.ΙΙ (Υποβολή Προσφορών) της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού … 7.3. Ο στόχος του Διαλόγου είναι η διερεύνηση των βασικών τεχνικών, χρηματοοικονομικών και νομικών πτυχών του Έργου σε συνεργασία με τους Προεπιλεγέντες. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι η Αναθέτουσα Αρχή, μέσω της ΕΔΔ θα [διεξαγάγει] Διάλογο με καθέναν από τους Προεπιλεγέντες σχετικά με τις βασικές τεχνικές, χρηματοοικονομικές και νομικές παραμέτρους του Έργου, με στόχο των εντοπισμό των βέλτιστων λύσεων για την επιτυχή υλοποίησή του. 7.4. Η Αναθέτουσα Αρχή προτίθεται να αναπτύξει τη θεματολογία του Διαλόγου με αναφορά σε τρεις κύριους άξονες, ήτοι: – Τεχνικά ζητήματα – Χρηματοοικονομικά ζητήματα – Νομικά ζητήματα. 7.5. Περαιτέρω, και εντελώς ενδεικτικά, τα ερωτήματα και θέματα του Διαλόγου που θα τεθούν στους Προεπιλεγέντες θα αφορούν ιδίως ζητήματα όπως: – ο προτεινόμενος Βασικός Σχεδιασμός του Έργου, – οι απαιτήσεις Λειτουργίας και Συντήρησης, – οι συμβατικές υποχρεώσεις και η κατανομή κινδύνων μεταξύ του Ι.Φ.Σ. και της Αναθέτουσας Αρχής, – οι προδιαγραφές αποτελέσματος, – ο μηχανισμός πληρωμών, – η χρηματοδοτική δομή και βασικοί όροι χρηματοδότησης, και άλλα συναφή ζητήματα …». Όπως προκύπτει από το 5122/17.3.2023 Πρακτικό Πέρατος Διαλόγου της ΕΔΔ, το οποίο εγκρίθηκε με την 94/21.3.2023 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Περιφερειακού Συνδέσμου, στον «Οριστικό Κατάλογο Θεματικών και Ύλης του 1ου Κύκλου Διαλόγου» συμπεριελήφθησαν οι εξής θεματικές ενότητες: 1. Παρουσίαση προσέγγισης Προεπιλεγέντος, 2. Τροποποιήσεις που ενδέχεται να απαιτηθούν-κατανομή ευθύνης/κινδύνου μεταξύ Αναθέτουσας Αρχής και ΙΦΣ, 3. Προσδιορισμός του έργου, 4. Θέματα κάλυψης απαιτήσεων σε υποδομές, 5. Θέματα επιλογής τεχνολογιών, 6. Στόχοι Σύμβασης, 7. Ποσότητα και Σύνθεση των Συμβατικών Αποβλήτων, 8. Μη Συμβατικά Απόβλητα, 9. Προδιαγραφές-Διάθεση Δευτερογενών Προϊόντων Μονάδας, 10. Κατασκευή-Λειτουργία, 11. Χρηματοδότηση ΕΣΠΑ και λοιπές πιθανές χρηματοδοτήσεις, 12. Μηχανισμός Πληρωμών και 13. Βασικοί Όροι της Σύμβασης Σύμπραξης. Ειδικότερα, (α) στην ενότητα «9. Προδιαγραφές-Διάθεση Δευτερογενών Προϊόντων Μονάδας», τα επί μέρους ζητήματα του Διαλόγου ήταν, μεταξύ άλλων, τα εξής: «9.2 Είδη Παραγόμενων Δευτερογενών καυσίμων και Προδιαγραφές για δευτερογενές καύσιμο», «9.3 Ευθύνη διάθεσης δευτερογενών προϊόντων και υπολείμματος», «9.4 Προτάσεις διάθεσης SRF – ρίσκα», (β) στην ενότητα «11. Χρηματοδότηση ΕΣΠΑ και λοιπές πιθανές χρηματοδοτήσεις», τα επί μέρους ζητήματα του Διαλόγου ήταν τα εξής: «11.1 ΕΣΠΑ – ΥΓΟΣ – Κρατικές Ενισχύσεις», «11.2 Φάκελος Μεγάλου Έργου – τροποποίηση Φακέλου Ένταξης», «11.3 Δυνατότητα αξιοποίησης ή/και συνδυασμού εναλλακτικών εργαλείων χρηματοδότησης», και (γ) στην ενότητα «12. Μηχανισμός Πληρωμών», τα επί μέρους ζητήματα του Διαλόγου ήταν τα εξής: «12.1 Καταβολή Μηνιαίας Πληρωμής» και 12.2 Απομειώσεις: 12.2.1 Μηνιαίες 12.2.2 Ετήσιες 12.2.3 Ανώτατο ποσό απομείωσης».

11. Επειδή, κατόπιν των ανωτέρω εκδόθηκε η προσβληθείσα ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ, από Ιουλίου 2023, Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου του Διαγωνισμού (Β΄ Φάση Διαγωνισμού – Στάδιο Β.ΙΙ: Πρόσκληση Υποβολής Προσφορών), με την οποία η αναθέτουσα αρχή κάλεσε τους προεπιλεγέντες στην Α΄ Φάση οικονομικούς φορείς να υποβάλουν προσφορές σύμφωνα με τους όρους της ανωτέρω Πρόσκλησης και των Παραρτημάτων της. Με την πράξη αυτήν της αναθέτουσας αρχής ορίσθηκαν τα εξής: «ΜΕΡΟΣ Ι ΓΕΝΙΚΑ … 2. Ορισμοί … 2.1.13. “Βασικός Σχεδιασμός” είναι η τεχνική λύση υλοποίησης του Έργου που περιλαμβάνεται στις Προδιαγραφές Έργου (είτε αυτή προκύπτει από τις προδιαγραφές που έχει θέσει η Αναθέτουσα Αρχή, είτε σε συνδυασμό με την Τεχνική Προσφορά) και όπως αυτή θα καθοριστεί με την σύνταξη των οριστικών μελετών, με βάση και τις απαιτήσεις της Σύμβασης. 2.1.14. “Δεσμευτική Προσφορά” ή “Προσφορά” είναι η προσφορά, που θα υποβάλουν οι Προεπιλεγέντες στην Αναθέτουσα Αρχή, στο πλαίσιο του παρόντος Διαγωνισμού, κατά το παρόν Στάδιο Β.ΙΙ της Β΄ Φάσης αυτού, σύμφωνα με τους όρους της παρούσας πρόσκλησης … 2.1.30 “Ενιαία Πληρωμή” ή “ΕΠ” είναι η αμοιβή που πράγματι καταβάλλεται από την Αναθέτουσα Αρχή στον ΙΦΣ, μετά τις επιβαλλόμενες Απομειώσεις, διορθώσεις και συμψηφισμούς, και εκφράζεται σε μηνιαία βάση, σύμφωνα με τους όρους της Σύμβασης Σύμπραξης … 2.1.51. “Μηνιαία Ενιαία Πληρωμή” ή “ΜΕΠ” είναι η Ενιαία Πληρωμή εκφραζόμενη σε μηνιαία βάση … 2.1.74. “Σχέδιο Σύμβασης Σύμπραξης” είναι το τελικό σχέδιο της Σύμβασης Σύμπραξης, το οποίο προσαρτάται στην παρούσα, ως Παράρτημα 11 … 2.1.76. “Χρηματοδοτική Συμβολή Αναθέτουσας Αρχής” είναι το ποσό που αποτελεί τη συμμετοχή της Αναθέτουσας Αρχής στη χρηματοδότηση του κόστους κατασκευής του Έργου, υπό τους ειδικότερους όρους της Σύμβασης Σύμπραξης … 4. Έγγραφα Διαγωνισμού-Παροχή Διευκρινίσεων 4.1.1. Τα Έγγραφα Διαγωνισμού κατά τη Β΄ Φάση-Στάδιο Β.ΙΙ αποτελούνται από τα παρακάτω, κατά σειρά ισχύος, σε περίπτωση, τυχόν, ασυμφωνίας μεταξύ τους: α. την παρούσα Πρόσκληση με τα Παραρτήματά της, β. το Σχέδιο Σύμβασης Σύμπραξης με τα Παραρτήματά του, γ. την Πρόσκληση Συμμετοχής σε Διάλογο με τα Παραρτήματά της, δ. Την Πρόσκληση Υποβολής Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος με τα Παραρτήματά της. 4.1.2. … Με την εξαίρεση των όσων ρητά και ειδικά ρυθμίζονται στην παρούσα, ισχύουν συμπληρωματικά όλοι οι όροι και περιορισμοί της ΠΕΕ [Πρόσκλησης Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος] και της ΠΣΔ [Πρόσκλησης Σε Διάλογο] … ΜΕΡΟΣ ΙΙ ΤΟ ΕΡΓΟ 9. Περιγραφή του Αντικειμένου της Σύμβασης Σύμπραξης … 9.1.2. Συγκεκριμένα, ο Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης (ΙΦΣ) που θα επιλεχθεί θα αναλάβει τα εξής: … • την εμπορική εκμετάλλευση μέρους ή του συνόλου των παραγόμενων δευτερογενών προϊόντων … 10. Διάρκεια της Σύμβασης Σύμπραξης 10.1.1. Η διάρκεια της Σύμβασης Σύμπραξης θα είναι κατά μέγιστο είκοσι επτά (27) έτη από την Ημερομηνία Υπογραφής της. 10.1.2. Η διάρκεια της Σύμβασης Σύμπραξης περιλαμβάνει τις δύο κατωτέρω επιμέρους περιόδους: α. Την Περίοδο Εργασιών, β. Την Περίοδο Υπηρεσιών, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο Σχέδιο Σύμβασης Σύμπραξης. 10.1.3 … Η Περίοδος Εργασιών, σε καμία περίπτωση, δεν μπορεί να υπερβεί τους τριάντα έξι (36) μήνες από την Ημερομηνία Έναρξης Ισχύος … 11. Κίνδυνοι Έργου 11.1.1. Όλα τα ζητήματα κατανομής κινδύνων μεταξύ της Αναθέτουσας Αρχής και του ΙΦΣ ρυθμίζονται στη Σύμβαση Σύμπραξης. 11.1.2. Στο πλαίσιο της υποχρέωσης του ΙΦΣ να εξασφαλίσει τη χρηματοδότηση του Έργου και με την επιφύλαξη της παρ. 22.5 της παρούσας και των όρων της Σύμβασης Σύμπραξης, ο ΙΦΣ αναλαμβάνει καθ’ όλη τη διάρκεια ισχύος της Σύμβασης Σύμπραξης κάθε κίνδυνο που ενδέχεται να προκύψει από μεταβολές επιτοκίων, πληθωρισμού, συναλλαγματικών ισοτιμιών και κάθε άλλου στοιχείου, το οποίο δύναται να επηρεάσει τη χρηματοοικονομική του κατάσταση … 12. Αντάλλαγμα-Μηχανισμός Πληρωμών 12.1.1. Κατά την Περίοδο Υπηρεσιών, η Αναθέτουσα Αρχή θα καταβάλλει στον ΙΦΣ Μηνιαία Πληρωμή, σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στο Σχέδιο Σύμβασης Σύμπραξης και τα Παραρτήματα 5Α και 6 αυτής … 12.1.5. Τα ακόλουθα αποτελούν στοιχεία της Δεσμευτικής Προσφοράς των Διαγωνιζομένων, τα οποία αξιολογούνται και τα οποία αυτοί υποχρεούνται να [προσδιορίσουν σύμφωνα] με τα ειδικότερα οριζόμενα στα άρθρα 15 και 21 της παρούσας: (i) … (xi) Το ποσοστό Προκαθορισμένου Στόχου Ανάκτησης Δευτερογενούς Καυσίμου που προτείνεται από τον ΙΦΣ. 12.1.6. Η καθαρή παρούσα αξία των ζητούμενων από κάθε Διαγωνιζόμενο συνολικών Ετήσιων Ενιαίων Χρεώσεων (όπως ορίζονται στο Σχέδιο Σύμβασης Σύμπραξης) κατά τη διάρκεια της Περιόδου Υπηρεσιών, δεν μπορεί να υπερβαίνει τον αντίστοιχο προϋπολογισμό που έχει εγκριθεί σύμφωνα με την απόφαση της Διυπουργικής Επιτροπής Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα, που ενσωματώνεται στα Πρακτικά Συνεδρίασης με αριθ. 47/16.09.2019 (…), και έχει εκτιμηθεί σε καθαρά παρούσα αξία, με συντελεστή προεξόφλησης 7,53%, στο ποσό των Ευρώ εκατόν σαράντα δύο εκατομμυρίων διακοσίων χιλιάδων (142.200.000 €) προ Φ.Π.Α. 13. Χρηματοδότηση 13.1.1. Οι οικονομικές υποχρεώσεις της Αναθέτουσας Αρχής, με την επιφύλαξη των όρων της Σύμβασης Σύμπραξης, περιορίζονται αποκλειστικά στην καταβολή της Χρηματοδοτικής Συμβολής και της Μηνιαίας Ενιαίας Πληρωμής. Ο ΙΦΣ αναλαμβάνει πλήρως την υποχρέωση και τους κινδύνους χρηματοδότησης του Έργου, ήτοι: 1. Την υποχρέωση εξασφάλισης, χωρίς οποιαδήποτε πρόσβαση στην Αναθέτουσα Αρχή, …, του συνόλου των απαιτούμενων κεφαλαίων και εγγυήσεων που θα πρέπει να επαρκούν για την κάλυψη … όλων των δαπανών της Περιόδου Υπηρεσιών, περιλαμβανομένων, ενδεικτικά, των λειτουργικών εξόδων, των δαπανών ασφάλισης του Έργου, της εξυπηρέτησης της αντληθείσας χρηματοδότησης, πληρωμή φόρων και λοιπών τελών, καθώς και της εξασφάλισης τυχόν πρόσθετων κεφαλαίων (πχ. κεφάλαιο κίνησης, χρηματοδότησης, αντικαταστάσεων κύκλου ζωής κ.λπ.) … 13.1.3. Η Αναθέτουσα Αρχή θα συμμετάσχει στη χρηματοδότηση της κατασκευής της ΜΕΑ, με την καταβολή ποσού … Ειδικότερα, η Χρηματοδοτική Συμβολή του ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ … ανέρχεται σε ποσοστό 60% τους κόστους κατασκευής της ΜΕΑ μη συμπεριλαμβανομένου του αναλογούντος ΦΠΑ και στο μέγιστο επιλέξιμο ποσό των εξήντα εκατομμυρίων ευρώ (€60.000.000) … 15. Ανάθεση της Σύμβασης Σύμπραξης 15.1. Κριτήρια Ανάθεσης … 15.1.6. … Οικονομική Προσφορά … η Ε.Δ.Δ. προβαίνει: … (γ) σε έλεγχο ότι η ΚΠΑ (ΕΕΧ) [Καθαρή Παρούσα Αξία Ετήσιων Ενιαίων Χρεώσεων] δεν υπερβαίνει τον εγκεκριμένο προϋπολογισμό του Έργου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 12.1.6 της παρούσας. Ρητά δηλώνεται πως ο Διαγωνιζόμενος, του οποίου η προσφερόμενη ΚΠΑ (ΕΕΧ) υπερβαίνει τον εγκεκριμένο προϋπολογισμό του Έργου, θα αποκλείεται …15.1.7. Για την αξιολόγηση της Οικονομικής Προσφοράς θα χρησιμοποιηθούν, επιπροσθέτως, σταθμισμένα και τα παρακάτω κριτήρια: … • Παραγωγή Απορριμματογενούς Καυσίμου ελάχιστης κλάσης 3-3-3 (Συντελεστής Βαρύτητας 5%): στο κριτήριο αυτό θα αξιολογηθεί το ποσοστό παραγωγής απορριμματογενούς καυσίμου ελάχιστης κλάσης 3-3-3, σύμφωνα με την παράγραφο 22.2.9 … ΜΕΡΟΣ III ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ – ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ … 19. Περιεχόμενο Δεσμευτικής Προσφοράς 19.1.1. … Ο ενιαίος φάκελος Δεσμευτικής Προσφοράς αποτελείται από τρεις (3) ανεξάρτητους, ξεχωριστούς Φακέλους, και ειδικότερα από: α. Τον Φάκελο Α΄- Δικαιολογητικά Συμμετοχής, β. Τον Φάκελο Β΄- Τεχνική & Εμπορική Προσφορά και γ. Τον Φάκελο Γ΄ – Οικονομική Προσφορά … 20. Περιεχόμενο Φακέλου Α΄ – Δικαιολογητικά Συμμετοχής. Για την έγκυρη υποβολή Δεσμευτικής Προσφοράς, οι Διαγωνιζόμενοι υποχρεούνται να υποβάλουν τα ακόλουθα: 20.1. Επιστολή Υποβολής Δεσμευτικής Προσφοράς. … 20.1.2. Η ως άνω Επιστολή Δεσμευτικής Προσφοράς θα συνοδεύεται από κατάλογο των συνημμένων δικαιολογητικών, σύμφωνα με τα άρθρα 20, 21 και 22 της παρούσας Πρόσκλησης … 20.3. Υπεύθυνη Δήλωση. 20.3.1. Υπεύθυνη Δήλωση του Διαγωνιζομένου … στην οποία θα δηλώνεται ότι: α. … ότι σε, περίπτωση που ανακηρυχθεί Προσωρινός Ανάδοχος, θα προσκομίσει τα έγγραφα και δικαιολογητικά που προβλέπονται στο Παράρτημα 10 “Δικαιολογητικά Προσωρινού Αναδόχου” … 20.5. Δηλώσεις Συνεργασίας Υπεργολάβων. 20.5.1. Ο Διαγωνιζόμενος υποβάλλει δήλωση συνεργασίας του Κατασκευαστή, του Μελετητή, του Διαχειριστή και των τυχόν υπεργολάβων του, σύμφωνα με την οποία οι τελευταίοι δηλώνουν: α. ότι αποδέχονται να αναλάβουν ως Κατασκευαστής/Μελετητής/Διαχειριστής/ υπεργολάβος (κατά περίπτωση) την εκτέλεση τμήματος του Έργου … 21. Περιεχόμενα Φακέλου Β΄ – Τεχνική & Εμπορική Προσφορά … 21.4. Τμήμα 3 – “Αξιολογούμενα Στοιχεία Εμπορικής Προσφοράς”. Το Τμήμα 3 … θα περιλαμβάνει τα στοιχεία που αναφέρονται στις αμέσως επόμενες παραγράφους …: α) … γ) Υπεύθυνη Δήλωση του Διαγωνιζόμενου ότι: i) σε περίπτωση που ανακηρυχθεί Προσωρινός ΙΦΣ … θα [υποβάλει] … και όποιο άλλο στοιχείο απαιτηθεί σε αυτό το πλαίσιο από τις Αρμόδιες Αρχές, ιδίως αναφορικά με την τεκμηρίωση της τεχνικής εφικτότητας … της νόμιμης και ασφαλούς διάθεσης του παραγόμενου δευτερογενούς καυσίμου … 21.5. Τμήμα 4 “Συμπληρωματικά στοιχεία Εμπορικής Προσφοράς”: 21.5.1. Το Τμήμα 4 … θα περιλαμβάνει τα στοιχεία που αναφέρονται στις αμέσως επόμενες παραγράφους και περιγράφονται αναλυτικά στο Παράρτημα 5 της παρούσας: (α) … (δ) Διαγραμματική παρουσίαση όλων των συμβατικών σχέσεων του ΙΦΣ … 21.5.2. Τα στοιχεία του Τμήματος 4 με την ένδειξη “Συμπληρωματικά στοιχεία Εμπορικής Προσφοράς” δεν αποτελούν αντικείμενο αξιολόγησης στο πλαίσιο του Διαγωνισμού … 25. Περίοδος Οριστικοποίησης Συμβατικών Εγγράφων. 25.1. Επιστολή της Αναθέτουσας Αρχής. 25.1.1. Μετά την ανακήρυξη του Προσωρινού Αναδόχου … η Αναθέτουσα Αρχή κοινοποιεί στον Προσωρινό Ανάδοχο επιστολή, με την οποία τον καλεί: α. … γ. να προσκομίσει εντός σαράντα πέντε (45) ημερών από την ημερομηνία κοινοποίησης της ως άνω επιστολής τα κάτωθι στοιχεία προκειμένου να συνδράμει τον ΦοΔΣΑ Κεντρικής Μακεδονίας κατ’ ελάχιστον τα κάτωθι στοιχεία … • όποιο άλλο στοιχείο απαιτηθεί σε αυτό το πλαίσιο από τις Αρμόδιες ημεδαπές ή/και κοινοτικές αρχές, ιδίως αναφορικά με την τεκμηρίωση … της νόμιμης και ασφαλούς διάθεσης του παραγόμενου δευτερογενούς καυσίμου … ΜΕΡΟΣ V ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ … ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 11 – Σχέδιο Σύμβασης Σύμπραξης … ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 5: ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΟΔΣΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 5Α: ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ … 3 ΜΕΡΟΣ 3: ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ – ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ … Αποτελεί υποχρέωση του ΙΦΣ η διαχείριση ή και πώληση των δευτερογενών προϊόντων της επεξεργασίας των Συμβατικών Αποβλήτων και ειδικότερα: … • Των λοιπών Δευτερογενών Προϊόντων (απορριμματογενές καύσιμο και, εφόσον παράγονται, της ενέργειας και του κοµπόστ προερχόμενο από τα σύμμεικτα ΑΣΑ). Διευκρινίζεται ότι αποτελεί υποχρέωση του ΙΦΣ η παραγωγή απορριμματογενούς καυσίμου. Το παραγόμενο απορριμματογενές καύσιμο θα συμφωνεί με τις προδιαγραφές της παραγράφου 3.9.3 του παρόντος Παραρτήματος 5Α. … 3.5 Στόχοι Σύμβασης 3.5.1 Οι Ελάχιστοι Στόχοι Σύμβασης, όπως καθορίζονται κατωτέρω αφορούν τα Συμβατικά Απόβλητα που οδηγούνται στη Μ.Ε.Α. … 3.5.1.6 Ποσοστό παραγωγής Απορριμματογενούς καυσίμου ελάχιστης κλάσης 3-3-3. Για κάθε Συμβατικό Έτος, ως ελάχιστη απαίτηση, ο ΙΦΣ πρέπει να διασφαλίζει ότι το ποσοστό παραγωγής απορριμματογενούς καυσίμου ελάχιστης κλάσης 3-3-3 από το ρεύμα των Συμμείκτων Στερεών Αποβλήτων που θα εισέρχονται στη ΜΕΑ, όπως ορίζεται στην παράγραφο 3.9, θα πρέπει σε ετήσια βάση να ανέρχεται τουλάχιστον [σε ποσοστό] 20% κατά βάρος (κ.β.) επί των εισερχόμενων Συμμείκτων Στερεών Αποβλήτων επί υγρής βάσης …».

12. Επειδή, όπως έχει κριθεί, οι διαγωνιζόμενοι με την ανεπιφύλακτη συμμετοχή τους στη διαγωνιστική διαδικασία που προηγείται της σύναψης δημόσιας σύμβασης αποδέχονται πλήρως τη νομιμότητα των όρων της διακήρυξης, με βάση τους οποίους διενεργείται ο διαγωνισμός και διαμορφώνονται οι υποβαλλόμενες προσφορές. Ως εκ τούτου και για λόγους ασφάλειας δικαίου, δεν είναι επιτρεπτή η εκ μέρους τους παρεμπίπτουσα και εκ των υστέρων αμφισβήτηση του κύρους των όρων της διακήρυξης, την οποία δεν έχουν προσβάλει ευθέως, πράττουν δε τούτο επ’ ευκαιρία της προσβολής μεταγενέστερων πράξεων της διαγωνιστικής διαδικασίας (βλ. ΣτΕ 1667/2011 Ολομ., 1415/2000 Ολομ., 827-8/2019 επτ., 3602/2005 επτ., 1245/2023, 1217/2018, 2137/2012). Όπως, εξ άλλου, προκύπτει από τη νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ήδη Ένωσης (Δ.Ε.Ε./Δ.Ε.Κ.), το άρθρο 1 παρ. 1 της οδηγίας 89/665/ΕΟΚ «για το συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων περί της εφαρμογής των διαδικασιών προσφυγής στον τομέα της σύναψης συμβάσεων κρατικών προμηθειών και δημοσίων έργων» (L 395), όπως ισχύει, επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα, ώστε, όσον αφορά τις συμβάσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2014/24/ΕΕ ή της οδηγίας 2014/23/ΕΕ, οι αποφάσεις που λαμβάνουν οι αναθέτουσες αρχές να υπόκεινται στην άσκηση αποτελεσματικών και, ιδίως, όσο το δυνατόν ταχύτερων αναθεωρήσεων για παραβάσεις της ενωσιακής νομοθεσίας περί διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων ή των κανόνων μεταφοράς της νομοθεσίας αυτής στο εσωτερικό δίκαιο – σκοπός ο οποίος θα διακυβευόταν, αν οι υποψήφιοι και οι προσφέροντες μπορούσαν νομίμως να επικαλεστούν, σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας διεξαγωγής του διαγωνισμού, παραβάσεις των κανόνων σύναψης δημοσίων συμβάσεων, υποχρεώνοντας με τον τρόπο αυτόν την αναθέτουσα αρχή να επαναλάβει ολόκληρη τη διαδικασία προς θεραπεία των εν λόγω παραβάσεων. Η εφαρμογή του ανωτέρω κανόνα, όταν πρόκειται για παραβάσεις που οι ενδιαφερόμενοι προσάπτουν σε πράξη προκήρυξης της διαδικασίας ανάθεσης, έχει πάντως ως προϋπόθεση ότι η πράξη αυτή δεν καθιστά λόγω του περιεχομένου της ανέφικτη ή υπερβολικά δυσχερή την άσκηση των σχετικών δικαιωμάτων εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας. Σε ό,τι αφορά ειδικώς την εκτίμηση της αξίας της σύμβασης, τέτοια δυσχέρεια θα μπορούσε να ανακύψει σε περίπτωση που η εν λόγω πράξη δεν θα περιείχε κατά τη δημοσιοποίησή της οποιοδήποτε στοιχείο εκτίμησης της αξίας αυτής, γενικότερα δε σε κάθε περίπτωση που η πράξη αυτή θα δημιουργούσε αβεβαιότητα ως προς το περιεχόμενο ή την εφαρμογή ορισμένου όρου της, η οποία αίρεται το πρώτον σε μεταγενέστερο χρονικό σημείο, με την έκδοση άλλης πράξης της αναθέτουσας αρχής (βλ. αποφάσεις του Δικαστηρίου της 11.10.2007, C-241/06, Lämmerzahl, σκέψεις 50-52, της 27.2.2003, C-327/00, Santex, σκέψεις 51, 52-58, και της 12.2.2002, C-470/99, Universale-Bau κ.λπ., σκέψεις 74, 75). Εάν δεν συντρέχουν συνθήκες όπως οι ανωτέρω, εφ’ όσον δηλαδή: (α) η προκήρυξη περιέχει εκτίμηση της συνολικής αξίας του συμβατικού αντικειμένου, η οποία, σύμφωνα με όσα ορίζονται στο άρθρο 5 της οδηγίας 2014/24 και το αντίστοιχο άρθρο 6 του ν. 4412/2016, καθώς και στο Παράρτημα V, Μέρος Γ, σημείο 8 της οδηγίας 2014/24 και το αντίστοιχο Παράρτημα του ν. 4412/2016, καθορίσθηκε και τεκμηριώθηκε κατά τον χρόνο αποστολής της προκήρυξης του διαγωνισμού προς δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Ένωσης (πριν, δηλαδή, από την έναρξη της διαδικασίας σύναψης σύμβασης) και η οποία συνιστά, αφ’ ενός, όριο των μέγιστων (οικονομικών) υποχρεώσεων που μπορούν να αναληφθούν από την αναθέτουσα αρχή και, αφ’ ετέρου, όριο του οποίου η υπέρβαση καθιστά απαράδεκτη τη σχετική προσφορά (βλ. τις διατάξεις των άρθρων 2 παρ. 1 σημείο 45 και 26 παρ. 4 περ. β του ν. 4412/2016)· ή (β) ο όρος της προκήρυξης έχει περιεχόμενο επαρκώς ορισμένο, ώστε να μην καταλείπεται εύλογη αμφιβολία στον διαγωνιζόμενο, που επιδεικνύει τη συνήθη επιμέλεια, ως προς το αν και με ποιο τρόπο ο όρος αυτός θα ισχύσει ως προϋπόθεση για την ανάθεση της σύμβασης (πρβλ. Lämmerzahl, σκέψεις 42, 43, Santex, σκέψεις 58-60), εφαρμόζεται πλήρως ο κανόνας ότι η μη επίκαιρη προσβολή της προκήρυξης εντός της προβλεπόμενης από την ισχύουσα νομοθεσία προθεσμίας και η χωρίς επιφύλαξη συμμετοχή του υποψηφίου στον διαγωνισμό του στερούν τη δυνατότητα να αμφισβητήσει σε μεταγενέστερο χρόνο τη νομιμότητά της, επ’ ευκαιρία προσβολής πράξεων της αναθέτουσας αρχής που ακολουθούν, ακόμη και αν οι πράξεις αυτές επαναλαμβάνουν ή εφαρμόζουν τον κρίσιμο όρο, χωρίς να τον μεταβάλλουν.

13. Επειδή, περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 6 παρ. 4, 26 παρ. 5, 30 παρ. 2, 61 και 63, καθώς και του Μέρους Γ΄ του Παραρτήματος V (σημεία 7 και 8) του Προσαρτήματος Α΄ του ν. 4412/2016, καθώς και τις αντίστοιχες διατάξεις των άρθρων 5 παρ. 4, 26 παρ. 5, 30 παρ. 2 και 49 και του Παραρτήματος V, Μέρος Γ΄, σημεία 7 και 8 της οδηγίας 2014/24, προκύπτει ότι, όταν οι αναθέτουσες αρχές προσφεύγουν για την ανάθεση δημόσιας σύμβασης στη διαδικασία του ανταγωνιστικού διαλόγου, οφείλουν (όπως και όταν επιλέγουν οποιαδήποτε άλλη διαδικασία ανάθεσης) να δημοσιεύουν στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης προκήρυξη, με την οποία προσδιορίζουν τις ανάγκες και τις απαιτήσεις τους, καθώς και τα επιλεγέντα κριτήρια ανάθεσης, παρέχουν δε με την ίδια προκήρυξη πληροφορίες σχετικές με την περιγραφή της σύμβασης, οι οποίες αφορούν τη φύση και την έκταση των έργων ή υπηρεσιών, ή τη φύση και την ποσότητα των προμηθειών, καθώς και εκτίμηση της συνολικής αξίας της σύμβασης, η οποία διαμορφώνεται πριν από την έναρξη της διαδικασίας ανάθεσης, κατά τον χρόνο αποστολής της προκήρυξης διαγωνισμού για δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως, εξ άλλου, συνάγεται από την όλη οικονομία των διατάξεων του άρθρου 6 του ν. 4412/2016 (άρθρο 5 της οδηγίας 2014/24), οι οποίες ρυθμίζουν τις μεθόδους υπολογισμού της εκτιμώμενης αξίας κάθε σύμβασης που πρόκειται να ανατεθεί με οποιαδήποτε διαδικασία, συμπεριλαμβανομένης της διαδικασίας του ανταγωνιστικού διαλόγου, ερμηνευόμενες σε συνδυασμό προς τις αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης, οι οποίες, όπως και ρητώς ορίζεται στο άρθρο 18 του ν. 4412/2016 (άρθρο 18 της οδηγίας 2014/24), διέπουν το δίκαιο των δημοσίων συμβάσεων στο σύνολό του, η προκήρυξη του διαγωνισμού πρέπει να λαμβάνει υπ’ όψη και να μνημονεύει τη μέγιστη αξία της σύμβασης ως εκτίμηση της συνολικής τάξης μεγέθους του αντικειμένου της. Η εκτίμηση αυτή είναι απαραίτητη τόσο για την υπαγωγή ή μη της σύμβασης, χωρίς τον κίνδυνο τεχνητής υποεκτίμησης ή κατάτμησης, στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2014/24, όσο και για τον καθορισμό και άλλων κρίσιμων όρων της διαδικασίας ανάθεσης, όπως οι σχετικοί με την χρηματοοικονομική επάρκεια και επαγγελματική ή τεχνική ικανότητα, δια των οποίων προσδιορίζεται ο κύκλος των δικαιουμένων συμμετοχής οικονομικών φορέων (πρβλ. ΣτΕ 4146/2012) και μάλιστα ήδη από το πρώτο στάδιο του ανταγωνιστικού διαλόγου, το οποίο διεξάγεται με βάση τους αντίστοιχους όρους επάρκειας και ικανότητας, που τίθενται κατά την προκήρυξη του διαγωνισμού με την αρχική πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος. Ως εκ τούτου, η εν λόγω εκτίμηση της αξίας της σύμβασης ήδη κατά τον χρόνο δημοσιοποίησης της προκήρυξης του διαγωνισμού αποτελεί κρίσιμη προϋπόθεση για την ανάπτυξη του ελεύθερου ανταγωνισμού μεταξύ των οικονομικών φορέων, στους οποίους παρέχει επί πλέον τη δυνατότητα να ελέγξουν και να αξιολογήσουν την ικανότητα τόσο των ιδίων, όσο και των φορέων με τους οποίους μπορεί να συμπράξουν ή να συμφωνήσουν την παροχή δάνειας ικανότητας, όσον αφορά την προσήκουσα εκπλήρωση των συμβατικών τους υποχρεώσεων σε περίπτωση που τους ανατεθεί η σύμβαση. Συνεπεία των ανωτέρω, ακόμη και αν ορισμένες νομοθετικές ρυθμίσεις, όπως αυτές του Παραρτήματος V σημείο 8 της οδηγίας 2014/24 και του αντίστοιχου Παραρτήματος του ν. 4412/2016 ή του άρθρου 4 παρ. 2 περ. στστ΄ του ν. 3389/2005, ή και ρυθμίσεις της προκήρυξης του διαγωνισμού και των λοιπών εγγράφων της σύμβασης περιέχουν αναφορές σε «εκτιμήσεις» της αξίας της σύμβασης ή σε «ενδεικτικό» προϋπολογισμό, ή ακόμη και ρήτρες περί του ακριβέστερου καθορισμού του προϋπολογισμού μετά την ολοκλήρωση του ανταγωνιστικού διαλόγου, πρέπει να θεωρηθεί ότι οι ρυθμίσεις αυτές δεν έχουν την έννοια ότι ο προσδιορισμός της αξίας αυτής κατά την προκήρυξη του διαγωνισμού δεν είναι δεσμευτικός και ότι μπορεί να μεταβληθεί ελεύθερα κατά τη διεξαγωγή του ανταγωνιστικού διαλόγου, αλλά ότι οι μεν ρυθμίσεις του νόμου επιβάλλουν στην αναθέτουσα αρχή την υποχρέωση να καταβάλει, με την προκήρυξη, τη βέλτιστη δυνατή προσπάθεια για την προσέγγιση της πραγματικής αξίας, οι δε ρυθμίσεις της προκήρυξης ότι έχει πράγματι καταβληθεί η προσπάθεια αυτή. Ο καθορισμός, επομένως, της αξίας της σύμβασης με την προκήρυξη της διαδικασίας ανάθεσης με ανταγωνιστικό διάλογο είναι δεσμευτικός τόσο για την αναθέτουσα αρχή, όσο και για τους μετέχοντες στον διαγωνισμό οικονομικούς φορείς, υπό την έννοια ότι οριοθετεί, ως μη μεταβλητό στοιχείο της διαδικασίας του ανταγωνιστικού διαλόγου, το πλαίσιο εντός του οποίου δύνανται να κινηθούν τα μεταβλητά στοιχεία της διαδικασίας αυτής, δηλαδή η διερεύνηση και ο προσδιορισμός, με συζήτηση επί όλων των πτυχών της σύμβασης (τεχνικών, χρηματοοικονομικών, νομικών), των βέλτιστων μέσων και λύσεων για την ικανοποίηση των αναγκών της αναθέτουσας αρχής, τα οποία πάντως δεν δύνανται να υπερβούν, από οικονομικής και τεχνικής απόψεως, το ανωτέρω δεσμευτικό όριο (πρβλ. αποφάσεις Δ.Ε.Ε. της 17.6.2021, C-23/20, Simonsen & Weel, σκέψεις 50 επ. και ιδίως 54, 58, 62, 63 και 67, και της 19.12.2018, C-216/17, Autorità Garante della Concorrenza e del Mercato – Antitrust και Coopservice, σκέψεις 57 επ. και ιδίως 58, 59, 62-64, 66, 69). Τα ανωτέρω έχουν ως παρεπόμενη συνέπεια, κατά τα εκτεθέντα στην προηγούμενη σκέψη, ότι οικονομικός φορέας που έλαβε μέρος στον προκηρυχθέντα με τη διαδικασία του ανταγωνιστικού διαλόγου διαγωνισμό ανεπιφυλάκτως, ανταποκρινόμενος στην πρόσκληση που απηύθυνε στους ενδιαφερομένους η αναθέτουσα αρχή, χωρίς να την αμφισβητήσει επικαίρως ως προς την εκτιμηθείσα αξία της σύμβασης, στερείται πλέον της δυνατότητας να το πράξει επ’ ευκαιρία προσβολής μεταγενέστερης πράξης της αναθέτουσας αρχής, η οποία επαναλαμβάνει την ίδια εκτίμηση, καθώς και ότι το παραδεκτό μιας τέτοιας αμφισβήτησης δεν μπορεί να στηριχθεί νομίμως στην παραδοχή ότι η εκτιμηθείσα κατά την προκήρυξη του διαγωνισμού αξία της σύμβασης δεν είναι δεσμευτική ή ότι είναι απλώς ενδεικτική. Κατά τη γνώμη, όμως, της Παρέδρου Χ. Ευαγγελίου η συναγόμενη από τις προμνημονευθείσες διατάξεις του ν. 4412/2016 και της οδηγίας 2014/24 δεσμευτικότητα του προσδιορισμού της αξίας της σύμβασης με την αρχική προκήρυξη της διαγωνιστικής διαδικασίας, ως εκτίμηση της συνολικής τάξης μεγέθους του αντικειμένου της, βάσει της οποίας (αξίας) καθορίζονται τα κριτήρια συμμετοχής των συμμετεχόντων και επιλογής του αναδόχου, δεν αποκλείει την αμφισβήτηση του ύψους αυτής κατά τη διαδικασία του ανταγωνιστικού διαλόγου, για λόγους που συνέχονται αναγκαίως με την καθοριζόμενη μετά την ολοκλήρωσή του τεχνική λύση, δοθέντος ότι η αξία του έργου (πληρωμές διαθεσιμότητας) δεν μπορεί να προσδιορισθεί επακριβώς πριν τον οριστικό καθορισμό του αντικειμένου του έργου και των προδιαγραφών του, ο οποίος γίνεται μετά την ολοκλήρωση του ανταγωνιστικού διαλόγου. Εντούτοις, η δυνατότητα αμφισβήτησης, η οποία εξάλλου παρέχεται, σύμφωνα με το άρθρο 30 παρ. 7 του ν. 4412/2016, και μετά την ανάδειξη του αναδόχου στο πλαίσιο διαπραγματεύσεων με την αναθέτουσα αρχή, δεν μπορεί να αφορά παρά μόνο προσαρμογές ή διορθώσεις της αξίας της σύμβασης, ανάλογα με την τελικώς επιλεγείσα τεχνική λύση, χωρίς να προκαλεί ουσιώδη μεταβολή της εκτιμώμενης αξίας της σύμβασης, ως συνολικής τάξης μεγέθους, κατά τα ανωτέρω.

14. Επειδή, οι οικονομικοί φορείς που προσέφυγαν ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ και ήδη παρεμβαίνοντες («…» και «….») αμφισβήτησαν με τις προδικαστικές τους προσφυγές τη νομιμότητα της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου του Διαγωνισμού α) ως προς την επάρκεια του προϋπολογισμού (εκτιμώμενης αξίας) της υπό ανάθεση σύμβασης και β) ως προς τους όρους που επιβάλλουν στον Ιδιωτικό Φορέα Σύμπραξης (ΙΦΣ), ο οποίος θα αναδειχθεί ανάδοχος, την εμπορική εκμετάλλευση του παραγόμενου κατά την επεξεργασία των αποβλήτων απορριμματογενούς καυσίμου ως δευτερογενούς προϊόντος της επεξεργασίας αυτής. Όσον αφορά, ειδικότερα, τον προϋπολογισμό της υπό ανάθεση σύμβασης, η πρώτη από τους ανωτέρω παρεμβαίνοντες «…» επικαλέσθηκε συγκριτικά στοιχεία άλλων συμβάσεων ΣΔΙΤ με ανάλογο αντικείμενο (Μ.Ε.Α. …), με βάση τα οποία το λειτουργικό κόστος του υπό ανάθεση Έργου κατασκευής και λειτουργίας Μ.Ε.Α. … , το οποίο εκτιμήθηκε από την αναθέτουσα αρχή στο ποσό των 142.200.000 εκατομμυρίων ευρώ, θα έπρεπε να θεωρηθεί ότι ανέρχεται (αναλόγως της μεταφοράς του απορριμματογενούς καυσίμου σε αποδέκτες που βρίσκονται στην περιοχή της Θεσσαλονίκης ή του Βόλου) σε 193.780.683 ή 231.910.586 ευρώ (με βάση τα στοιχεία της σύμβασης ΣΔΙΤ Μ.Ε.Α. Δ. Μακεδονίας) και σε 164.604.505 ή 202.173.576 ευρώ (με βάση τα στοιχεία της σύμβασης ΣΔΙΤ Μ.Ε.Α. Ανατολικού Τομέα ΠΚΜ). Η δεύτερη από τους ανωτέρω παρεμβαίνοντες, εταιρεία «… Α.Ε.», επικαλέσθηκε συγκριτικά στοιχεία άλλων Μ.Ε.Α. (Πειραιά, Κεντρικού Τομέα Αττικής), τα οποία, όσον αφορά τις «πληρωμές διαθεσιμότητας», αφορούσαν, μεταξύ άλλων, κονδύλια 253,2 και 386,2 εκατομμυρίων ευρώ, πέραν δε τούτων προέβαλε ότι «εκ των ανωτέρω αντικειμενικών στοιχείων καθίσταται σαφής η ανακρίβεια του προβλεπόμενου προϋπολογισμού, πολύ περισσότερο αν ληφθεί υπόψη ότι ο υπόψη προϋπολογισμός ενεκρίθη με την 47/16.09.2019 απόφαση της Διυπουργικής Επιτροπής Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα, ήτοι προ τετραετίας, γεγονός που αποδεικνύει το ανεπίκαιρο αυτού, αφού δεν έχουν συνεκτιμηθεί οι δυσθεώρητου ύψους αυξήσεις των τιμών λόγω των συνεπειών της πανδημίας COVID-19, του πολέμου στην Ουκρανία, της ενεργειακής κρίσης και του πληθωρισμού». Αμφότεροι, εξ άλλου, οι ανωτέρω οικονομικοί φορείς προέβαλαν με τις προσφυγές τους ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ ότι ο όρος της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου, με τον οποίο επιβάλλεται στον ΙΦΣ η υποχρέωση διαχείρισης των δευτερογενών προϊόντων της επεξεργασίας των συμβατικών αποβλήτων και ιδίως του απορριμματογενούς καυσίμου, είναι μη νόμιμος, διότι, κατά την άποψή τους, αφ’ ενός δεν επέτρεπε την υποβολή λυσιτελών προσφορών (από την άποψη της δυνατότητας των ενδιαφερομένων να υπολογίσουν με ακρίβεια το σχετικό κόστος) και αφ’ ετέρου δημιουργούσε αθέμιτο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα υπέρ ενός από τους προεπιλεγέντες οικονομικούς φορείς (της «…»). Η αναθέτουσα αρχή αντέτεινε, με τις εκθέσεις απόψεών της ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ, ότι οι προσφεύγοντες ενώπιόν της οικονομικοί φορείς είχαν συμμετάσχει ανεπιφυλάκτως στη Φάση Α΄ του Διαγωνισμού, αποδεχόμενοι τους σχετικούς όρους της Πρόσκλησης της Φάσης αυτής, οι οποίοι ταυτίζονταν με τους επίμαχους όρους της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου. Ως εκ τούτου, οι προδικαστικές προσφυγές, οι οποίες στρέφονταν κατά των όρων αυτών στο παρόν στάδιο του Διαγωνισμού, έπρεπε να απορριφθούν ως ασκηθείσες ανεπικαίρως και χωρίς έννομο συμφέρον. Η ΕΑΔΗΣΥ απέρριψε τους ισχυρισμούς αυτούς της αναθέτουσας αρχής, αφού δέχθηκε τα ακόλουθα: (α) Από τις διατάξεις των Προσκλήσεων Α΄ Φάσης, Β.Ι και Β.ΙΙ Σταδίου του Διαγωνισμού προκύπτει ότι οι επί μέρους ειδικοί όροι του κανονιστικού πλαισίου του Διαγωνισμού, ιδίως αυτοί που αφορούν το περιεχόμενο και τον τρόπο υποβολής προσφορών, οριστικοποιούνται το πρώτον με την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου, μετά δηλαδή την ολοκλήρωση του ανταγωνιστικού διαλόγου. Ο βασικός σχεδιασμός, καθώς και οι ειδικοί όροι του Έργου οριστικοποιούνται επίσης με την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου, σε ό,τι δε αφορά τον προϋπολογισμό του Έργου, προβλέπεται ρητώς στην Πρόσκληση Α΄ Φάσης ότι θα καθοριστεί βάσει των αποτελεσμάτων του διαλόγου κατά το Στάδιο Β.Ι και θα οριστικοποιηθεί με την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου. Κατά την ΕΑΔΗΣΥ, τούτο συνάγεται από την παρ. 3.7 της Πρόσκλησης Α΄ Φάσης, σύμφωνα με την οποία η αναθέτουσα αρχή, μετά την έναρξη και κατά τη διάρκεια της λειτουργίας του Έργου, θα καταβάλλει στον ΙΦΣ πληρωμές διαθεσιμότητας, το ύψος των οποίων έχει εκτιμηθεί στο ποσό των 142.200.000 ευρώ σε καθαρά παρούσα αξία, ορίζεται όμως ταυτόχρονα ότι ο «ακριβής προϋπολογισμός των πληρωμών διαθεσιμότητας που θα καταβληθούν στον ΙΦΣ θα καθορισθεί βάσει των αποτελεσμάτων του διαλόγου, κατά το στάδιο Β.Ι της Β΄ φάσης του Διαγωνισμού και θα περιληφθεί στην Πρόσκληση Υποβολής Προσφορών». (β) Όσον αφορά το αντικείμενο του Έργου, με την προσβαλλόμενη απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ έγινε δεκτό ότι αυτό καθορίσθηκε το πρώτον με την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου. Ειδικότερα, στην παρ. 1.5 της Πρόσκλησης Α΄ Φάσης οριζόταν ότι ο ΙΦΣ θα αναλάβει «Την εμπορική εκμετάλλευση μέρους ή του συνόλου των παραγόμενων προϊόντων: ανακυκλώσιμων υλικών, κομπόστ, ηλεκτρικής ή/και θερμικής ενέργειας κλπ.», δεν είχε δηλαδή ακόμη καθοριστεί αν ο ΙΦΣ θα αναλάβει τη διαχείριση του μέρους ή του συνόλου των δευτερογενών προϊόντων. Η ανωτέρω διάταξη της Πρόσκλησης Α΄ Φάσης δεν μπορούσε, κατά την προσβαλλόμενη απόφαση, να αφορά και το δευτερογενές καύσιμο, κατ’ αρχήν διότι το καύσιμο αυτό δεν ήταν δυνατό να αποτελέσει αντικείμενο «εμπορικής εκμετάλλευσης» εκ μέρους του ΙΦΣ, αφού η διαχείρισή του γεννά μόνο υποχρεώσεις για τον παραγωγό (στις οποίες μπορεί να περιλαμβάνεται ακόμη και η υποχρέωσή του να καταβάλει αντάλλαγμα στους υποδοχείς του καυσίμου για την εκ μέρους τους αποδοχή και ανάλωσή του)· ακόμη όμως και υπό την εκδοχή ότι η ανωτέρω διάταξη αφορούσε και το δευτερογενές καύσιμο, δεν ήταν πάντως καθορισμένο εξ αρχής ότι η διαχείριση του καυσίμου αυτού πέραν του σταδίου της παραγωγής του στη Μ.Ε.Α. (δηλαδή και η μεταφορά και διάθεσή του σε συγκεκριμένους αποδέκτες) θα ανετίθετο στον ΙΦΣ, αφού η ανωτέρω διάταξη της Πρόσκλησης Α΄ Φάσης δεν διευκρίνιζε ποια δευτερογενή προϊόντα θα διαχειρίζεται ο ΙΦΣ και ποια η αναθέτουσα αρχή. Ο καθορισμός των προϊόντων αυτών θα γινόταν το πρώτον μετά την ολοκλήρωση του ανταγωνιστικού διαλόγου, όπως και έγινε με την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου και συγκεκριμένα με τους σχετικούς όρους της Σύμβασης Σύμπραξης, το σχέδιο της οποίας αποτελεί Παράρτημα (με αριθμό 11) της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου. Πράγματι δε στο Μέρος 3 του Παραρτήματος 5Α του σχεδίου της Σύμβασης Σύμπραξης προβλέφθηκε ότι αποτελεί υποχρέωση του ΙΦΣ η διαχείριση ή και πώληση των δευτερογενών προϊόντων της επεξεργασίας των Συμβατικών Αποβλήτων, συμπεριλαμβανομένου και του απορριμματογενούς καυσίμου. Με βάση τα ανωτέρω, όπως δέχθηκε η ΕΑΔΗΣΥ, οι επίμαχοι όροι του Διαγωνισμού, οι οποίοι αφορούσαν το ύψος του προϋπολογισμού του Έργου και την εμπορική διαχείριση του απορριμματογενούς καυσίμου από τον ΙΦΣ, όπως είχαν περιληφθεί στην Πρόσκληση Α΄ Φάσης, δεν ήταν οριστικοί, κατέστησαν δε οριστικοί με την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου, μετά την ολοκλήρωση του διαλόγου της αναθέτουσας αρχής με τους προεπιλεγέντες οικονομικούς φορείς, και επομένως παραδεκτώς προβλήθηκαν οι σχετικές αιτιάσεις κατά της Πρόσκλησης αυτής.

15. Επειδή, η ανωτέρω αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης, κατά το μέρος που δέχεται ότι οι προσφεύγοντες ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ και ήδη παρεμβαίνοντες οικονομικοί φορείς αμφισβήτησαν παραδεκτώς τη νομιμότητα του προϋπολογισμού της υπό ανάθεση σύμβασης στο παρόν στάδιο του Διαγωνισμού, με την προσβολή της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου για την υποβολή δεσμευτικών προσφορών, δεν είναι νόμιμη. Και τούτο διότι η αιτιολογία αυτή στηρίζεται στην, κατά τα εκτεθέντα στη σκέψη 13, εσφαλμένη παραδοχή ότι οι σχετικοί με τον προϋπολογισμό του Έργου όροι της προκήρυξης του Διαγωνισμού (που στην προκειμένη περίπτωση ταυτίζεται με την Πρόσκληση Α΄ Φάσης αυτού), δεν έχουν δεσμευτικό χαρακτήρα ως προς την καθορισθείσα αξία της υπό ανάθεση σύμβασης (νοουμένη ως μέγιστο επιτρεπτό όριο ανάληψης υποχρεώσεων για την αναθέτουσα αρχή και υποβολής προσφορών από τους διαγωνιζομένους) και ότι, συνεπώς, ως απλώς «ενδεικτικοί», μπορούσαν επιτρεπτώς να αμφισβητηθούν σε μεταγενέστερο στάδιο του Διαγωνισμού. Για τον λόγο αυτόν, ο οποίος προβάλλεται βασίμως από τον αιτούντα Περιφερειακό Σύνδεσμο, η προσβαλλόμενη απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ πρέπει να ακυρωθεί κατά το μέρος που δέχθηκε, με την εκτεθείσα αιτιολογία, ότι οι λόγοι περί μη νομιμότητας του προϋπολογισμού της υπό ανάθεση σύμβασης, τους οποίους προέβαλαν οι προσφεύγοντες ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ, ήταν παραδεκτοί. Ο λόγος, άλλωστε, αυτός την κρινόμενης αίτησης στηρίζεται επαρκώς στην επίκληση από τον αιτούντα Περιφερειακό Σύνδεσμο του περιεχομένου των σχετικών διατάξεων της Πρόσκλησης Α΄ Φάσης του Διαγωνισμού και στη σύμφωνη με την οδηγία 2014/24 και τον ν. 4412/2016, κατά τα εκτεθέντα στη σκέψη 13, ερμηνεία τους. Ως εκ τούτου, ο ισχυρισμός του αιτούντος Περιφερειακού Συνδέσμου, ο οποίος προβάλλεται, προς επίρρωση του ανωτέρω λόγου, με επίκληση του περιεχομένου της από 16.9.2019 αιτιολογικής έκθεσης του Γενικού Γραμματέα Ιδιωτικών Επενδύσεων και ΣΔΙΤ, και κατά τον οποίο, σύμφωνα με την έκθεση αυτήν, η οποία αποτέλεσε τη βάση για την υπαγωγή του Έργου στον ν. 3389/2005, το σύνολο των πληρωμών διαθεσιμότητας κατά την περίοδο λειτουργίας του Έργου προς τον ΙΦΣ από την αναθέτουσα αρχή θα ανέλθει σε 142,2 εκατ. ευρώ κατά το μέγιστο, ανεξαρτήτως αν προβάλλεται παραδεκτώς με την κρινόμενη αίτηση, δεν ασκεί πάντως ουσιώδη επιρροή σε ό,τι αφορά την προκύπτουσα ευθέως από την Πρόσκληση Α΄ Φάσης του Διαγωνισμού δεσμευτικότητα της εκτίμησης της αξίας της σύμβασης στο ως άνω ποσό. Συνεπώς, όσα υποστηρίζουν οι παρεμβαίνοντες σε αντίκρουση του ανωτέρω ισχυρισμού, κατά τα οποία ο αιτών Περιφερειακός Σύνδεσμος απαραδέκτως επικαλείται την προαναφερθείσα αιτιολογική έκθεση το πρώτον ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας, χωρίς να την έχει επικαλεστεί και ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ, πρέπει να απορριφθούν, προεχόντως, ως αλυσιτελώς προβαλλόμενα. Κατά τη συγκλίνουσα γνώμη της Παρέδρου Χ. Ευαγγελίου, η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης δεν είναι νόμιμη, διότι στηρίζεται στην εσφαλμένη παραδοχή ότι ο προσδιορισθείς με την αρχική προκήρυξη (Πρόσκληση Α΄ Φάσης) προϋπολογισμός του έργου ως προς τις πληρωμές διαθεσιμότητας δεν έχει δεσμευτικό χαρακτήρα και μπορεί να αμφισβητηθεί σε μεταγενέστερο στάδιο (Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου) με ισχυρισμούς των οικονομικών φορέων που δεν αναφέρονταν σε οριακές και επί μέρους προσαρμογές ή διορθώσεις του καθορισθέντος με την Πρόσκληση Α΄ Φάσης προϋπολογισμού του Έργου, αλλά σε εντελώς διαφορετικές συνολικές τάξεις μεγεθών, διαφέρουσες κατά δεκάδες εκατομμύρια ευρώ σε σχέση με τις εκτιμήσεις της αναθέτουσας αρχής.

16. Επειδή, αντιθέτως, σε ό,τι αφορά το παραδεκτό της προβολής στο παρόν στάδιο του Διαγωνισμού των λόγων των προδικαστικών προσφυγών οι οποίοι στρέφονταν κατά των όρων της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου (Μέρος 3 του Παραρτήματος 5Α του Σχεδίου Σύμβασης Σύμπραξης), με τους οποίους προβλέφθηκε ότι αποτελεί υποχρέωση του ΙΦΣ η διαχείριση ή και πώληση των δευτερογενών προϊόντων της επεξεργασίας των συμβατικών αποβλήτων και, ιδίως, η επίμαχη εν προκειμένω διαχείριση του δευτερογενούς (απορριμματογενούς) καυσίμου SRF, η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης, η οποία δέχθηκε ότι οι όροι αυτοί παραδεκτώς αμφισβητήθηκαν στο παρόν στάδιο του Διαγωνισμού, είναι, σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν στη σκέψη 12, νόμιμη. Τούτο δε διότι, ναι μεν με την Πρόσκληση Α΄ Φάσης (παρ. 1.5 και Παράρτημα 1) είχε προβλεφθεί ότι ο ΙΦΣ θα ανελάμβανε, μεταξύ άλλων, και την εμπορική εκμετάλλευση μέρους ή του συνόλου των παραγόμενων δευτερογενών προϊόντων, ο προσδιορισμός όμως των προϊόντων αυτών τόσο ως προς το είδος (ποια από τα προϊόντα αυτά), όσο και ως προς την ποσότητα (ποια ποσότητα από κάθε προϊόν), αποτέλεσε σε ό,τι αφορά την ανάληψη της διαχείρισής τους από τον ΙΦΣ, κατά τα εκτεθέντα στη σκέψη 10, αντικείμενο του διεξαχθέντος ανταγωνιστικού διαλόγου και οριστικοποιήθηκε το πρώτον μετά την ολοκλήρωση του διαλόγου με την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου. Με την Πρόσκληση αυτή η αναθέτουσα αρχή άσκησε το πρώτον την ευχέρεια που της παρείχε, σε γενικό πλαίσιο, η Πρόσκληση Α΄ Φάσης ως προς την εξειδίκευση των ανωτέρω προϊόντων, ορίζοντας μεταξύ άλλων και ότι η διαχείριση του συνόλου του παραγόμενου δευτερογενούς καυσίμου θα αποτελεί υποχρέωση του ΙΦΣ. Ως εκ τούτου, όπως νομίμως δέχθηκε η ΕΑΔΗΣΥ, η σχετική υποχρέωση του μελλοντικού ΙΦΣ απέρρευσε με συγκεκριμένο τρόπο το πρώτον από την Πρόσκληση Β.ΙΙ Σταδίου και, επομένως, αμφισβητήθηκε παραδεκτώς από την άποψη του επικαίρου και του εννόμου συμφέροντος στο στάδιο αυτό του Διαγωνισμού από τους οικονομικούς φορείς που άσκησαν προδικαστικές προσφυγές ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ, τα δε περί του αντιθέτου προβαλλόμενα με την κρινόμενη αίτηση είναι απορριπτέα ως αβάσιμα.

17. Επειδή, οι λόγοι που προέβαλαν οι προσφεύγοντες ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ αναφορικώς με την αδυναμία τους να προβλέψουν με ακρίβεια το κόστος που συνεπάγεται για τον ΙΦΣ η ανάληψη της διαχείρισης του απορριμματογενούς καυσίμου (ιδίως του κόστους μεταφοράς του), ώστε να μπορούν να υποβάλουν λυσιτελείς και ρεαλιστικές προσφορές, (ήτοι, αφ’ ενός, λόγω των απρόβλεπτων καταστάσεων που μπορεί να προκύψουν στο μέλλον εξ αιτίας διεθνών γεγονότων και της επίδρασής τους στη δυνατότητα απορρόφησης του καυσίμου αυτού από την τσιμεντοβιομηχανία και, αφ’ ετέρου, λόγω της ασάφειας ως προς τη μελλοντική λειτουργία μονάδων ενεργειακής αξιοποίησης και την απόσταση των μονάδων αυτών από την Μ.Ε.Α. Δυτικού Τομέα ΚΜ, στις οποίες θα πρέπει να κατευθύνεται το εν λόγω καύσιμο), έγιναν δεκτοί από την ΕΑΔΗΣΥ με τις εξής αιτιολογίες: α) Το βάσιμο του λόγου της προσφυγής του φορέα «…» (περί απρόβλεπτων καταστάσεων σε σχέση με τη δυνατότητα διάθεσης του απορριμματογενούς καυσίμου στην τσιμεντοβιομηχανία και απορρόφησής του από αυτήν) «τεκμαίρεται […] από τις ίδιες τις απόψεις της αναθέτουσας αρχής, η οποία … αναφέρει ότι καμία ιδιωτική εταιρεία δεν μπορεί να δεσμευθεί ότι θα παραλαμβάνει το οποιοδήποτε προϊόν (χαρτί, πλαστικό, SRF κ.ά.) για το σύνολο της λειτουργίας του έργου, ήτοι για 25 έτη … Δηλαδή, συνομολογείται ο ισχυρισμός της πρώτης προσφεύγουσας, ότι οι ρευστές συνθήκες δεν μπορούν να εξασφαλίσουν μακροπρόθεσμα την διάθεση του απορριμματογενούς καυσίμου στην τσιμεντοβιομηχανία και ότι είναι αναγκαίο, η διαχείριση των δευτερογενών αποβλήτων να πραγματοποιείται από την Αναθέτουσα Αρχή». β) Σε σχέση με όσα προέβαλε με την προσφυγή της η εταιρεία «…» (αναφορικώς με το άδηλο του χρόνου και του τόπου της μελλοντικής λειτουργίας μονάδων ενεργειακής αξιοποίησης του δευτερογενούς καυσίμου) έγινε δεκτό ότι οι παραδοχές που πρέπει να ληφθούν υπ’ όψη από τους υποψηφίους για τη διάθεση του δευτερογενούς καυσίμου σε μονάδες ενεργειακής αξιοποίησης είναι όχι απλά «μακροχρόνιες», αλλά άγνωστες και μη δυνάμενες να προβλεφθούν με αντικειμενικά και ασφαλή κριτήρια, αφού δεν είναι γνωστός ο χρόνος υλοποίησης των ως άνω μονάδων, ο τόπος εγκατάστασής τους (απόσταση από τη Μ.Ε.Α.) και η δυναμικότητά τους. Σύμφωνα δε με τη σχετική ανάλυση στην προσφυγή της ανωτέρω εταιρείας, την οποία αποδέχθηκε η ΕΑΔΗΣΥ, «αφ’ ης στιγμής οι μονάδες ενεργειακής αξιοποίησης δημιουργηθούν … η διάθεση σ’ αυτές του δευτερογενούς καυσίμου θα είναι υποχρεωτική», ακόμη δε και αν δεν είναι υποχρεωτική, η ύπαρξη των μονάδων αυτών συνιστά μία κρίσιμη δυνατότητα για τους οικονομικούς φορείς, η οποία επιδρά ουσιωδώς στο κόστος της παροχής των υπηρεσιών διάθεσης και διαχείρισης του δευτερογενούς καυσίμου και την οποία όφειλαν να γνωρίζουν με ασφάλεια οι ενδιαφερόμενοι, προκειμένου να δυνηθούν να καταρτίσουν προσφορά με βάση την επιλογή της αναθέτουσας αρχής να αναθέσει στον ΙΦΣ τη σχετική ευθύνη. Η ΕΑΔΗΣΥ, εξ άλλου, απέρριψε ως αβάσιμο τον συναφώς προβληθέντα ισχυρισμό της αναθέτουσας αρχής (σε αντίκρουση σχετικών ισχυρισμών που διατυπώθηκαν με τις ασκηθείσες προδικαστικές προσφυγές) ότι σε κανένα από τα υφιστάμενα σχέδια διαχείρισης αποβλήτων, εθνικό και περιφερειακό, δεν θεσπίζεται κανόνας που να ορίζει ότι «το εναλλακτικό καύσιμο, ως εμπορική συμφωνία με τις ενεργοβόρες βιομηχανίες» αποτελεί αποκλειστική «αρμοδιότητα του ΦΟΔΣΑ ή εν γένει του Δημοσίου». Οι ειδικότερες αιτιολογίες της προσβαλλόμενης απόφασης ως προς το τελευταίο αυτό ζήτημα είναι οι εξής (σελ. 22 και 44-45): (α) Το Περιφερειακό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ) Κεντρικής Μακεδονίας προβλέπει ότι «προς επίτευξη των στόχων για ελαχιστοποίηση της ταφής, τα υπολείμματα επεξεργασίας των ΑΣΑ [αστικών σύμμεικτων απορριμμάτων], καθώς και τα απορριμματογενή καύσιμα θα οδηγούνται σύμφωνα με το ΕΣΔΑ [Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων] σε μονάδα ενεργειακής αξιοποίησης με θερμική επεξεργασία υπό την ευθύνη του ΥΠΕΝ ή άλλου αρμόδιου κατά νόμο φορέα, ενδεχομένως σε συνδυασμό και με χρήση απορριμματογενών καυσίμων σε ενεργοβόρες βιομηχανικές εγκαταστάσεις, στον βαθμό που το τελευταίο κριθεί ενδεδειγμένο». Κατά την ΕΑΔΗΣΥ, από την ανωτέρω πρόβλεψη του ΠΕΣΔΑ προκύπτει «σαφώς ότι η διαχείριση των αποβλήτων θα πρέπει να πραγματοποιείται από την Αναθέτουσα Αρχή». (β) Το ΕΣΔΑ «εισάγει απολύτως δεσμευτικές ρυθμίσεις … διότι, βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας, … είναι ο στρατηγικός και πολιτικός σχεδιασμός της χώρας για την διαχείριση των αποβλήτων της … Στα δε ΠΕΣΔΑ εξειδικεύεται, εάν απαιτείται, η διαχείριση του συνόλου των αποβλήτων που παράγονται στην οικεία γεωγραφική ενότητα, σε συμμόρφωση προς τους στόχους και τις προβλέψεις του ΕΣΔΑ (παρ. 1.1 του ισχύοντος ΕΣΔΑ, ΦΕΚ Α 185/29.09.2020). Επομένως, τα ΠΕΣΔΑ δεν μπορούν να αφίστανται του ΕΣΔΑ και το ΕΣΔΑ … αντιθέτως περιλαμβάνει δεσμευτικές υποχρεώσεις, που πρέπει να τηρούνται απ’ όλους τους φορείς της κεντρικής και περιφερειακής διοίκησης … Το δε ΕΣΔΑ, κατόπιν συνεκτίμησης της μη προβλεψιμότητας της διαμόρφωσης της οικείας αγοράς δευτερογενούς καυσίμου στα επόμενα χρόνια [και] της μεταβλητότητας των παραγόντων που την καθορίζουν (όπως της δυναμικότητας απορρόφησης και του σχετικού κόστους), εξετάζει εναλλακτικά σενάρια αναφορικώς με την διαχείριση και διάθεση του δευτερογενούς καυσίμου (στις τσιμεντοβιομηχανίες ή/και τις περιφερειακές μονάδες ενεργειακές αξιοποίησης) και αναθέτει στους ΦΟΔΣΑ την υποχρέωση διαχείρισης του δευτερογενούς καυσίμου, αναλόγως των συνθηκών. Επομένως, το ΕΣΔΑ εισάγει δεσμευτική για τους ΦΟΔΣΑ ρύθμιση, με βάση την οποία η συμφωνία με τις τσιμεντοβιομηχανίες για την δυνατότητα απορρόφησης του δευτερογενούς καυσίμου οφείλει να γίνει από τις αναθέτουσες Αρχές και δημόσιους φορείς, ώστε να διασφαλίζεται στοιχειώδης ασφάλεια για την δυνατότητα απορρόφησης δευτερογενών καυσίμων, τόσο από άποψη ποσοτήτων απορρόφησης, όσο και τιμών, μη προβλεπομένης οποιασδήποτε δυνατότητας αυτόνομης ή αυτοτελούς διαχείρισης του ζητήματος από τους μεμονωμένους ΙΦΣ».

18. Επειδή, ο αιτών Περιφερειακός Σύνδεσμος προβάλλει ότι η ανωτέρω αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης αναφορικά με την αδυναμία των φορέων που άσκησαν ενδικοφανείς προσφυγές να υποβάλουν λυσιτελή και ρεαλιστική προσφορά σε σχέση με τη διαχείριση του απορριμματογενούς καυσίμου λόγω της ρευστότητας των οικονομικών συνθηκών στον τομέα της τσιμεντοβιομηχανίας και λόγω της ασάφειας σχετικά με τη δημιουργία μονάδων ενεργειακής αξιοποίησης του παραγόμενου καυσίμου, είναι παράνομη και πλημμελής. Ειδικότερα, ο αιτών προβάλλει ότι: (α) Ουδέποτε συνομολόγησε τους σχετικούς ισχυρισμούς των προσφευγόντων. (β) Η ΕΑΔΗΣΥ διέλαβε εσφαλμένες νομικά κρίσεις αναφορικά με την υποχρεωτική διαχείριση του απορριμματογενούς καυσίμου από την αναθέτουσα αρχή. Ειδικότερα, από τη διατύπωση του ΕΣΔΑ [Εθνικού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων] συνάγεται ότι η διαχείριση των αποβλήτων από την ίδια την αναθέτουσα αρχή αποτελεί «πρόταση» και όχι «δεσμευτική υποχρέωση», ενώ ούτε από τις διατάξεις του ν. 4819/2021 (περί ολοκληρωμένης διαχείρισης αποβλήτων κ.λπ., Α΄ 129) ούτε από την αναθεωρημένη μελέτη του ΠΕΣΔΑ Κ. Μακεδονίας (2023) προκύπτει απαίτηση, το εναλλακτικό καύσιμο, ως συμφωνία με ενεργοβόρες βιομηχανίες, να αποτελεί αποκλειστική αρμοδιότητα του ΦΟΔΣΑ. Οι προβλέψεις του ΕΣΔΑ και του ΠΕΣΔΑ δεν ρυθμίζουν, κατά τον αιτούντα Σύνδεσμο, τον τρόπο ανάθεσης της διαχείρισης των εναλλακτικών καυσίμων, αλλά τις αρμοδιότητες μεταξύ Κεντρικής Διοίκησης (ΥΠΕΝ) και Περιφέρειας. Σε κάθε περίπτωση, άλλωστε, η ευθύνη που αναλαμβάνει ο ΙΦΣ για τη διαχείριση του εναλλακτικού καυσίμου δεν σημαίνει ότι οι αρμόδιοι δημόσιοι φορείς παύουν να παρακολουθούν την ορθή εκπλήρωση των σχετικών υποχρεώσεων. (γ) Οι συνθήκες αβεβαιότητας που επικαλέσθηκε η «….» σε σχέση με την τσιμεντοβιομηχανία (ενδεχόμενο διεθνούς ή εγχώριας ύφεσης) δεν είναι εξαιρετικές, οι δε κίνδυνοι λόγω πιθανής μείωσης της ζήτησης δευτερογενών καυσίμων από την τσιμεντοβιομηχανία μπορούν να αντιμετωπιστούν ευχερώς, δεδομένης της ύπαρξης εγχώριας και διεθνούς αγοράς για τη διοχέτευση του δευτερογενούς καυσίμου. Όσον αφορά, εξ άλλου, την κρίση της ΕΑΔΗΣΥ σε σχέση με όσα προέβαλε με την προσφυγή της η εταιρεία «…», κατά τα οποία οι μονάδες ενεργειακής αξιοποίησης αποτελούν κρίσιμη παράμετρο, την οποία οι διαγωνιζόμενοι θα έπρεπε να γνωρίζουν, προκειμένου να καταρτίσουν ρεαλιστική προσφορά, ο αιτών προβάλλει ότι οι εν λόγω μονάδες ενεργειακής αξιοποίησης αποτελούν μία από τις περισσότερες εναλλακτικές δυνατότητες διάθεσης που μπορούν να λάβουν υπ’ όψη οι διαγωνιζόμενοι και όχι τη μοναδική, αποτελεί δε μέρος της διαδικασίας ανάθεσης μιας ΣΔΙΤ η εκ μέρους του διαγωνιζομένου διαμόρφωση της προσφοράς του επί τη βάσει και μακροχρονίων παραδοχών.

19. Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 18 του ν. 4412/2016 (άρθρο 18 της οδηγίας 2014/24), προς το οποίο στοιχούν και οι ειδικότερες διατάξεις του άρθρου 9 του ν. 3389/2005, οι αναθέτουσες αρχές οφείλουν να αντιμετωπίζουν τους οικονομικούς φορείς ισότιμα και χωρίς διακρίσεις και να ενεργούν με διαφάνεια τηρώντας και την αρχή της αναλογικότητας. Στο πλαίσιο αυτό, η αρχή της διαφάνειας επιβάλλει στην αναθέτουσα αρχή την υποχρέωση να διατυπώνει τους όρους της διεξαγωγής του διαγωνισμού με σαφήνεια, ακρίβεια και χωρίς αμφισημία, ώστε αφ’ ενός όλοι οι προσφέροντες, οι οποίοι είναι ευλόγως ενημερωμένοι και επιδεικνύουν τη συνήθη στις σχετικές συναλλαγές επιμέλεια, να είναι σε θέση να αντιληφθούν επακριβώς το περιεχόμενό τους και να τους ερμηνεύσουν με τον ίδιο τρόπο και αφ’ ετέρου η αναθέτουσα αρχή να είναι σε θέση να ελέγξει αποτελεσματικά αν οι προσφορές ανταποκρίνονται στα τεθέντα κριτήρια και όρους για την ανάθεση της σύμβασης (βλ. αποφάσεις Δ.Ε.Ε. της 14.1.2021, C-387/19, RTS infra BVBA και Aannemingsbedrijf Norré-Behaegel, σκέψη 35, της 14.12.2017, C-223/16, Casertana Costruzioni, σκέψη 34, της 7.4.2016, C-324/14, Partner Apelski Dariusz, σκέψη 61 κ.ά., βλ. επίσης ΣτΕ 444/2022 σκ. 39, 3744/2014 σκ. 6).

20. Επειδή, στην προκειμένη περίπτωση, οι όροι του Σχεδίου της Σύμβασης Σύμπραξης (το οποίο αποτελεί τμήμα της προσβληθείσας ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου του Διαγωνισμού, ως Παράρτημα 11 αυτής), σύμφωνα με τους οποίους ο ΙΦΣ θα έχει την υποχρέωση διαχείρισης του παραγόμενου απορριμματογενούς καυσίμου και θα φέρει τον κίνδυνο κατά την εμπορία και διάθεση του καυσίμου αυτού, είναι διατυπωμένοι με σαφήνεια, έτσι ώστε κάθε ενδιαφερόμενος οικονομικός φορέας, ο οποίος επιδεικνύει τη συνήθη επιμέλεια, να είναι σε θέση να αντιληφθεί επακριβώς το περιεχόμενό τους, να σταθμίσει το μέγεθος του αναλαμβανομένου κινδύνου και να συντάξει με ανάλογο τρόπο την προσφορά του, λαμβάνοντας υπ’ όψη τα υφιστάμενα δεδομένα, καθώς και αυτά που ευλόγως δύνανται να προβλεφθούν κατά τον χρόνο σύνταξής της. Το ενδεχόμενο, εξ άλλου, απρόβλεπτα διεθνή γεγονότα να επηρεάσουν στο μέλλον την ικανότητα της τσιμεντοβιομηχανίας να απορροφά το παραγόμενο απορριμματογενές καύσιμο, όπως και η υφιστάμενη κατά τον χρόνο υποβολής των προσφορών αβεβαιότητα αναφορικά με τη μελλοντική διάθεση του καυσίμου σε μονάδες ενεργειακής αξιοποίησης λόγω του ότι δεν είναι ακόμη γνωστός ο ακριβής χρόνος και τόπος λειτουργίας των μονάδων αυτών, αποτελούν μεν παράγοντες αβεβαιότητας ή κινδύνου, οι οποίοι όμως είναι εξ αντικειμένου αναμενόμενοι σε μία σύμβαση μεγάλης χρονικής διάρκειας, όπως η επίδικη (με προβλεπόμενο χρόνο κατασκευής και παραγωγικής λειτουργίας του Έργου έχοντα διάρκεια 27 ετών), πέραν δε τούτου είναι συνυφασμένοι και με την ίδια τη φύση των Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα κατά τον ειδικό ν. 3389/2005, δεδομένου ότι, όπως ρητώς ορίζει το άρθρο 2 παρ. 1 στοιχείο β΄ του νόμου αυτού, οι Ιδιωτικοί Φορείς Σύμπραξης αναλαμβάνουν ουσιώδες μέρος των κινδύνων που συνδέονται με τη χρηματοδότηση, την κατασκευή, τη διαθεσιμότητα ή τη ζήτηση του αντικειμένου της Σύμπραξης, καθώς και των λοιπών συναφών κινδύνων, όπως οι ενδεικτικά αναφερόμενοι διαχειριστικοί και τεχνικοί κίνδυνοι. Σε κάθε περίπτωση, εξ άλλου, η επέλευση των εν λόγω κινδύνων αποτελεί ζήτημα αναγόμενο στην εκτέλεση της σύμβασης, δυνάμενο να αντιμετωπιστεί στο πλαίσιο αυτής με βάση τις ισχύουσες διατάξεις (βλ., ιδίως, τις διατάξεις του άρθρου 132 του ν. 4412/2016), και όχι στη δυνατότητα των υποψηφίων να συντάξουν στον παρόντα χρόνο, με βάση τα υπάρχοντα στοιχεία και δεδομένα, τις προσφορές τους. Εκ του ότι, τέλος, κατά τις παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης, η ενεργειακή αξιοποίηση των απορριμματογενών καυσίμων με θερμική επεξεργασία τελεί, κατά τον ισχύοντα εθνικό και περιφερειακό σχεδιασμό διαχείρισης αποβλήτων, υπό την ευθύνη του Υπουργείου Ενέργειας ή άλλων δημόσιων φορέων ουδόλως πάντως συνάγεται ότι οι φορείς αυτοί, στους οποίους περιλαμβάνεται και ο αιτών Περιφερειακός Σύνδεσμος ΦΟΔΣΑ Κεντρικής Μακεδονίας, στερούνται τη δυνατότητα να εκπληρώνουν την ανωτέρω αποστολή με την ανάθεση, μέσω δημοσίων συμβάσεων, των αναγκαίων έργων και υπηρεσιών σε ιδιωτικούς οικονομικούς φορείς, οι οποίοι θα αναλαμβάνουν, εντός του συμβατικού πλαισίου, και τους σχετικούς διαχειριστικούς κινδύνους. Τούτο, άλλωστε, συνάγεται και από τις κατωτέρω ρητές αναφορές του ισχύοντος ΕΣΔΑ 2020-2030 (εγκριθέντος με την 39/13.8.2020 Πράξη Υπουργικού Συμβουλίου, Α΄ 185/29.9.2020), σύμφωνα με τις οποίες: (α) «[…] ο νέος εθνικός σχεδιασμός: Δίνει τη δυνατότητα και προτρέπει όλους τους δημόσιους φορείς της διαχείρισης αποβλήτων, για συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ). Αυτό αφορά όλα τα επίπεδα διαχείρισης των αποβλήτων (όπως συλλογή, διαλογή, επεξεργασία), εφόσον η συνεργασία αυτή επιτυγχάνει λόγο ποιότητας-κόστους παροχής υπηρεσιών, προς όφελος των πολιτών…» (σελ. 9811 του ανωτέρω φ.ε.κ.)· και (β) «[…] Η χρήση του δευτερογενούς καυσίμου στην τσιμεντοβιομηχανία (ή σε άλλη κατάλληλη βιομηχανία), συνοδεύεται από τα ακόλουθα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα: α) … β) Μειονεκτήματα … Ακόμα και στην περίπτωση διαθέσιμης δυναμικότητας της βιομηχανίας για απορρόφηση δευτερογενών καυσίμων, μπορεί να υπάρξει αδυναμία απορρόφησης SRF/RDF, σε περιπτώσεις που λόγω οικονομικής συγκυρίας (περίοδοι διεθνούς ή εγχώριας ύφεσης) μειωθεί η ζήτηση του παραγόμενου προϊόντος της βιομηχανίας, όπως τσιμέντο … Ένα [δε] από τα προτεινόμενα μέτρα που θεωρούνται σημαντικά για τον σκοπό αυτόν [ενεργειακή αξιοποίηση δευτερογενών προϊόντων], αποτελεί η σύναψη κεντρικών μακροχρόνιων συμφωνιών μεταξύ των εμπλεκομένων (ιδίως ΥΠΕΝ, ΥΠΑΝΕ, ΥΠΕΣ, ΦΟΔΣΑ) και της σχετικής ενεργοβόρου βιομηχανίας, για τη δυνατότητα απορρόφησης δευτερογενών καυσίμων με ασφάλεια από πλευράς ποσοτήτων, προδιαγραφών και σε βάθος χρόνου. Προς την κατεύθυνση αυτή κινείται και η υφιστάμενη εθελοντική συμφωνία συνεργασίας μεταξύ ΥΠΕΝ και Ένωσης Τσιμεντοβιομηχανιών Ελλάδος στις 3 Ιουλίου του 2019 υπό τον τίτλο “Για την αξιοποίηση δευτερογενών καυσίμων από την τσιμεντοβιομηχανία, στο πλαίσιο της βιομηχανικής συμβίωσης και της κυκλικής οικονομίας”…» (σελ. 9909, 9910 του ανωτέρω φ.ε.κ.). Οι προαναφερθείσες προβλέψεις του ΕΣΔΑ, σε ό,τι αφορά τον τρόπο οργάνωσης και παροχής των συναφών υπηρεσιών, έχουν σε κάθε περίπτωση κατευθυντήριο χαρακτήρα, όπως συνάγεται και από το περιεχόμενο της σχετικής νομοθετικής εξουσιοδότησης [άρθρο 35 («Εθνικός και Περιφερειακός Σχεδιασμός Διαχείρισης Αποβλήτων») παρ. 1 του ν. 4042/2012 (Α΄ 24), όπως ίσχυε κατά την έκδοση της ανωτέρω Π.Υ.Σ.], σύμφωνα με την οποία (εξουσιοδότηση) το εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων (ΕΣΔΑ), το οποίο εγκρίνεται με Π.Υ.Σ., «καθορίζει τη στρατηγική, τις πολιτικές και τους στόχους για τη διαχείριση των αποβλήτων σε εθνικό επίπεδο», αποτελεί δε «ένα ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης των αποβλήτων, το οποίο προσδιορίζει τις γενικές κατευθύνσεις για τη διαχείρισή τους και υποδεικνύει τα κατάλληλα μέτρα» (πρβλ. και την ομοίου περιεχομένου εξουσιοδότηση του ισχύοντος ήδη άρθρου 55 παρ. 1 του ν. 4819/2021, Α΄ 129). Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, όπως βασίμως προβάλλει ο αιτών, η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το μέρος που δέχθηκε τα αντίθετα, είναι μη νόμιμη και ακυρωτέα.

21. Επειδή, τέλος, οι λόγοι που προέβαλαν οι οικονομικοί φορείς που προσέφυγαν ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ αναφορικά με τον, κατ’ αυτούς, «φωτογραφικό χαρακτήρα», άλλως τον χαρακτήρα «αθέμιτου ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος» υπέρ του οικονομικού φορέα «…» του όρου της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου, ο οποίος προβλέπει ότι αποτελεί υποχρέωση του ΙΦΣ η διαχείριση ή και πώληση των δευτερογενών προϊόντων της επεξεργασίας των Συμβατικών Αποβλήτων και ειδικότερα του απορριμματογενούς καυσίμου, έγιναν δεκτοί από την ΕΑΔΗΣΥ με τις ακόλουθες αιτιολογίες: Ι) Σε σχέση με όσα προέβαλε με την προσφυγή της η «…» έγινε δεκτό ότι η συνεργασία του διαγωνιζομένου με τον τρίτο, ο οποίος θα αναλάβει τη διαχείριση των δευτερογενών προϊόντων (όπως το απορριμματογενές καύσιμο), πρέπει να δηλωθεί υποχρεωτικά στο παρόν στάδιο του Διαγωνισμού, όπως προκύπτει από τα άρθρα 20, 21.2.2, 21.4, 21.5 και 5.6.1 της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου, τα οποία απαιτούν ο διαγωνιζόμενος να περιλάβει στην προσφορά του αα) δήλωση συνεργασίας του Κατασκευαστή, του Μελετητή, του Διαχειριστή και των τυχόν υπεργολάβων του, ββ) αποδείξεις ότι μπορεί να επιτύχει τους Ελάχιστους Στόχους Σύμβασης, γγ) υπεύθυνη δήλωση ότι θα υποβάλει στην αναθέτουσα αρχή τεκμηρίωση της νόμιμης και ασφαλούς διάθεσης του παραγόμενου δευτερογενούς καυσίμου και δδ) διαγραμματική παρουσίαση όλων των συμβατικών σχέσεών του αναφορικά με την υλοποίηση του Έργου. Κατά την ΕΑΔΗΣΥ είναι «αυταπόδεικτο» ότι, με δεδομένο ότι το Έργο αποτελεί ΣΔΙΤ και μέρος της επένδυσης αναλαμβάνεται από τον ΙΦΣ, η εξασφάλιση της διάθεσης του δευτερογενούς καυσίμου αποτελεί βασική παράμετρο «χρηματοδοτησιμότητας (bankability)» από τις δυνητικώς δανείστριες τράπεζες. Στα απαιτούμενα, εξ άλλου, στοιχεία Εμπορικής Προσφοράς (άρ. 21.4.β της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου) περιλαμβάνεται η «Επιστολή Δανειακής Υποστήριξης … προς επιβεβαίωση της πλήρους κάλυψης των δανειακών αναγκών που προκύπτουν από την Προσφορά», στην οποία θα πρέπει να αναφέρεται ότι «εξετάσαμε και είμαστε ικανοποιημένοι από τους όρους του Σχεδίου Σύμβασης Σύμπραξης, καθώς και τα βασικά στοιχεία της Δεσμευτικής Προσφοράς του Προσφέροντος», επιβεβαιώνοντας έτσι ότι η ύπαρξη γνωστού εκ των προτέρων αποδέκτη του καυσίμου SRF αποτελεί απαραίτητο στοιχείο για τη σύνταξη και υποβολή άρτιας και αποδεκτής δεσμευτικής προσφοράς. Όπως περαιτέρω δέχθηκε η ΕΑΔΗΣΥ, επικαλούμενη τα διδάγματα της κοινής πείρας, οι υπόλοιπες ελληνικές τσιμεντοβιομηχανίες (πλην …. και …), οι οποίες απέχουν περισσότερο από την επίδικη Μ.Ε.Α. σε σχέση με τις ανωτέρω βιομηχανικές εγκαταστάσεις της Θεσσαλονίκης και του Βόλου αντίστοιχα, θα ήταν «πιο ασύμφορες οικονομικά», εφ’ όσον θα επιλέγονταν για τη διάθεση του δευτερογενούς καυσίμου. Με αυτό το σκεπτικό, η ΕΑΔΗΣΥ απέρριψε ως αβάσιμους και αλυσιτελείς τους ισχυρισμούς της αναθέτουσας αρχής, κατά τους οποίους (α) όπως προκύπτει από το άρθρο 25.7.1 της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου, στα συμφωνητικά που υποχρεούται να υποβάλει ο προσωρινός ανάδοχος δεν περιλαμβάνονται και συμφωνητικά πώλησης δευτερογενών προϊόντων και (β) η διάθεση του απορριμματογενούς καυσίμου θα μπορούσε να γίνει σε όλες τις ενεργοβόρες βιομηχανίες της χώρας (τσιμεντοβιομηχανία, κεραμοποιία), είναι δε προφανές ότι οι εγκαταστάσεις της … δεν αποτελούσαν μοναδική εναλλακτική λύση για τη διαχείριση του απορριμματογενούς καυσίμου. ΙΙ) Ως προς την προσφυγή της εταιρείας «…», η ΕΑΔΗΣΥ δέχθηκε ότι η συμβατική πρόβλεψη, κατά την οποία την ευθύνη της διαχείρισης του απορριμματογενούς καυσίμου φέρει ο ΙΦΣ, συνιστά νόθευση του ανταγωνισμού υπό τις συγκεκριμένες περιστάσεις, αφού μόνον η τσιμεντοβιομηχανία … βρίσκεται σε κοντινή απόσταση από το Έργο και δύναται να υποδεχθεί το απορριμματογενές καύσιμο, πλην η εταιρεία αυτή μετέχει σε ανταγωνιστικό σχήμα, ενώ στην περιοχή του έργου η αγορά δυνητικών αποδεκτών του δευτερογενούς καυσίμου είναι διαμορφωμένη ολιγοπωλιακά. Δεδομένης της κατάστασης αυτής, η αναθέτουσα Αρχή όφειλε, κατά την ΕΑΔΗΣΥ, να απόσχει από την ανάθεση της διαχείρισης του δευτερογενούς καυσίμου στον ΙΦΣ και να διακρατήσει η ίδια την ευθύνη της διαχείρισής του (όπως πράττει σε σχέση με άλλα δευτερογενή προϊόντα), καθώς μόνον δι’ αυτού του τρόπου διασφαλίζονται οι προϋποθέσεις ισότιμης μεταχείρισης των οικονομικών φορέων και ανάπτυξης του ανταγωνισμού, κάτι που θα απέβαινε επ’ ωφελεία όχι μόνο του συνόλου των προεπιλεγέντων οικονομικών φορέων, αλλά και της αναθέτουσας Αρχής και του ίδιου του Έργου. Κατά την ΕΑΔΗΣΥ, ο επίμαχος συμβατικός όρος δημιουργεί «ανεπίτρεπτο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα υπέρ ενός και μόνον συμμετέχοντος προς βλάβη των υπολοίπων και πάντως της προσφεύγουσας […], η οποία στερείται του δικαιώματος διαφύλαξης της μυστικότητας της προσφοράς της [σε περίπτωση που θα απευθυνόταν στην … για τη λήψη προσφοράς σχετικής με τη διάθεση του απορριμματογενούς καυσίμου στις εγκαταστάσεις της τελευταίας] και υποβολής ανταγωνιστικής προσφοράς»· με δεδομένο δε ότι «μόνος κατάλληλος αποδέκτης (ήτοι κατάλληλα αδειοδοτημένος προς χρήση και κατανάλωση του δευτερογενούς καυσίμου) στην περιοχή του έργου είναι η “…”, που μετέχει σε ανταγωνιστικό σχήμα, οι άνω προβλέψεις, περί της κατανομής της ευθύνης διαχείρισης του δευτερογενούς καυσίμου, … δημιουργούν … πρωτοφανή κατάσταση στρέβλωσης του ανταγωνισμού…». Η ΕΑΔΗΣΥ παραθέτει, περαιτέρω, εκτενώς τα υφιστάμενα δεδομένα ως προς τον τόπο εγκατάστασης άλλων βιομηχανικών μονάδων που θα μπορούσαν να απορροφήσουν το απορριμματογενές καύσιμο, δεχόμενη αφ’ ενός ότι οι τσιμεντοβιομηχανίες «αποτελούν επί του παρόντος τους μόνους κατάλληλους υποδοχείς δευτερογενούς καυσίμου, αφού είναι οι μόνες βιομηχανίες που έχουν πραγματοποιήσει επενδύσεις και υποδομές για την επεξεργασία των εκπομπών αερίων ρύπων από την καύση SRF και έχουν αδειοδοτηθεί προς τούτο» και αφ’ ετέρου ότι κάθε άλλη επιλογή, πλην της βιομηχανικής εγκατάστασης της … που βρίσκεται σε μικρή απόσταση από το Έργο, για τη διάθεση του απορριμματογενούς καυσίμου «επαυξάνει δραματικά το κόστος της μεταφοράς και καθιστά ζημιογόνο και μη βιώσιμη την σχετική επιλογή και αδύνατη την κατάρτιση λυσιτελούς και ανταγωνιστικής προσφοράς», με συνέπεια η … (και ο φορέας στον οποίο αυτή μετέχει) να έχει σημαντικότατο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα έναντι όλων των λοιπών λύσεων.

22. Επειδή, ο αιτών Περιφερειακός Σύνδεσμος προβάλλει ότι η ανωτέρω αιτιολογία της προσβαλλομένης είναι μη νόμιμη, συνιστά δε πέραν τούτου και υπέρβαση εξουσίας της ΕΑΔΗΣΥ καθό μέρος ασκείται έλεγχος σκοπιμότητας των αποφάσεων της αναθέτουσας αρχής. Ειδικότερα προβάλλεται ότι: Η θέσπιση με τη διακήρυξη όρων που η αναθέτουσα αρχή κρίνει πρόσφορους και αναγκαίους για την καλύτερη εξυπηρέτηση των αναγκών της δεν παραβιάζει τους κανόνες του ανταγωνισμού εκ μόνου του λόγου ότι οι όροι αυτοί συνεπάγονται αδυναμία συμμετοχής σε διαγωνισμό οικονομικών φορέων, των οποίων οι προσφορές δεν ικανοποιούν τους εν λόγω όρους. Ένας όρος της διακήρυξης, προκειμένου να χαρακτηρίζεται «φωτογραφικός», πρέπει να περιορίζει αδικαιολόγητα τον κύκλο των διαγωνιζομένων, θεσπίζοντας περιορισμό ο οποίος δεν συνδέεται, βάσει αντικειμενικών κριτηρίων, με το αντικείμενο της σύμβασης ούτε αιτιολογείται ως προς τις ανάγκες θέσπισής του. Στην προκειμένη ωστόσο περίπτωση, δεν συντρέχει περίπτωση «φωτογραφικού» όρου, καθ’ όσον (αα) τούτο δεν προκύπτει από τις επίμαχες διατάξεις της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου, αλλά από μόνο το πραγματικό γεγονός της συμμετοχής στον Διαγωνισμό του φορέα «…», (ββ) ο επίμαχος όρος συνδέεται, βάσει αντικειμενικών κριτηρίων, με το αντικείμενο της σύμβασης και εξυπηρετεί τις ανάγκες της αναθέτουσας αρχής κατά την ανέλεγκτη ουσιαστική εκτίμηση της τελευταίας, και (γγ) το συγκριτικό πλεονέκτημα που μπορεί να έχει ορισμένος οικονομικός φορέας και η αξιοποίηση του πλεονεκτήματος αυτού σε σχέση με την εκπλήρωση ορισμένης απαίτησης δεν αποτελεί, άνευ ετέρου, στοιχείο αθέμιτης νόθευσης του ανταγωνισμού. Απεναντίας, μάλιστα, μπορεί να αποτελεί νόμιμο λόγο, ο οποίος (στο πλαίσιο του ελέγχου μιας οικονομικής προσφοράς που ελέγχεται ως «ασυνήθιστα χαμηλή») όχι μόνο δεν θεωρείται ότι νοθεύει τον ανταγωνισμό, αλλά ότι αποτελεί θεμιτό στοιχείο ελεύθερου ανταγωνισμού, που μπορεί να δικαιολογεί τη χαμηλή προσφορά λόγω ακριβώς των εξαιρετικά ευνοϊκών συνθηκών που διαθέτει ο προσφέρων (άρ. 88 παρ. 2 ν. 4412/2016). Πέραν των ανωτέρω, η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης είναι, κατά τον αιτούντα Σύνδεσμο, μη νόμιμη και ως στηριζόμενη σε εσφαλμένες προϋποθέσεις, όπως: (α) ότι οι συμμετέχοντες στον Διαγωνισμό υποχρεούνται να δηλώσουν εκ των προτέρων με τα στοιχεία της προσφοράς τους τον τρίτο φορέα, στον οποίο θα διατεθεί το δευτερογενές καύσιμο (είτε ως συμπράττοντα είτε ως υπεργολάβο είτε απλώς ως τρίτο που αναλαμβάνει τη συμβατική υποχρέωση να αποδέχεται το δευτερογενές καύσιμο), καθ’ όσον κανένας από τους όρους των άρθρων 20, 21.2.2, 21.4, 21.5 και 5.6.1 της Πρόσκλησης Β.ΙΙ Σταδίου, τους οποίους επικαλείται η ΕΑΔΗΣΥ, δεν επιβάλλει την εν λόγω υποχρέωση, (β) ότι – εν όψει της ανωτέρω απαίτησης (που κατά τον αιτούντα Σύνδεσμο δεν υφίσταται) – ανακύπτει ζήτημα παραβίασης της μυστικότητας της οικονομικής προσφοράς του διαγωνιζομένου, με περαιτέρω συνέπεια τη δημιουργία αθέμιτου ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος και (γ) ότι δεν μπορούσε να ληφθεί υπ’ όψη από τους ενδιαφερομένους η δυνατότητα διάθεσης του καυσίμου ακόμη και στην ίδια την τσιμεντοβιομηχανία …, σε περίπτωση που ο οικονομικός φορέας στον οποίο αυτή μετέχει δεν αναδειχθεί ανάδοχος του Έργου. Σε σχέση με τους ανωτέρω ισχυρισμούς του, ο αιτών Περιφερειακός Σύνδεσμος προσκόμισε με το από 16.1.2024 υπόμνημα και επικαλείται συμπληρωματικά την από 28.12.2023 (με αρ. πρωτ. 44765) επιστολή της τσιμεντοβιομηχανίας …, η οποία απευθύνεται στον αιτούντα και την οποία ο τελευταίος κοινοποίησε στις 29.12.2023, με ηλεκτρονικά μέσα, στους λοιπούς συμμετέχοντες στον Διαγωνισμό. Στην εν λόγω επιστολή αναφέρονται, μεταξύ άλλων, τα εξής: (i) Η … ουδέποτε έγινε αποδέκτης ενδιαφέροντος οποιουδήποτε τρίτου, συμμετέχοντος στον Διαγωνισμό, να πληροφορηθεί τους όρους υποδοχής απορριμματογενούς καυσίμου τύπου SRF στην εγκατάστασή της στη Θεσσαλονίκη, (ii) η ίδια, κατόπιν αυτού, προβαίνει σε ανακοίνωση «προς τα δυνητικώς ενδιαφερόμενα μέρη» των Βασικών Όρων Αποδοχής του εργοστασίου … Νέας Ευκαρπίας Θεσσαλονίκης για το δευτερογενές καύσιμο (SRF), το οποίο θα παράγεται στη Μ.Ε.Α. Δυτικού Τομέα ΠΚΜ και (iii) οι κοινοποιούμενοι Βασικοί Όροι, οι οποίοι επισυνάπτονται στην ανωτέρω επιστολή, είναι δεσμευτικοί για την … Α.Ε. και απευθύνονται εξ ίσου προς οποιονδήποτε συμμετέχοντα στον Διαγωνισμό, διαμορφώθηκαν δε ανεξάρτητα από το πρόσωπο του μελλοντικού αντισυμβαλλομένου της … Α.Ε. και από το περιεχόμενο των προσφορών και του σχεδιασμού των μετεχόντων στον Διαγωνισμό. Στο συνημμένο στην ανωτέρω επιστολή έντυπο Βασικών Όρων αποδοχής του απορριμματογενούς καυσίμου SRF και ειδικότερα στις παραγράφους «Ε. Gate Fee», «ΣΤ. Διάρκεια Ισχύος», «Ζ. Λοιποί Βασικοί Όροι» και «Η. Δήλωση» του εντύπου αυτού αναφέρονται, αντιστοίχως, τα εξής: (α) «Το τέλος εισόδου (Gate Fee) στο εργοστάσιο … για το υλικό με τις προδιαγραφές και όρους της παρούσης είναι 0€/τν», (β) «Σε περίπτωση σύναψης σύμβασης με βάση τους παρόντες Βασικούς Όρους, η συμβατική διάρκεια ορίζεται από το 1ο εξάμηνο του 2026 έως το τέλος του 2031. Παράταση ισχύος της συνεργασίας θα είναι δυνατή κατόπιν επαναδιαπραγμάτευσης των όρων συνεργασίας τουλάχιστον ένα (1) έτος πριν τη λήξη της αρχικής διάρκειας», (γ) «[…] Σε περίπτωση μη λειτουργίας του εργοστασίου …, δεν θα γίνεται παραλαβή δευτερογενούς καυσίμου» και (δ) «Οι ως άνω Βασικοί Όροι αποτελούν τους βασικούς όρους σε περίπτωση σύναψης σύμβασης συνεργασίας με ενδιαφερόμενο οικονομικό φορέα, συμμετέχοντα στον δημόσιο διεθνή ηλεκτρονικό διαγωνισμό (ΣΔΙΤ) για τη “ΜΟΝΑΔΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (Μ.Ε.Α.) …” … και αφορούν αποκλειστικά το συγκεκριμένο έργο, σύμφωνα με τα οριζόμενα στα τεύχη του διαγωνισμού. Οι λοιποί επιμέρους όροι σε περίπτωση σύναψης σύμβασης κατά τα ανωτέρω, θα συμφωνηθούν μεταξύ των συμβαλλομένων μερών».

23. Επειδή, όπως έχει κριθεί, οι αναθέτουσες αρχές διαθέτουν ευρεία διακριτική ευχέρεια τόσο κατά τον γενικό σχεδιασμό των διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων, όσο και κατά τον καθορισμό των ειδικότερων κριτηρίων και απαιτούμενων επιπέδων τεχνικής-επαγγελματικής ικανότητας, ώστε να διασφαλίζεται η άρτια εκτέλεση της σύμβασης και δι’ αυτής η επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού δημοσίου συμφέροντος, τηρώντας παράλληλα τις αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας. Οι αρχές αυτές επιβάλλουν, οι θεσπιζόμενες απαιτήσεις, που από τη φύση τους μειώνουν τον αριθμό των ενδιαφερομένων που είναι ικανοί να υποβάλουν προσφορά, να είναι συναφείς με το αντικείμενο της σύμβασης και να μην περιορίζουν την ελευθερία του ανταγωνισμού υπέρμετρα ή τεχνητά, με σκοπό την αδικαιολόγητα ευμενή ή δυσμενή μεταχείριση ορισμένων οικονομικών φορέων (βλ. ΣτΕ 444/2022 σκ. 40, Ε.Α. 170/2021 κ.ά.). Εν όψει των ανωτέρω, ένας όρος της διακήρυξης, ο οποίος είναι κατ’ αρχήν συναφής με το αντικείμενο του διαγωνισμού, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι είναι αντίθετος προς τις προαναφερθείσες αρχές του δικαίου των δημοσίων συμβάσεων και ιδίως προς τις αρχές της ισότιμης μεταχείρισης των οικονομικών φορέων από την αναθέτουσα αρχή και της προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισμού εκ μόνου του λόγου ότι συγκεκριμένος οικονομικός φορέας μπορεί να διαμορφώσει την προσφορά του, σε σχέση με τον όρο αυτόν, αξιοποιώντας συνθήκες ευνοϊκές για τον ίδιο, οφειλόμενες στο γεγονός ότι λόγω των συνθηκών αυτών διαθέτει ένα προϋφιστάμενο πραγματικό πλεονέκτημα, όπως π.χ. τη μικρή απόσταση των εγκαταστάσεών του από τον τόπο εκτέλεσης της σύμβασης (πρβλ. Ε.Α. 170/2021). Η εκμετάλλευση ενός τέτοιου πλεονεκτήματος, το οποίο δεν αποτελεί προϊόν τεχνητής διαμόρφωσης των όρων της διακήρυξης, αποτελεί θεμιτή εκδήλωση της ελευθερίας του ανταγωνισμού στο πλαίσιο των διαδικασιών ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων, τούτο δε επιρρωνύεται και από το περιεχόμενο των μνημονευμένων διατάξεων του άρθρου 88 παρ. 1 και 2 περ. β του ν. 4412/2016 (άρθρο 69 της οδηγίας 2014/24), κατά τις οποίες, όταν μια προσφορά εμφανίζεται ως ασυνήθιστα χαμηλή, είναι δυνατό να αιτιολογείται από τον φορέα που την υπέβαλε και να θεωρείται τελικώς παραδεκτή, εφ’ όσον ο φορέας επικαλείται υπέρ αυτού εξαιρετικά ευνοϊκές συνθήκες, όπως οι ανωτέρω. Υπό τα δεδομένα αυτά, η εύλογη δυνατότητα του οικονομικού φορέα να κάνει χρήση του εν λόγω πλεονεκτήματος δεν καθιστά, άνευ ετέρου, μη νόμιμο έναν όρο της διακήρυξης που δεν την απαγορεύει, αποτελεί δε διάφορο ζήτημα, μη σχετιζόμενο με τη νομιμότητα της διακήρυξης, αλλά ενδεχομένως της συμμετοχής του συγκεκριμένου οικονομικού φορέα στη διαγωνιστική διαδικασία, αν, υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες, θα μπορούσε να του αποδοθεί μη νόμιμη συμπεριφορά, με συνέπεια ακόμη και τον αποκλεισμό του, σε περίπτωση ιδίως που, κατά παράβαση των σχετικών διατάξεων (βλ. το άρθρο 73 παρ. 4 περ. γ, η και θ του ν. 4412/2016 και αντίστοιχες διατάξεις του άρθρου 7 παρ. 7.2.4 περ. γ, η και θ της Πρόσκλησης Α΄ Φάσης), είτε συνάπτει συμφωνίες με στόχο τη στρέβλωση του ανταγωνισμού είτε επιχειρεί να αποκτήσει εμπιστευτικές πληροφορίες που ενδέχεται να του αποφέρουν αθέμιτο πλεονέκτημα κατά τη διαδικασία σύναψης της σύμβασης είτε διαπράττει άλλο σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα (π.χ. καταχρηστική εκμετάλλευση δεσπόζουσας θέσης σε ορισμένη αγορά, αποσκοπούσα στην παρεμπόδιση της πρόσβασης άλλων επιχειρήσεων σε αυτήν). Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω και ανεξαρτήτως του αν οι μετέχοντες στον διαγωνισμό οικονομικοί φορείς βαρύνονται με την υποχρέωση να αποδείξουν ότι έχουν προεξασφαλίσει (σε χρόνο πριν από την ανάθεση της συμβάσεως) τη συμβατική δέσμευση άλλου φορέα για τη διάθεση στις εγκαταστάσεις του τού απορριμματογενούς καυσίμου, η ΕΑΔΗΣΥ μη νομίμως έκρινε, όπως βασίμως προβάλλει ο αιτών Περιφερειακός Σύνδεσμος, ότι ο επίμαχος όρος της Πρόσκλησης του Β.ΙΙ Σταδίου, ο οποίος προβλέπει την ανάθεση της διαχείρισης του συνόλου του παραγόμενου δευτερογενούς καυσίμου στον ΙΦΣ, δημιουργεί αθέμιτο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα υπέρ του υποψήφιου φορέα «…» εκ μόνου του λόγου ότι η τσιμεντοβιομηχανία …, που μετέχει στην εν λόγω ένωση, είναι η μόνη ικανή να απορροφήσει το καύσιμο βιομηχανική μονάδα που βρίσκεται σε κοντινή απόσταση από το Έργο, με αποτέλεσμα να επωφελείται από το μικρότερο κόστος μεταφοράς του καυσίμου σε σχέση με τη διάθεσή του σε άλλες βιομηχανικές μονάδες.

24. Επειδή, κατόπιν των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση πρέπει να γίνει δεκτή στο σύνολό της, να ακυρωθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να απορριφθούν οι ασκηθείσες παρεμβάσεις.