Περίληψη : Δημόσιες Συμβάσεις – Συμφωνίες Πλαίσιο – Συντήρηση Οχημάτων ΟΤΑ.   Η πρόβλεψη στη διακήρυξη, ότι οι εκτελεστικές συμβάσεις που θα συνάπτονται για κάθε όχημα σε μηνιαία βάση με τον ανάδοχο θα έχουν σταθερό και αμετάβλητο μηνιαίο τίμημα, που θα αντιστοιχεί στην εκτιμώμενη μηνιαία δαπάνη συντήρησης κάθε οχήματος μειωμένη κατά το ποσοστό της προσφοράς ανεξαρτήτως από την αξία των παρασχεθέντων υπηρεσιών δεν αντίκειται στην αρχή της οικονομικότητας και στις ρυθμίσεις των 3373/390/20.3.1975 (Β’ 349/27.3.1975) και 4993/745/24.4.1975 (Β’ 489/15.5.1975) Υπουργικών Αποφάσεων.

  Ελεγκτικό Συνέδριο

Τμήμα VI (Διακοπών)

Αποφ. 1300/2019

Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το Δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη σε αίθουσα αυτού με την παρουσία όλων των ανωτέρω μελών του.

Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα

Σκέφθηκε κατά το Νόμο και

Αποφάσισε τα ακόλουθα

1. Με τις υπό κρίση αιτήσεις: α) της εταιρίας με την επωνυμία «………………», για την άσκηση της οποίας καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο (βλ. …………… αντίγραφο καταβολής ηλεκτρονικού παραβόλου), β) του ν.π.δ.δ. με την επωνυμία «……………..», για την άσκηση της οποίας δεν απαιτείται η καταβολή παραβόλου (άρθρο 73 παρ. 1 του Κώδικα Νόμων για το Ελεγκτικό Συνέδριο, που κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 4129/2013, ΦΕΚ Α’ 52) ζητείται η ανάκληση της 500/2019 Πράξης του Ζ’ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης για την ανάθεση της υπηρεσίας «Συντήρηση και επισκευή κινητού εξοπλισμού …..», συνολικής συμβατικής δαπάνης 2.820.132 ευρώ, πλέον ΦΠΑ, από τον ……. στην ανωτέρω εταιρία, ως ανάδοχος ανοικτού ηλεκτρονικού διαγωνισμού. Οι αιτήσεις αυτές έχουν ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα και, επομένως, είναι τυπικά δεκτές, πρέπει δε, λόγω της πρόδηλης συνάφειάς τους, ως στρεφόμενες κατά της αυτής πράξης, να συνεκδικασθούν και να εξετασθούν περαιτέρω ως προς την ουσιαστική βασιμότητά τους.

2. Με την προσβαλλόμενη 500/2019 Πράξη του Ζ’ Κλιμακίου κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου σύμβασης μεταξύ του ……….. και της ως άνω εταιρίας με την αιτιολογία ότι:

i. α) Η πρόβλεψη στη διακήρυξη, ότι οι εκτελεστικές συμβάσεις που θα συνάπτονται για κάθε όχημα σε μηνιαία βάση με τον ανάδοχο θα έχουν σταθερό και αμετάβλητο μηνιαίο τίμημα, που θα αντιστοιχεί στην εκτιμώμενη μηνιαία δαπάνη συντήρησης κάθε οχήματος μειωμένη κατά το ποσοστό της προσφοράς ανεξαρτήτως από την αξία των παρασχεθέντων υπηρεσιών, αντίκειται στην αρχή της οικονομικότητας και στις ρυθμίσεις των 3373/390/20.3.1975 (Β’ 349/27.3.1975) και 4993/745/24.4.1975 (Β’ 489/15.5.1975) Υπουργικών Αποφάσεων, ενώ δίνει τη δυνατότητα συνεργεία του …… να παραπέμπουν σε ιδιωτικό συνεργείο το σύνολο των εργασιών συντήρησης, με αποτέλεσμα την άσκηση διεκπεραιωτικού ρόλου των συνεργείων αυτών (……) και τελικώς την αχρησία τους. Και β) ο ανάδοχος δεν υπέβαλε επίσημη εξουσιοδότηση από τον κατασκευαστή ή τον επίσημο αντιπρόσωπό του στην Ελλάδα για την επισκευή και συντήρηση οχημάτων δύο κατασκευαστών, εξ αυτών που περιλαμβάνονται στη σχετική κατάσταση της διακήρυξης, και συγκεκριμένα του κατασκευαστή ….. (βλ. κατάσταση με α/α 52 : επιβατικό όχημα με αριθμ. κυκλοφορίας …..) και του κατασκευαστή ….. (βλ. κατάσταση α/α 57: επιβατικό όχημα 4X4 με αρ. κυκλ. …. και α/α 60: ανυψωτικό καλαθοφόρο ….). Συνεπώς, η προσφορά του έπρεπε να έχει απορριφθεί ως απαράδεκτη, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 2.4.3.2 της διακήρυξης και του άρθρου 2 του Παραρτήματος II του τεύχους «3. Τεχνική Περιγραφή / Προδιαγραφές», η δε 180/7.6.2019 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του ….., που έκρινε παραδεκτή την τεχνική προσφορά του αναδόχου όπως και η 204/1.7.2019 σχετική κατακυρωτική απόφαση είναι για τον λόγο αυτό πλημμελείς.

3. i. Ως προς την πρώτη πλημμέλεια, με την υπό κρίση αίτηση η ανάδοχος εταιρία προβάλλει ότι κατ’ εσφαλμένη ερμηνεία των επίμαχων όρων της διακήρυξης έκρινε το Κλιμάκιο ότι το καταβλητέο τίμημα ανέρχεται σε σταθερό κατ’ αποκοπή μηνιαίο ποσό, αφού τούτο θα καθιστούσε άνευ αντικειμένου την πρόβλεψη σύναψης επιμέρους μηνιαίων εκτελεστικών συμβάσεων. Τουναντίον, με τις συμβάσεις αυτές θα προσδιορίζεται το καταβλητέο μηνιαίο τίμημα ανάλογα με τις βλάβες που αποκαταστάθηκαν και τις συντηρήσεις των οχημάτων που πραγματοποιήθηκαν και με βάση υπολογισμού την προσφερθείσα ανά όχημα ή ομάδα οχημάτων τιμή παροχής των σχετικών υπηρεσιών. Αντιθέτως, ο ……. προβάλλει ότι το καταβλητέο τίμημα ανέρχεται σε ένα σταθερό κατ’ αποκοπή μηνιαίο ποσό, το οποίο ισούται με την προϋπολογισθείσα για κάθε όχημα μηνιαία δαπάνη συντήρησης και επισκευής μειωμένη κατά το ποσό της προσφερθείσας από την ανάδοχο έκπτωσης. Τούτο δεν αντίκειται στην αρχή της οικονομικότητας ούτε στις 3373/390/20.3.1975 και 4993/745/24.4.1975 υπουργικές αποφάσεις, οι οποίες δεν αποκλείουν την ανάθεση της τακτικής μηνιαίας συντήρησης των οχημάτων σε ιδιώτη ανάδοχο, και άρα της καταβολής ενός σταθερού μηνιαίου αντιτίμου σε αυτόν, λόγω αδυναμίας του …….. να καλύψει τις σχετικές ανάγκες με ίδια μέσα εξαιτίας της έλλειψης του υπηρετούντος στα ιδιόκτητα συνεργεία προσωπικού. Η προϋπολογισθείσα μηνιαία δαπάνη συντήρησης δεν υπολογίσθηκε, άλλωστε, αυθαίρετα, αλλά με βάση τις πραγματικές ανάγκες των οικείων Διευθύνσεων του …….. σε υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής του κινητού εξοπλισμού, προμήθειας λιπαντικών και αναλώσιμων υλικών, ελαστικών επισώτρων και υπηρεσιών ζυγοστάθμισης και μεταφοράς των οχημάτων σε συνεργεία (ΟΒΒΟ). Το κόστος αυτό επιμερίσθηκε ανά κατηγορία οχήματος, με βάση την ανάγκη διενέργειας καθημερινών, εβδομαδιαίων και μηνιαίων ελέγχων, τις προβλέψεις των κατασκευαστών των οχημάτων για συντήρηση, αφού ελήφθη υπόψη ως περαιτέρω κριτήριο η παλαιότητα κάθε οχήματος, που επηρεάζει ουσιωδώς τόσο τη συχνότητα εμφάνισης των βλαβών όσο και την πιθανότητα κοστοβόρας επισκευής τους. Με τον τρόπο αυτό έγινε μία συστηματική και απολύτως αξιόπιστη προσέγγιση του πραγματικού τακτικού κόστους παροχής των συγκεκριμένων υπηρεσιών, που παρουσιάζουν περιοδικότητα και σταθερότητα, πλην των έκτακτων, με συνέπεια να παρίσταται απολύτως νόμιμος ο τρόπος καταβολής του ανωτέρω τιμήματος στην ανάδοχο εταιρία.

ii. Ως προς τη δεύτερη πλημμέλεια οι αιτούσες εταιρίες προβάλλουν ότι η απαίτηση της διακήρυξης, όπως ο ανάδοχος διαθέτει επίσημες εξουσιοδοτήσεις των κατασκευαστικών οίκων για τις παρεχόμενες υπηρεσίες, αφορά αποκλειστικά τα βαρέως τύπου οχήματα που διαθέτουν «πλαίσια και υπερκατασκευές» (ήτοι απορριμματοφόρα, τετραξονικά οχήματα) και τα οποία έχουν ιδιαίτερες απαιτήσεις συντήρησης και επισκευής, και όχι τα απλά επιβατηγά οχήματα όπως τα ανωτέρω. Σε κάθε περίπτωση, ο ……. ισχυρίζεται ότι η σχετική προϋπόθεση πρέπει να πληρούται από τον ανάδοχο κατά την εκτέλεση της σύμβασης και όχι κατά την υποβολή των τεχνικών προσφορών και ότι, άλλως, υφίσταται αοριστία των όρων της διακήρυξης που δεν πρέπει να αποβεί σε βάρος του. Τέλος, η ανάδοχος προβάλλει επικουρικά, ότι το όχημα με α/α 60 δεν φέρει αριθμό κυκλοφορίας και, κατά συνέπεια, δεν είναι τεχνικά δυνατή η προσκόμιση της ζητούμενης εξουσιοδότησης.

4. i. Από τις διατάξεις του άρθρου 11 του ν.δ/τος 2396/1953 και της κατ’ εξουσιοδότησης αυτού εκδοθείσας οικ.3373/390/20.3.1975 (Β’ 349) απόφασης του Υπουργού Προεδρίας της Κυβερνήσεως, όπως τροποποιήθηκε με την οικ.4993/745/24.4.1975 όμοια (Β’ 489), συνάγεται ότι τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) που εδρεύουν σε διοικητική περιφέρεια της τέως Διοίκησης Πρωτευούσης και διαθέτουν δικό τους συνεργείο επισκευής αυτοκινήτων δύνανται να αναθέτουν υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής των οχημάτων τους σε εξωτερικό ιδιωτικό συνεργείο κατόπιν τήρησης της διαδικασίας της ως άνω υπουργικής απόφασης, η οποία εφαρμόζεται υποχρεωτικά για όλα τα οχήματα του οικείου Ν.Π.Δ.Δ., δηλαδή κατόπιν έκδοσης από το γραφείο κίνησης αυτού «δελτίου ή εντολής επιθεωρήσεως και επισκευής οχήματος» που θα αναγράφει περιληπτικά το είδος των απαιτούμενων υπηρεσιών συντήρησης και επισκευής του οχήματος, προκειμένου να εισαχθεί το τελευταίο στο συνεργείο της υπηρεσίας, έκδοσης από το συνεργείο αυτό «δελτίου τεχνικής επιθεωρήσεως και επισκευής αυτοκινήτου», στο οποίο θα καταχωρούνται οι τεχνικές διαπιστώσεις και θα προσδιορίζονται οι απαιτούμενες εργασίες συντήρησης και επισκευής του, εν συνεχεία δε και αιτιολογημένης βεβαίωσης του συνεργείου της υπηρεσίας ότι αυτό αδυνατεί να εκτελέσει εν μέρει ή στο σύνολο τις συγκεκριμένες εργασίες συντήρησης και επισκευής και ότι επομένως αυτές πρέπει να ανατεθούν σε ιδιωτικό συνεργείο με μέριμνα της αρμόδιας Επιτροπής, η οποία αποτελείται από υπαλλήλους του ΝΠΔΔ, εκ των οποίων ο ένας τουλάχιστον τεχνικός, εφόσον υπηρετεί τέτοιος. Ακολούθως, οι εργασίες αυτές ανατίθενται σε ιδιωτικό συνεργείο βάσει των ισχυουσών διατάξεων περί ανάθεσης υπηρεσιών (Ε.Σ. VI Τμ. 3462/2012).

Περαιτέρω, στο τεύχος «1. Τεχνική έκθεση» της μελέτης προβλέπεται ότι: «… Για την εκτίμηση της προϋπολογιζόμενης δαπάνης επισκευής και συντήρησης του κινητού εξοπλισμού ελήφθησαν υπόψη στοιχεία όπως: η ηλικία και το ιστορικό βλαβών κάθε οχήματος / υπερκατασκευής, το κόστος συντήρησης του το προηγούμενο έτος, οι συντηρήσεις που προβλέπονται με τη συμπλήρωση χιλιομέτρων / ωρών λειτουργίας σύμφωνα με τον κατασκευαστή, συνήθεις ζημιές και φθορές κατά τη χρήση που εμπειρικά γνωρίζει η υπηρεσία … . ». Εξάλλου, το τεύχος «2. Συγγραφή Υποχρεώσεων» προβλέπει, στο άρθρο 6, ότι : «1. Ο …… διαθέτει συνεργεία επισκευής οχημάτων: α) … β) …. 2. Σε εφαρμογή της Συμφωνίας Πλαίσιο θα πρέπει για κάθε όχημα/υπερκατασκευή να συναφθούν μηνιαίες εκτελεστικές συμβάσεις με αντικείμενο την παροχή συγκεκριμένων υπηρεσιών συντήρησης και επισκευής και τίμημα την προσφερόμενη από τον Πάροχο μηνιαία αποζημίωση. 3. Για την υπογραφή της εκάστοτε μηνιαίας σύμβασης θα πρέπει να τηρούνται οι διαδικασίες της οικ. 3373/390/20.3.1975 υπουργικής απόφασης, ήτοι κατόπιν έκδοσης από το αντίστοιχο γραφείο κίνησης του …… … Δελτίου ή εντολής επιθεωρήσεως και επισκευής οχήματος’ που θα αναγράφει αναλυτικά το είδος των απαιτούμενων εργασιών συντήρησης και επισκευής του οχήματος, έκδοσης εν συνεχεία από τα συνεργεία του ….. ή της αρμόδιας υπηρεσίας του ……, στο οποίο θα εισάγεται κατ’ αρχήν το όχημα, ‘δελτίου τεχνικής επιθεώρησης και επισκευής αυτοκινήτου’ που θα αναγράφει τις βλάβες και θα προσδιορίζει τις απαιτούμενες εργασίες συντήρησης και επισκευής του, εν συνεχεία δε και αιτιολογημένης βεβαίωσης του συνεργείου ότι αυτό αδυνατεί να εκτελέσει τις συγκεκριμένες εργασίες και ότι θα πρέπει να ανατεθούν στον πάροχο της συμφωνίας πλαισίου….» και, στο άρθρο 10, ότι: «Η αμοιβή του Παρόχου αφορά σε κατ’ αποκοπή μηνιαίο οικονομικό αντίτιμο, όπως αυτό θα προσδιορίζεται στην εκάστοτε μηνιαία εκτελεστή σύμβαση για κάθε όχημα ή ομάδα οχημάτων, όπως διαμορφώθηκε με την οικονομική προσφορά του και συνάφθηκε η σύμβαση πλαίσιο».

ii. Το τεύχος «3. Τεχνική Περιγραφή και προδιαγραφές» ορίζει, στο άρθρο 1, ότι: «Αντικείμενο των ζητούμενων υπηρεσιών, είναι: 1. Η αποκατάσταση κάθε έκτακτης βλάβης συμπεριλαμβανομένων και των ανταλλακτικών για όλα τα οχήματα και υπερκατασκευές, που περιλαμβάνονται στον ενδεικτικό προϋπολογισμό της μελέτης. 2. Ο προγραμματισμός και έλεγχος των προληπτικών συντηρήσεων καθώς και η αποκατάσταση των βλαβών ολόκληρου του κινητού εξοπλισμού του ΕΔΣΝΑ. Δεν περιλαμβάνονται στο αντικείμενο της παρούσας τα παρακάτω: Ασφάλιση οχημάτων και έξοδα ΚΤΕΟ. Δαπάνες για αποκατάσταση βλαβών που τυχόν θα προκληθούν από ατύχημα, αλλαγές χρήσης, πυρκαγιά, θεομηνίες … . Στόχος των ζητούμενων υπηρεσιών είναι η διοργάνωση και υλοποίηση αποτελεσματικού συστήματος τεχνικής υποστήριξης των οχημάτων… Με σκοπό την έγκαιρη αποκατάσταση ενδεχόμενων βλαβών και τη διατήρηση του βέλτιστου βαθμού διαθεσιμότητας του εξοπλισμού έναντι σταθερού και αμετάβλητου τιμήματος ανά όχημα και για τριάντα έξι μήνες … ». Στο τεύχος «4. Ενδεικτική λίστα εργασιών επισκευής και συντήρησης οχημάτων, πλαισίων, υπερκατασκευών – containers» περιγράφονται οι κυριότερες εργασίες επισκευής και συντήρησης των οχημάτων, περιλαμβανομένου εκείνων που απαιτούν την χρήση (γνήσιων) ανταλλακτικών», Στο τεύχος «5. Προϋπολογισμός» παρατίθεται η μηνιαία και συνολικά απαιτούμενη δαπάνη συντήρησης και επισκευής για κάθε επιμέρους όχημα /υπερκατασκευή / container. Η διακήρυξη του ελεγχόμενου διαγωνισμού ορίζει, στο άρθρο 2.4.3.2, ότι «η τεχνική προσφορά θα πρέπει να καλύπτει όλες τις απαιτήσεις και προδιαγραφές που έχουν τεθεί στη ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ – ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ/ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ», ενώ το ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II του τεύχους «3. Τεχνική Περιγραφή / Προδιαγραφές», ορίζει, στο άρθρο 2, ότι «Ρητά ορίζεται ότι ο προσφέρων …. θα πρέπει να διαθέτει επίσημη εξουσιοδότηση των εκάστοτε κατασκευαστικών οίκων πλαισίων και υπερκατασκευών για όλες τις παρεχόμενες υπηρεσίες που καλύπτονται με την παρούσα για τις ομάδες των οχημάτων που θα υποβάλει προσφορά». Τέλος, στο τεύχος «1. Τεχνική Έκθεση» ορίζεται ότι «οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να διαθέτουν δικό τους συνεργείο …. καθώς και εξουσιοδότηση από τον κατασκευαστή ή τον επίσημο αντιπρόσωπο στην Ελλάδα ότι μπορεί να επισκευάσει και να συντηρεί πλήρως τα εν λόγω οχήματα, ειδικά οχήματα ή υπερκατασκευές στο συνεργείο του…».

5. Στην υπό κρίση υπόθεση από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτουν τα ακόλουθα:

i. Με την 56/20.2.2019 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του ……….., αποφασίστηκε η διενέργεια ηλεκτρονικού ανοικτού μειοδοτικού διαγωνισμού, καταρτίστηκαν οι όροι της οικείας διακήρυξης και εγκρίθηκαν οι τεχνικές προδιαγραφές της δημοπράτησης, βάσει της 2/2019 μελέτης της Διεύθυνσης ……………, για την ανάθεση της υπηρεσίας με αντικείμενο τη συντήρηση του κινητού εξοπλισμού του …………. για χρονικό διάστημα είκοσι τεσσάρων (24) μηνών, προϋπολογιζόμενης δαπάνης 2.968.560 ευρώ (χωρίς Φ.Π.Α.) και δικαίωμα προαίρεσης για ανάθεση παρόμοιων εργασιών για χρονικό διάστημα επιπλέον δώδεκα μηνών, προϋπολογισμού (της προαίρεσης) 1.484.280 ευρώ (χωρίς Φ.Π.Α.), με χρηματοδότηση από ίδιους πόρους του …… (βλ. ΑΑΥ 121/4.3.2019). Η δημοπράτηση διενεργήθηκε με προσφυγή στην ανοικτή διαδικασία του άρθρου 27 του ν.4412/2016, με κριτήριο κατακύρωσης την πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά αποκλειστικά βάσει τιμής. Ειδικότερα, η δημοπράτηση αποσκοπεί στη σύναψη συμφωνίας πλαίσιο κατά την έννοια του 39 του ν. 4412/2016, για την ανάθεση της αποκατάστασης έκτακτων βλαβών και της προληπτικής συντήρησης όλων των οχημάτων (εξήντα οχήματα) καθώς κάκτων υπερκατασκευών (τριάντα τέσσερις υπερκατασκευές) και των containers (εκατόν είκοσι τεμάχια) του ……….., που αναφέρονται στους σχετικούς πίνακες. Το αντικείμενο της σύμβασης υποδιαιρέθηκε σε δύο τμήματα, το μεν για τα οχήματα, προϋπολογισμού 2.110.824 ευρώ πλέον ΦΠΑ, το δε για τις υπερκατασκευές και τα containers, προϋπολογισμού 857.736 ευρώ (εκ των οποίων το ποσό των 485.640 ευρώ αφορά στη συντήρηση των containers), με δυνατότητα υποβολής προσφοράς για ένα ή και περισσότερα τμήματα. Η οικονομική προσφορά προβλέφθηκε να υποβληθεί ως ποσοστό επί τοις εκατό επί του συνολικού διετούς προϋπολογισμού κάθε τμήματος, όπως ο προϋπολογισμός αυτός διαμορφώθηκε από το άθροισμα των κατ’ εκτίμηση μηνιαίων δαπανών συντήρησης έκαστου οχήματος/υπερκατασκευής.

ii. Περίληψη της διακήρυξης δημοσιεύτηκε στο ΚΗΜΔΗΣ στις 29.3.2019 και περίληψή της απεστάλη προς δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης την ίδια ημερομηνία και περαιτέρω τηρήθηκαν όλες οι προβλεπόμενες από την εθνική νομοθεσία διατυπώσεις δημοσιότητας.

iii. Στον ηλεκτρονικό διαγωνισμό που διεξήχθη με καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών την 9.5.2019, κατέθεσε προσφορά μόνο η εταιρεία «………………». Αφού διαπιστώθηκε ότι τα δικαιολογητικά της εν λόγω εταιρείας ήταν πλήρη και ότι η συμμετοχή της πληρούσε τους όρους και τις τεχνικές προδιαγραφές της διακήρυξης (Πρακτικό 1/15.5.2019 της αρμόδιας Επιτροπής του Διαγωνισμού), ανοίχτηκε η οικονομική της προσφορά, που περιλάμβανε ποσοστό έκπτωσης 5% επί του προϋπολογισμού της  μελέτης (Πρακτικό 2/27.5.2019 της Επιτροπής του διαγωνισμού). Αμφότερα τα ανωτέρω Πρακτικά εγκρίθηκαν με την 180/7.6.2019 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του ………… Ακολούθως, ελέγχθηκαν τα δικαιολογητικά κατακύρωσης της συμμετέχουσας εταιρείας (Πρακτικό 3/26.6.2019 της Επιτροπής Διαγωνισμού) και με την 204/1.7.2019 απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του ……………. κατακυρώθηκε το αποτέλεσμα του διαγωνισμού στην ανωτέρω εταιρία, σύμφωνα με την προσφορά της και έναντι συνολικού συμβατικού ανταλλάγματος 2.820.132 ευρώ, πλέον ΦΠΑ.

6. i) Κατά την κρίση του Τμήματος από τους κανονιστικούς όρους που διέπουν τον επίμαχο διαγωνισμό προκύπτει, με σαφήνεια, ότι το καταβλητέο στην ανάδοχο εταιρία τίμημα, συνίσταται σε ένα σταθερό κατ’ αποκοπή μηνιαίο ποσό, που αντιστοιχεί στην εκτιμώμενη μηνιαία δαπάνη συντήρησης κάθε οχήματος, μειωμένη κατά το προσφερόμενο ποσοστό έκπτωσης, γεγονός, άλλωστε, που ευθέως αποδέχεται και ο ίδιος ο ………… με την αίτηση ανάκλησής του. Συνεπώς, ο περί του αντιθέτου προβαλλόμενος από την ανάδοχο ισχυρισμός, περί τιμήματος που προσδιορίζεται κατά περίπτωση σε κάθε εκτελεστική σύμβαση ανάλογα τις παρασχεθείσες υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής, ερείδεται επί εσφαλμένης ερμηνείας των όρων της διακήρυξης το Τμήμα κρίνει, κατά πλειοψηφία, ότι ο τρόπος προσδιορισμού του καταβαλλόμενου τιμήματος δεν αντίκειται, στην προκειμένη περίπτωση, στην αρχή της οικονομικότητας, όπως αυτή αποδίδεται ειδικότερα με τις 3373/390/120.3.1975 και 4993/745/24.4.1975 υπουργικές αποφάσεις. Και τούτο, καθόσον οι αποφάσεις αυτές δεν καθορίζουν συγκεκριμένο τρόπο υπολογισμού του τιμήματος και, ως εκ τούτου, δεν αποκλείουν, στο πλαίσιο και της κανονιστικής ευχέρειας που έχει ο ………….., την ανάθεση της τακτικής μηνιαίας συντήρησης των οχημάτων με τη σύναψη συμφωνίας πλαισίου και την πρόβλεψη καταβολής ενός σταθερού κατ’ αποκοπή μηνιαίου αντιτίμου, το οποίο συνίσταται σε ποσοστό έκπτωσης επί πραγματικού – και όχι αυθαίρετου – κόστους παροχής των σχετικών υπηρεσιών, που έχει εκτιμηθεί, κατά την τεχνική κρίση της υπηρεσίας, με βάση πρόσφορα προς τούτο στοιχεία, όπως είναι η παλαιότητα του οχήματος, οι επίσημες απαιτήσεις συντήρησης του κατασκευαστή, εμπειρικά δεδομένα της υπηρεσίας από προηγούμενες χρήσεις, κ.α (βλ αναλυτικά τεύχος «1. Τεχνική έκθεση» της μελέτης). Ως εκ τούτου, και στην περίπτωση αυτή ο ………… βαρύνεται τελικώς με το πραγματικό κόστος εκτέλεσης συγκεκριμένων υπηρεσιών, τις οποίες αδυνατεί να υλοποιήσει πλήρως με το απασχολούμενο προσωπικό του, αφού, κατά τα αναλυτικώς εκτιθέμενα στην αίτηση ανάκλησης, τα συνεργεία στον αριθμούσαν το έτος 2010 από έντεκα (11) άτομα το καθένα ενώ το έτος 2019 μόλις πέντε (5) και τρία (3), αντίστοιχα. Εξάλλου, ο ανωτέρω τρόπος καθορισμού του τιμήματος δεν καθιστά άνευ αντικειμένου τη σύναψη μηνιαίων εκτελεστικών συμβάσεων στο πλαίσιο της συμφωνίας πλαισίου, αφού στις συμβάσεις αυτές εξειδικεύονται συγκεκριμένα οι τεχνικές εργασίες τις οποίες οφείλει να εκτελέσει η ανάδοχος ανά μήνα σε κάθε όχημα και αδυνατεί να υλοποιήσει η υπηρεσία, με το ανωτέρω προσωπικό, γεγονός που πρέπει να αιτιολογείται κάθε φορά ειδικά, κατ’ εφαρμογή της διαδικασίας που διαγράφεται στις 3373/390/20.3.1975 και 4993/745/24.4.1975 υπουργικές αποφάσεις, με συνέπεια να παρίσταται εσφαλμένη και η περαιτέρω κρίση της προσβαλλομένης περί κινδύνου καταστρατήγησης των υφισταμένων κανονιστικών ρυθμίσεων. Ως εκ τούτου, ο προβαλλόμενος από τον ……… λόγος ανάκλησης ως προς την πρώτη πλημμέλεια πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος. Κατά τη μειοψηφήσασα, όμως, άποψη της Συμβούλου …………………., με την οποία συντάχθηκε ο εισηγητής της υπόθεσης, ορθώς κρίθηκε με την προσβαλλομένη ότι η πρόβλεψη καταβολής ενός κατ’ αποκοπή σταθερού μηνιαίου τιμήματος αντίκειται στην αρχή της οικονομικότητας και στις ρυθμίσεις των 3373/390/20.3.1975 και 4993/745/24.4.1975 υπουργικών αποφάσεων, οι οποίες εξειδικεύουν την αρχή αυτή εισάγοντας ειδικό κανονιστικό καθεστώς που διέπει τους όρους και προϋποθέσεις ανάθεσης υπηρεσιών συντήρησης και επισκευής οχημάτων από τα ν.π.δ.δ.. Ειδικότερα, ναι μεν οι αποφάσεις αυτές δεν αποκλείουν την ανάθεση τακτικών υπηρεσιών συντήρησης κατόπιν σύναψης συμφωνίας πλαισίου που προκηρύχθηκε με ανοικτό διαγωνισμό, πλην όμως, από το περιεχόμενο και τον σκοπό των σχετικών ρυθμίσεων συνάγεται, ότι ο καθορισμός του καταβαλλόμενου με κάθε εκτελεστική σύμβαση τιμήματος δεν μπορεί να ανέρχεται σε ένα εκ των προτέρων καθορισμένο σταθερό μηνιαίο κατ’ αποκοπή ποσό, το οποίο δεν αντιστοιχεί σε ad hoc προσδιοριζόμενη αξία των συγκεκριμένων εργασιών που αδυνατεί αιτιολογημένα να εκτελέσει ο φορέας με ίδια μέσα και αναθέτει, με την αναλυτικά προβλεπόμενη εκεί διαδικασία, σε ανάδοχο, χωρίς να αρκεί το γεγονός ότι η προϋπολογιζόμενη αξία παροχής των σχετικών υπηρεσιών έχει εκτιμηθεί στην διακήρυξη με βάση ένα καταρχήν εκτιμώμενο κόστος. Υπό διαφορετική εκδοχή καθίσταται ουσιαστικά άνευ αντικειμένου τόσο η πρόβλεψη της διαδικασίας που διαγράφεται στις ανωτέρω υπουργικές αποφάσεις όσο και η σύναψη επιμέρους μηνιαίων εκτελεστικών συμβάσεων.

ii. Η απαίτηση του άρθρου 2 του τεύχους «3. Τεχνικής Περιγραφής / Προδιαγραφών» όπως ο προσφέρων διαθέτει επίσημη εξουσιοδότηση των εκάστοτε κατασκευαστικών οίκων πλαισίων και υπερκατασκευών, ισχύει ρητά για «όλες» ανεξαιρέτως τις παρεχόμενες υπηρεσίες, ήτοι για τη συντήρηση και επισκευή του συνόλου των οχημάτων της ομάδας Α ή Β για τις οποίες υποβάλλεται, κατά περίπτωση, προσφορά. Τούτο ρητώς διευκρινίζεται και στο τεύχος της «Τεχνικής Έκθεσης», κατά το οποίο κάθε ενδιαφερόμενος πρέπει να διαθέτει εξουσιοδότηση από τον κατασκευαστή ή τον επίσημο αντιπρόσωπο στην Ελλάδα ότι μπορεί να επισκευάσει και να συντηρεί πλήρως τα εν λόγω οχήματα, ειδικά οχήματα ή υπερκατασκευές στο συνεργείο του. Η αναφορά δε, στο προαναφερόμενο άρθρο της Τεχνικής Περιγραφής, σε «οχήματα και υπερκατασκευές» δεν έχει σκοπό να αποκλείσει τα επιβατικά οχήματα από την επίμαχη τεχνική απαίτηση αλλά, τουναντίον, να διευκρινίσει ότι η απαιτούμενη εξουσιοδότηση πρέπει να προέρχεται από τους κατασκευαστικούς οίκους τόσο των πλαισίων των οχημάτων όσο και των υπερκατασκευών. Οι ανωτέρω απαιτήσεις δεν έχουν τεθεί ως όρος εκτέλεσης της σύμβασης αλλά, κατά τη ρητή διατύπωση του άρθρου 2.4.3.2 της και του άρθρου 2 του τεύχους «3. Τεχνικής Περιγραφής / Προδιαγραφών» ως όρος παραδεκτού των υποβαλλομένων προσφορών. Εξάλλου, οι επίμαχοι κανονιστικοί όροι είναι απολύτως σαφείς, η παράλειψη δε της αναδόχου να προσκομίσει με τα δικαιολογητικά συμμετοχής επίσημη εξουσιοδότηση συντήρησης των συγκεκριμένων οχημάτων, όπως έκανε για το σύνολο των λοιπών οχημάτων και υπερκατασκευών, δεν οφείλεται σε αοριστία των όρων της διακήρυξης αλλά στο ότι δεν είναι εξουσιοδοτημένη από τους αντίστοιχους κατασκευαστικούς οίκους ή τους επίσημους αντιπροσώπους τους. Ο επιμέρους ισχυρισμός της αναδόχου, ότι το όχημα με α/α 60 (τύπου NISSAN) δεν διαθέτει αριθμό κυκλοφορίας προβάλλεται αλυσιτελώς, διότι η ίδια δεν είναι πάντως εξουσιοδοτημένη για την επισκευή οχημάτων της μάρκας αυτής, αφού και για το έτερο με α/α 57 όχημα του συγκεκριμένου κατασκευαστή δεν υπέβαλε την ζητούμενη εξουσιοδότηση. Το Τμήμα, όμως, συνεκτιμώντας, όσα περαιτέρω προβάλλονται, ότι: α) τα ανωτέρω επιβατηγό οχήματα είναι παλαιού τύπου και αντιπροσωπεύουν πολύ μικρό μέρος του στόλου των οχημάτων και υπερκατασκευών του ……………, β) η ίδια ανάδοχος εταιρία είχε αναλάβει επιτυχώς μέχρι τώρα, στο πλαίσιο εκτέλεσης προηγούμενων συμβάσεων, την επισκευή και συντήρησή τους, και γ) την αδήριτη ανάγκη παροχής των επίμαχων υπηρεσιών για την εύρυθμη λειτουργία του ……………… και την εξυπηρέτηση επιτακτικού δημοσίου συμφέροντος, κρίνει ότι τα αρμόδια όργανα του φορέα αυτού δεν ενήργησαν, εν προκειμένω, με πρόθεση καταστρατήγησης του υφιστάμενου κανονιστικού πλαισίου, αλλά για την διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος. Ως εκ τούτου, για τον λόγο αυτό πρέπει, κατ’ εξαίρεση, να ανακληθεί η προσβαλλόμενη Πράξη και κατά τη δεύτερη πλημμέλεια.

7. Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω: α) η αίτηση της αναδόχου εταιρίας με την επωνυμία «…………………….» πρέπει να απορριφθεί και να διαταχθεί η κατάπτωση του κατατεθέντος παραβόλου, β) η αίτηση του ν.π.δ.δ. με την επωνυμία «…………….» (…………) πρέπει να γίνει δεκτή, να ανακληθεί η 500/2019 Πράξη του Ζ’ Κλιμακίου και να γίνει δεκτό ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης μεταξύ των αιτούντων για την παροχή της υπηρεσίας «Συντήρηση και επισκευή κινητού εξοπλισμού …………».

Για τους λόγους αυτούς

Συνεκδικάζει τις αιτήσεις ανάκλησης.

Απορρίπτει την από 5.8.2019 (ΑΒΔ 3759/5.8.2019) αίτηση της εταιρείας με την επωνυμία «………………» και διατάσσει την κατάπτωση του κατατεθέντος εκ μέρους της παραβόλου.

Δέχεται την αίτηση του ν.π.δ.δ. με την επωνυμία «……………………..» (…………).

Ανακαλεί την 500/2019 Πράξη του Ζ’ Κλιμακίου. Και

Αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης μεταξύ της εταιρίας με την επωνυμία «……………..» και του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου (ν.π.δ.δ.) με την επωνυμία «…………………………» (………….), για την παροχή της υπηρεσίας «Συντήρηση και επισκευή κινητού εξοπλισμού ………..».

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα, στις 12 Αυγούστου 2019.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ