Νομολογιακές εξελίξεις – Μάρτιος 2026 – Επισκόπηση της νομολογίας από τον Βασίλη Χατζηγιαννάκη

Δημόσιες συμβάσεις

ΔΕΕ, απόφ. 5.3.2026, C-210/24, AESTE: Νομίμως θεσπίζεται από μια αναθέτουσα αρχή κριτήριο ανάθεσης δημόσιας σύμβασης κοινωνικών υπηρεσιών το οποίο λαμβάνει υπόψη, πέραν του επιπέδου που προκύπτει από την εφαρμογή της ισχύουσας κλαδικής συλλογικής σύμβασης, την αύξηση των μισθολογικών δαπανών που ο προσφέρων προτείνει να εφαρμόσει στο προσωπικό το οποίο εκτελεί τη δημόσια σύμβαση. (πηγή: infocuria.curia.europa.eu).

ΣτΕ Δ’ 253/2026: Οι δημοτικοί σύμβουλοι έχουν έννομο συμφέρον να προσβάλλουν απόφαση του Δήμου, ως αναθέτουσας αρχής, προβάλλοντας λόγους σχετικά με την προσφυγή στη διαδικασία με διαπραγμάτευση χωρίς δημοσίευση προκήρυξης (ομόφ.), αλλά δεν νομιμοποιούνται να προβάλλουν άλλες πλημμέλειες της διαδικασίας ανάθεσης (μειοψ.). Παραπομπή στην 7μελή Σύνθεση.

ΕλΣυν 1562/2025 Τμ.7ο: Απόκρυψη πληροφοριών σχετικά με τη συνδρομή (ή μη) λόγου αποκλεισμού∙ πρόκειται για αυτοτελή λόγο που τυποποιείται ως συμπεριφορά τελούμενη διά παραλείψεως και απαιτείται να είναι σοβαρή, υπό την έννοια ότι οι αποκρυβείσες πληροφορίες πρέπει να μπορούν να ασκήσουν επιρροή στην απόφαση που λαμβάνει η αναθέτουσα αρχή∙ είναι αναγκαίο, με βάση την αρχή της αναλογικότητας να εξετάζονται οι ιδιαίτερες περιστάσεις υπό τις οποίες έλαβε χώρα η απόκρυψη των πληροφοριών, η σημασία των πληροφοριών που απεκρύβησαν για τις αποφάσεις της αναθέτουσας αρχής και η βαρύτητα της συμπεριφοράς αυτής∙ η διαπίστωση της συνδρομής του αυτοτελούς λόγου αποκλεισμού του άρθρου 73 παρ. 4 περ. ζ΄ ν. 4412/2016 (απόκρυψη πληροφοριών σχετικά με τη συνδρομή λόγου αποκλεισμού), ο οποίος δεν απορροφάται από αυτόν της περίπτωσης γ΄ της ίδιας διάταξης (σύναψη συμφωνιών με σκοπό της στρέβλωση του ανταγωνισμού), δημιουργεί σε κάθε περίπτωση υποχρέωση της αναθέτουσας αρχής να διαλάβει αιτιολογημένη κρίση περί του αν συντρέχει στο πρόσωπο του διαγωνιζόμενου ο λόγος αποκλεισμού της παρ. ζ΄, έστω και αν ο λόγος αυτός συντρέχει με τον λόγο αποκλεισμού της παρ. γ΄ και αυτός ο τελευταίος έχει θεραπευθεί επειδή ο διαγωνιζόμενος δήλωσε επανορθωτικά μέτρα τα οποία μετά την τήρηση της νόμιμης σχετικής διαδικασίας κρίθηκαν επαρκή από την αναθέτουσα αρχή. (πηγή: www.sakkoulas-online.gr).

ΕλΣυν 7^ο Τμ. 68/2026: Δημόσιες συμβάσεις. Η αναθέτουσα αρχή οφείλει αυτεπαγγέλτως, μετά από απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ που έκρινε παράνομο τον αποκλεισμό ενός διαγωνιζόμενου, να επαναφέρει και τους υπόλοιπους αποκλεισθέντες για να διασφαλίσει την ίση μεταχείριση, ανεξάρτητα από το αν άσκησαν προσφυγή. Δεν συνιστά ουσιώδη πλημμέλεια, στην προκειμένη περίπτωση, διότι από τον έλεγχο των οικονομικών προσφορών προέκυψε ότι ο επιλεγείς ανάδοχος είχε καταθέσει τη χαμηλότερη τιμή. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΕλΣυν 7^ο Τμ. 63/2026: Η τήρηση των περιβαλλοντικών υποχρεώσεων αποτελεί πρωταρχική αξία του ενωσιακού δικαίου, συνεπώς μια τέτοια παράβαση μπορεί να στοιχειοθετήσει σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα, το οποίο ερμηνεύεται ευρέως. Υποχρέωση αιτιολογίας του αναθέτοντος φορέα για το αν η απόκρυψη και η υποκείμενη παράβαση επηρεάζουν την αξιοπιστία του αναδόχου. Η παράλειψη αυτής της αιτιολογίας συνιστά ουσιώδη πλημμέλεια της διαδικασίας. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΕλΣυν 7^ο Τμ. 7/2026: Αρχής της αμεροληψίας και της νόμιμης συγκρότησης των συλλογικών οργάνων. Δεν είναι δυνατόν να συναχθεί τεκμήριο επηρεασμού υπέρ κάποιου των διαγωνιζομένων από μόνη τη σύμπτωση στο ίδιο πρόσωπο των ιδιοτήτων του μέλους της Επιτροπής σύνταξης τεχνικών προδιαγραφών και της Επιτροπής διενέργειας και αξιολόγησης των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΕλΣυν 7^ο Τμ.  4/2026: Ματαίωση διαγωνισμού για τον λόγο ότι μια προσφορά είναι μη συμφέρουσα. Με το ν. 4412/2016 δεν προβλέπεται, σε αντίθεση με το ά. 21 περ. η` του προϊσχύσαντος και καταργηθέντος π.δ/τος 118/2007, ότι η κατακύρωση στον μοναδικό εναπομείναντα οικονομικό φορέα σε δημόσιο διαγωνισμό με κριτήριο κατακύρωσης τη χαμηλότερη τιμή απαιτεί ειδική αιτιολόγηση εκ μέρους της αναθέτουσας αρχής. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΕλΣυν 10^ο Τμ. 289/2026: Δημοσιονομική διόρθωση. Σε διαγωνισμό προμήθειας ΟΤΑ με κριτήριο κατακύρωσης τη χαμηλότερη τιμή (προ Ν. 4412/2016), αν συμμετείχε ένας μόνο υποψήφιος, η αναθέτουσα αρχή υποχρεούται να τεκμηριώσει ότι η μοναδική υποβληθείσα προσφορά είναι συμφέρουσα για τον δήμο, λαμβάνοντας υπόψη τις προσφερόμενες σε προηγούμενους διαγωνισμούς τιμές και την τρέχουσα στην αγορά τιμή για όμοια ή παρεμφερή είδη, άλλως, είναι μη νόμιμη η σχετική κατακυρωτική της προμήθειας απόφαση. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΕλΣυν 10^ο Τμ. 291/2026: Επιβολή δημοσιονομικής διόρθωσης και ανάκτηση ποσού χρηματοδότησης σε βάρος Δήμου για έργο συγχρηματοδοτούμενο από το Ταμείο Συνοχής, λόγω μη συνδρομής των προϋποθέσεων που τίθενται στο ά 57 παρ. 3 του ν. 3669/2008 για τη νόμιμη ανάλωση του κονδυλίου των απρόβλεπτων δαπανών. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΕλΣυν 10^ο Τμ. 139/2026: Δημοσιονομική διόρθωση και ανάκτηση αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών σε βάρος νπδδ στο πλαίσιο συγχρηματοδοτούμενου έργου λόγω παρατυπιών που αφορούν σε εργασίες του έργου που πληρώθηκαν στον ανάδοχο παρόλο που δεν εκτελέστηκαν. Μη ενεργοποίηση των διατάξεων του ά. 60 ν. 3669/2008, περί ελαττωματικών εργασιών. Μη επαρκής τεκμηρίωση των απολογιστικών εργασιών. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΔΕφΑθ 2673/2025 (Ακυρ): Μετά την τροποποίηση της διάταξης του άρθρου 372 παρ. 5 του Ν. 4412/2016 από το άρθρο 30 του ν. 5218/2025, το παράβολο ανέρχεται σε ποσοστό 0,5% της εκτιμώμενης αξίας της σύμβασης (συμπεριλαμβανομένων τυχόν δικαιωμάτων προαίρεσης ή παρατάσεων), με ανώτατο όριο 30.000 ευρώ, ενώ κατά την κατάθεση της αίτησης πρέπει να καταβάλλεται το ήμισυ αυτού. Σε περίπτωση υπολογισμού του παραβόλου σύμφωνα με το προϊσχύον καθεστώς, η αίτηση απορρίπτεται ως απαράδεκτη,  καθώς η πλημμέλεια αυτή δεν μπορεί να θεραπευθεί με μεταγενέστερη συμπλήρωση του, ούτε η πρόσφατη τροποποίηση της διάταξης θα μπορούσε να δικαιολογήσει τη συμπλήρωση του παραβόλου, δεδομένου ότι οι οικονομικοί φορείς οφείλουν να επιδεικνύουν αυξημένη επιμέλεια στις διαδικασίες δημοσίων συμβάσεων. (πηγή: www.qualex.gr).

Διοικητικό δίκαιο

ΣτΕ Ολ. 217/2026: Αντισυνταγματική η διάταξη του άρθρου 9 παρ. 6 του ν. 2734/1999 σύμφωνα με την οποία στις προσλήψεις ειδικών φρουρών μοριοδοτείται μόνο ο κάτοχος πτυχίου δημοσίου ΙΕΚ και όχι ο κάτοχος αντίστοιχου πτυχίου ιδιωτικού ΙΕΚ. (πηγή: www.adjustice.gr).

ΣτΕ Ολ. 193/2026: Η μη χορήγηση της εφάπαξ οικονομικής ενίσχυσης του άρθρου 66 ν. 4756/2020 στους ελεύθερους επαγγελματίες φυσικοθεραπευτές και εργοθεραπευτές δεν αντίκειται στο Σύνταγμα. (πηγή: www.adjustice.gr).

ΣτΕ Ολ. 283/2026: Στερείται εννόμου συμφέροντος Δήμος να επιδιώξει την ανάκληση πράξης παραχώρησης εκτάσεως από το Δημόσιο σε αγροτικό συνεταιρισμό, κατ’ αρθ. 123 παρ. 1 Αγροτικού Κώδικα, επικαλούμενος τον δια ρυμοτομικού διατάγματος χαρακτηρισμό της ως “κοινοχρήστου χώρου”, εφόσον  αντικείμενο της δίκης δεν είναι ο πολεοδομικός χαρακτηρισμός της επίδικης εκτάσεως και δεν προβάλλει ίδιο δικαίωμα κυριότητας. (πηγή: www.adjustice.gr).

ΣτΕ Ολ. 284/2026: Οι προϋποθέσεις που έχουν τεθεί από το νομοθέτη για την ίδρυση και λειτουργία παραρτημάτων-ΝΠΠΕ υπηρετούν σκοπό γενικού συμφέροντος, που συνίσταται, ιδίως, στην παροχή υψηλών προδιαγραφών ιδιωτικής ανώτατης εκπαίδευσης, συνάδουν με την αρχή της αναλογικότητας και συνιστούν θεμιτούς περιορισμούς της ελευθερίας εγκατάστασης σχολών τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (άρθρο 49 ΣΛΕΕ, οδηγία 2006/123 και ΧΘΕ). (πηγή: www.adjustice.gr).

ΤρΔΕφΛαρισης 7/2026: Οι ρυμοτομικές απαλλοτριώσεις, εφόσον μετά την κήρυξή τους διατηρούνται, χωρίς να πραγματοποιείται η συντέλεσή τους συμφώνως προς τον νόμο, επί μακρό χρονικό διάστημα, το οποίο, υπό τις ιδιαίτερες συνθήκες που συντρέχουν σε κάθε περίπτωση, υπερβαίνει τα κατά την κρίση του αρμόδιου δικαστηρίου εύλογα όρια, αποτελούν νομικό και οικονομικό βάρος της ιδιοκτησίας, το οποίο είναι αντίθετο προς την συνταγματική προστασία της. Με μόνη τη δημοσίευση της δικαστικής απόφασης με την οποία ακυρώνεται η άρνηση της Διοίκησης να προβεί στην άρση της απαλλοτρίωσης ή του ρυμοτομικού βάρους λόγω παρόδου εύλογου χρόνου από την επιβολή της χωρίς αυτή να συντελεσθεί, το ακίνητο δεν καθίσταται οικοδομήσιμο, αλλά, μέχρι την ολοκλήρωση της τροποποίησης του σχεδίου πόλης ή της πολεοδομικής μελέτης, παραμένει πολεοδομικώς αρρύθμιστο. Η παράλειψη της Διοίκησης να άρει την επί μακρόν διατηρούμενη, άνευ καταβολής αποζημίωσης, ρυμοτομική απαλλοτρίωση, σε συμμόρφωση προς δικαστική απόφαση παραβιάζει τόσο το δικαίωμα ιδιοκτησίας, κατά τα άρθρα 17 παρ. 1, 2 και 4 του Συντάγματος (σε συνδυασμό με τα άρθρα 2 παρ. 1, 5 παρ. 1 και 25 παρ. 1 αυτού) και 1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της Ε.Σ.Δ.Α., όσο και το δικαίωμα σε δικαστική προστασία, συνιστάμενο ειδικότερα στη συμμόρφωση προς  δικαστική απόφαση, κατά τα άρθρα 95 παρ. 5 του Συντάγματος και των διατάξεων του ν. 3068/2002, σε συνδυασμό με το άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγματος και 6 παρ. 1 της Ε.Σ.Δ.Α. (πηγή: www.dsanet.gr).

Απόφαση ΕΔΔΑ της 10.03.2026 Mamais κατά Ελλάδας (προσφ. αριθ. 41542/19): Το ΕΔΔΑ διαπίστωσε ομόφωνα παραβίαση τόσο του άρθρου 4 § 1 του Πρωτοκόλλου αριθ. 7 (ne bis in idem) όσο και του άρθρου 6 § 2 (τεκμήριο αθωότητας) της ΕΣΔΑ στην υπόθεση Mamais κατά Ελλάδας, κρίνοντας ότι τα διοικητικά δικαστήρια αρνήθηκαν να λάβουν υπόψη αμετάκλητη αθωωτική ποινική απόφαση κατά την εκδίκαση προσφυγής κατά διοικητικού προστίμου για την ίδια πράξη (παράνομη εξόρυξη λατομικών υλικών βάσει του άρθρου 8 του ν. 2702/1999). Η απόφαση αναδεικνύει ότι όταν η μη καταχώρηση του πλήρους κειμένου αθωωτικής ποινικής απόφασης οφείλεται αποκλειστικά στις κρατικές αρχές (μετάθεση δικαστή, αδυναμία υπογραφής), η έλλειψη αιτιολογίας δεν μπορεί να αντιταχθεί στον αθωωθέντα για να αρνηθεί τη δεσμευτικότητα της αθώωσης. (πηγή: www.echrcaselaw.com).

Απόφαση ΕΔΔΑ της 10.03.2026 Manjani κατά Αλβανίας (προσφ. αριθ. 32283/23): Το ΕΔΔΑ διαπίστωσε ομόφωνα παραβίαση του άρθρου 8 της ΕΣΔΑ στην υπόθεση Manjani κατά Αλβανίας, κρίνοντας ότι η απόρριψη εισαγωγής του προσφεύγοντος στη Σχολή Δικαστών, εξαιτίας παλαιάς καταδίκης για κλοπή που είχε διαπράξει ως ανήλικος και για την οποία είχε αποκατασταθεί νομίμως, ήταν δυσανάλογη. Οι εθνικές αρχές παρέλειψαν να διενεργήσουν ενδελεχή και επαρκώς εξατομικευμένη αξιολόγηση της προσωπικής κατάστασης του προσφεύγοντος, αγνοώντας την ηλικία του κατά τον χρόνο τέλεσης του αδικήματος και άλλες κρίσιμες περιστάσεις. (πηγή: www.echrcaselaw.com).

Προτάσεις Γεν.Εισ.ΔΕΕ 12.3.2026, C-11/25, Jelgavas valstspilsētas pašvaldība: Κατά τον Γενικό Εισαγγελέα του ΔΕΕ Manuel Campos Sánchez-Bordona  οι Δήμοι όταν ασκούν δραστηριότητα στον τομέα της διαχείρισης των αποβλήτων δεν αποτελούν «επιχειρήσεις», κατά την έννοια του δικαίου της Ένωσης περί ανταγωνισμού. (πηγή: infocuria.curia.europa.eu).

ΣτΕ Γ’ 59/2026: Αντισυνταγματική η εξάρτηση της παραμονής στην υπηρεσία αξιωματικών του Πυροσβεστικού Σώματος από το γεγονός της μη επιλογής τους σε ανώτατη θέση. Δεν συντρέχει περίπτωση παραπομπής στην Ολομέλεια του Δικαστηρίου, κατ’ άρθρο 100 § 5 του Συντάγματος, του ζητήματος της συμφωνίας ή μη προς το Σύνταγμα της διάταξης του δεύτερου εδαφίου της § 2 του άρθρου 140 του Ν. 4662/2020, καθώς υφίσταται πάγια νομολογία του ΣτΕ. (πηγή: www.sakkoulas-online.gr).

ΣτΕ Δ’  7μ. 311/2026 [προδικαστικό ερώτημα]: Ολική εκμίσθωση Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτων με οδηγό μέσω προκρατήσεως. Νομίμως επιβάλλονται συγχρόνως οι κυρώσεις για την παράβαση της υποκλοπής μεταφορικού έργου και για τη μη τήρηση των όρων σχετικά με τα διακριτικά γνωρίσματα και τα στοιχεία που πρέπει να φέρουν τα εν λόγω οχήματα. Δεν παραβιάζεται η αρχή ne bis in idem. (πηγή: www.adjustice.gr).

ΣτΕ Δ’ 312/2026: Aπό τον συνδυασμό των διατάξεων του άρθρου 15 του ΓΚΠΔ με τις διατάξεις των άρθρων 1510, 1513 και 1518 του Αστικού Κώδικα περί γονικής μέριμνας, συνάγεται ότι, όταν το υποκείμενο των δεδομένων είναι ανήλικο τέκνο, το δικαίωμα πρόσβασης μπορεί να ασκηθεί για λογαριασμό του – ανάλογα και με τον βαθμό ωριμότητας του ανηλίκου και το είδος των προσωπικών δεδομένων – από τους νομίμους αντιπροσώπους του, δηλαδή, κατ’ αρχήν, από τους γονείς του που ασκούν τη γονική μέριμνα. Σε περίπτωση διαζυγίου, ακόμη και αν η επιμέλεια του προσώπου του τέκνου έχει ανατεθεί στον ένα γονέα, ο άλλος γονέας μπορεί να ασκήσει το δικαίωμα πρόσβασης για λογαριασμό του ανηλίκου τέκνου του, εφ’ όσον, πάντως, εξακολουθεί να έχει τη γονική μέριμνα και την εξουσία εκπροσώπησης του τέκνου. Για την άσκηση του δικαιώματος πρόσβασης εκ μέρους του γονέα σε δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα του τέκνου του δεν απαιτείται η επίκληση συγκεκριμένου λόγου. (πηγή: www.adjustice.gr).

Προτάσεις Γεν.Εισ.ΔΕΕ 5.2.2026, C‑813/24, Smartflats SA: Κατά τον Γενικό Εισαγγελέα του ΔΕΕ Manuel Campos Sánchez-Bordona ένα νομικό σύστημα παροχής άδειας για καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης είναι σύμφωνο με το ενωσιακό δίκαιο (Οδηγία 2006/123/ΕΚ) εφόσον προβλέπει διαδικασία καταχώρισης για σκοπούς προστασίας του αστικού περιβάλλοντος, εφόσον λαμβάνονται υπ’ όψιν η γεωγραφική εμβέλεια, η τεκμηρίωση βάσει μελετών και στοιχείων και ο αντίκτυπος στις στεγαστικές ανάγκες για τις ζώνες που προβλέπεται. Αντιθέτως, αντιτίθεται με το ενωσιακό δίκαιο η απαίτηση χορήγησης πιστοποιητικού πολεοδομικής συμμόρφωσης, όταν απαιτείται προηγούμενη έγκριση και η δημοτική αρχή έχει ευρεία ευχέρεια για την χορήγησή της βάσει ασαφούς πλαισίου, δεν καθορίζεται χρονικό πλαίσιο για τη χορήγηση της έγκρισης, δεν επιβάλλεται η αιτιολόγηση απόρριψης του αιτήματος και δεν προβλέπεται διαδικασία προσφυγής κατά της απορριπτικής απόφασης. (πηγή: infocuria.curia.europa.eu).

ΣτΕ Β’ 141/2026 7μ: ΦΑΠ. Αντίκειται στην αρχή της αναλογικότητας το άρθρο 45 παρ. 2 του ν. 3842/2010 περί 10ετούς παραγραφής. Παραπομπή στην Ολομέλεια. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΣτΕ Ολ. 1800/2025: Φορολογία εισοδήματος από ατομική εμπορική δραστηριότητα. Τεκμαρτό εισόδημα. Τα άρθρα 28Α-28Δ του ΚΦΕ δεν αντίκεινται στο Σύνταγμα (μειοψηφία). (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

Διοικητική δικονομία

ΣΤΕ Στ’ 225/2026 7μ: Δίκη-πιλότος. Το άρθρο 70 παρ. 1 του ΚΔΔ, όπως ήδη ισχύει, κατά το μέρος που επιτρέπει την άσκηση δεύτερης προσφυγής από τον ίδιο διάδικο κατά των αυτών πράξεων σε περίπτωση που το ένδικο βοήθημα είχε απορριφθεί για λόγους τυπικούς, είναι ανεπίδεκτο εφαρμογής σε δίκες περί την εκτέλεση, οι οποίες εισάγονται με ανακοπή. Ο αποκλεισμός της δυνατότητας ν’ ασκηθεί δεύτερη ανακοπή σε περίπτωση που η πρώτη έχει απορριφθεί, όπως αυτός προκύπτει από την συνδυαστική έννοια των ρυθμίσεων των άρθρων 230 και 70 παρ. 1 του ΚΔΔ, δεν αντίκειται σε καμία υπέρτερης τυπικής ισχύος διάταξη που κατοχυρώνει το δικαίωμα δικαστικής προστασίας, ιδίως δε στο άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγματος και στο άρθρο 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

ΣτΕ Β΄ 380/2026: Στην περίπτωση προβολής ισχυρισμών περί παραβίασης του άρθρου 5 παρ. 2 του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας ή της αρχής ne bis in idem ή του τεκμηρίου αθωότητας, προς απόδειξη των οποίων ο διάδικος προσκομίζει ενώπιον του διοικητικού δικαστηρίου της ουσίας μόνο απόσπασμα της (μη καθαρογραμμένης) αθωωτικής ποινικής απόφασης, που περιέχει το διατακτικό της, και βεβαίωση περί του αμετάκλητου χαρακτήρα της, το διοικητικό δικαστήριο -εφόσον δεν εκδώσει προδικαστική απόφαση, με την οποία να ζητεί από το αρμόδιο ποινικό δικαστήριο, σύμφωνα με το άρθρο 155 παρ. 1 του Κ.Δ.Δ., την καθαρογραφή της σχετικής αθωωτικής απόφασης, εντός εύλογης προθεσμίας, και τη διαβίβαση αντιγράφου της καθαρογραμμένης απόφασης καθώς και βεβαίωσης σχετικά με την άσκηση ή μη ενδίκων μέσων κατ’ αυτής- υποχρεούται να εξετάσει τους ανωτέρω ισχυρισμούς, βάσει των διαλαμβανομένων στο προσκομισθέν απόσπασμα, προκειμένου να μην καταστεί αδύνατη η άσκηση εκ μέρους του διαδίκου των δικαιωμάτων που κατοχυρώνονται στις σχετικές διατάξεις του ενωσιακού δικαίου και της Ε.Σ.Δ.Α. (πηγή: www.adjustice.gr).

Αστικό δίκαιο

ΔΕΕ, απόφ. 19.3.2026, C-674/24, UniCredit Bank και Momentum Credit: Δάνεια σε ελβετικό φράγκο. Παραγραφή δικαιώματος άσκησης αγωγής ακύρωσης του δανείου λόγω καταχρηστικών ρητρών. Αντιτίθεται στο δίκαιο της Ένωσης: α) νομολογιακή ερμηνεία κατά την οποία η αγωγή ακύρωσης της σύμβασης ασκείται εντός 5 ετών από τη σύναψη της δανειακής σύμβασης, εφόσον ο δανειολήπτης δεν γνώριζε την καταχρηστικότητα των όρων, καθώς λόγω της ασθενέστερης θέσης στην οποία βρίσκεται ο καταναλωτής και του επιπέδου πληροφόρησης η προθεσμία αυτή μπορεί να καταστήσει υπερβολικά δυσχερή την άσκησης των δικαιωμάτων του β) νομολογιακή ερμηνεία κατά την οποία η έναρξη της παραγραφής εκκινεί από τη στιγμή που ανώτατο εθνικό δικαστήριο αποφάνθηκε επί του καταχρηστικού χαρακτήρα ρητρών ή αποφάνθηκε επί της ερμηνείας της οδηγίας 93/13/ΕΚ, καθώς δεν μπορεί να απαιτείται από τον ευλόγως επιμελή και συνετό μέσο καταναλωτή να ενημερώνεται σε τακτική βάση για τις αποφάσεις του ανωτάτου εθνικού δικαστηρίου ούτε να καθορίζει ο ίδιος, βάσει αποφάσεως του εν λόγω δικαστηρίου, αν ρήτρες οι οποίες περιλαμβάνονται σε συγκεκριμένη σύμβαση είναι καταχρηστικές και γ) ερμηνεία κατά την οποία λαμβάνεται υπ’ όψιν η ημερομηνία της αποφάσεως του ανωτάτου εθνικού δικαστηρίου ή του Δικαστηρίου για τους σκοπούς της συνέχισης της παραγραφής μετά την παύση της αναστολής της προθεσμίας παραγραφής. (πηγή: infocuria.curia.europa.eu).

ΟλομΑΠ 1/2026: Αποδοτέα η δαπάνη που εξοικονομήθηκε λόγω συμμετοχής εταιρείας σε καρτέλ με σκοπό τη νόθευση ανταγωνισμού μετά την παραγραφή της αξίωσης από αδικοπραξία. (πηγή: www.sakkoulas-online.gr).

ΜΕφΑθ 5965/2025: Η διάταξη του άρθρου 4 ν. 3127/2003 (ειδική χρησικτησία επί ακινήτου ανήκοντος στο ελληνικό Δημόσιο) εφαρμόζεται αναλογικά και για τα ακίνητα που ανήκουν σε ΟΤΑ. (πηγή: www.sakkoulas-online.gr).

ΜΕφΘεσ 264/2026: Ακυρότητα καταγγελίας δανειακής σύμβασης λόγω έλλειψης πληρεξουσιότητας των υπογραφόντων υπαλλήλων – Ακύρωση διαταγής πληρωμής . (πηγή: www.qualex.gr).

Πολιτική δικονομία

ΜΠρΑθ 431/2026: Στην αίτηση για έκδοση διαταγής πληρωμής πρέπει να επισυνάπτονται τα έγγραφα που αποδεικνύουν την απαίτηση και το ύψος αυτής. Τα αποσπάσματα εμπορικών βιβλίων τράπεζας παράγουν πλήρη απόδειξη για τα κονδύλια εκατέρωθεν χρεοπιστώσεων και για το ύψος της οφειλής του δανειολήπτη μόνο επί ύπαρξης σχετικής συμφωνίας μεταξύ των μερών που αποτέλεσε ρήτρα ή γενικό όρο συναλλαγών της δανειακής σύμβασης άλλως στερούνται αποδεικτικής ισχύος. Δεκτή η ανακοπή, ακυρώνεται η διαταγή πληρωμής και η επιταγή προς εκτέλεση. (πηγή: www.dsanet.gr).

ΜΕφΠειρ 83/2026: Εφέσεις κατά των αποφάσεων των Μονομελών Πρωτοδικείων σε υποθέσεις εκουσίας δικαιοδοσίας (απαλλαγή πτωχού λόγω παρόδου έτους?), που μέχρι την έναρξη ισχύος του ν. 5108/2024 υπάγονταν στην αρμοδιότητα των Ειρηνοδικείων, πλέον υπάγονται στην αρμοδιότητα των Πολυμελών Πρωτοδικείων. Κηρύσσει εαυτό υλικά αναρμόδιο και παραπέμπει στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιά. (πηγή: lawdb.intrasoftnet.com).

Ποινικό δίκαιο

ΑΠ (Ποιν.) 26/2026: Ανθρωποκτονία από αμέλεια· όταν η αμέλεια συνίσταται σε σύνολο συμπεριφοράς, τότε για τη θεμελίωση της ανθρωποκτονίας από αμέλεια, ως εγκλήματος που τελείται με παράλειψη, απαιτείται η συνδρομή ιδιαίτερης νομικής υποχρέωσης για την αποτροπή ορισμένου αποτελέσματος. Η ιδιαίτερη αυτή νομική υποχρέωση μπορεί να πηγάζει από ρητή επιτακτικού χαρακτήρα διάταξη νόμου ή από σύμπλεγμα νομικών καθηκόντων, που συνδέονται με ορισμένη έννομη σχέση του υπαιτίου ή από σύμβαση ή από ορισμένη προηγούμενη συμπεριφορά του υπαιτίου, από την οποία δημιουργήθηκε ο κίνδυνος επελεύσεως του εγκληματικού αποτελέσματος. Ποινική ευθύνη Διευθυντή Τεχνικής Υπηρεσίας Δήμου, για ανθρωποκτονία από αμέλεια ανηλίκου λόγω μη λήψης μέτρων αποτροπής ατυχήματος σε αφύλακτο χώρο. Ο κατηγορούμενος, Διευθυντής της Τεχνικής Υπηρεσίας, δεν χρειαζόταν να λάβει εντολή για να εκτελέσει τα απαιτούμενα έργα, αλλά ήταν υποχρεωμένος ένεκα της ιδιότητας του αυτής να εισηγηθεί, να μελετήσει, να εκπονήσει και να εκτελέσει τα απαιτούμενα έργα και είχε πλήρη κατά νόμο αποφασιστική προς τούτο αρμοδιότητα. (πηγή: www.sakkoulas-online.gr).

ΑΠ (Ποιν) 3/2026: Εξύβριση. Επιεικέστερες διατάξεις. Νομοθετική μεταβολή της πράξης σε έγκλημα υπερχειλούς υποκειμενικής υποστάσεως. Απόλυτη ακυρότητα. Ένσταση ακυρότητας κλητηρίου θεσπίσματος και απορριπτική παρεμπίπτουσα απόφαση. Έλλειψη αιτιολογίας. Εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή. Υποχρέωση ιδιαίτερης αιτιολογίας ως προς το στοιχείο του δόλου, βάσει της νεότερης εφαρμοστέας διάταξης. (πηγή: www.qualex.gr).

Ατομικά δικαιώματα

ΔΕΕ, απόφ. 12.3.2026, C-43/24, Shipova: Αντιτίθεται στο δίκαιο της Ένωσης νομοθεσία κράτους μέλους η οποία δεν επιτρέπει την τροποποίηση των στοιχείων σχετικά με το φύλο, όπως το βιολογικό φύλο, το επώνυμο, το πατρώνυμο, το κύριο όνομα και ο προσωπικός αριθμός πολίτη, που έχουν καταχωριστεί στο εθνικό ληξιαρχικό μητρώο υπηκόου του εν λόγω κράτους μέλους ο οποίος άσκησε το δικαίωμά του ελεύθερης κυκλοφορίας και διαμονής σε άλλο κράτος μέλος. Το δίκαιο της Ένωσης έχει την έννοια ότι δεν επιτρέπει να δεσμεύεται εθνικό δικαστήριο από την ερμηνεία εθνικής ρύθμισης στην οποία προέβη το εθνικό συνταγματικό δικαστήριο, εφόσον αυτή είναι αντίθετη από την ερμηνεία του ΔΕΕ επί του ζητήματος. (πηγή: infocuria.curia.europa.eu).

ΣτΕ Ολομ. 392/2026: Η αναγνώριση, με τον ν. 5089/2024, του δικαιώματος σύναψης πολιτικού γάμου σε πρόσωπα του ιδίου φύλου, καθώς επίσης του δικαιώματος έγγαμων ομόφυλων ζευγαριών προς υιοθεσία ανηλίκου δεν αντίκειται στη διάταξη του άρθρου 21 παρ. 1 του Συντάγματος περί προστασίας του γάμου, της οικογένειας, της μητρότητας και της παιδικής ηλικίας, ούτε δημιουργείται δυσμενής διάκριση εις βάρος των παιδιών που θα υιοθετηθούν από έγγαμα ομόφυλα ζευγάρια σε σχέση με τα ανατρεφόμενα από δύο ετερόφυλους γονείς κατά παράβαση της συνταγματικής αρχής της ισότητας και της αρχής της προστασίας του βέλτιστου συμφέροντος του παιδιού (μειοψηφία). (πηγή: www.adjustice.gr).

Προσωπικά δεδομένα

ΣτΕ Δ’ 1989/2025: Η προφορική γνωστοποίηση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα συνιστά «επεξεργασία» κατά το άρθρο 4 παρ. 2 ΓΚΠΔ, εφόσον τα δεδομένα αντλούνται από σύστημα αρχειοθέτησης, όπως εν προκειμένω. Επομένως, η υπόθεση υπαγόταν στην αρμοδιότητα της ΑΠΔΠΧ. Η Αρχή εσφαλμένως αντιμετώπισε την καταγγελία ως αφορώσα μόνο τη νόμιμη εκτέλεση του παραπεμπτικού, χωρίς να εξετάσει αν η προφορική κοινολόγηση δεδομένων υγείας σε τρίτους ήταν αναγκαία και σύμφωνη με τις αρχές του άρθρου 5 και τις προϋποθέσεις του άρθρου 9 ΓΚΠΔ. Δεν προβλέπεται από τον ΓΚΠΔ ή τον ν. 4624/2019 υποχρέωση προηγούμενης προσφυγής του υποκειμένου στον υπεύθυνο επεξεργασίας ως προϋπόθεση παραδεκτού της καταγγελίας. (πηγή: www.qualex.gr).